Yeni Safak: «Το Ιράν είναι η πρόφαση, ο πραγματικός στόχος είναι η Τουρκία»
In January 2019, the pro-government Turkish newspaper Yeni Safak published a report on the relations between Turkey, Israel, and Iran. Columnist Yusuf Kaplan argued that confrontations with Iran were part of a broader strategy. He claimed the real goal was to limit Turkish influence in the Middle East. The article suggests Iran served as a pretext for this larger plan.
Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα αναφορά για τις σχέσεις Τουρκίας, Ισραήλ και Ιράν είχε δημοσιευθεί τον Ιανουάριο του 2019 στην τουρκική φιλοκυβερνητική εφημερίδα Yeni Şafak , με τον αρθρογράφο Γιουσούφ Καπλάν (Yusuf Kaplan) να υποστηρίζει ότι πίσω από την αντιπαράθεση με το Ιράν βρισκόταν ένας ευρύτερος σχεδιασμός περιορισμού της τουρκικής επιρροής στη Μέση Ανατολή. Το άρθρο, με τίτλο «Το Ιράν είναι η πρόφαση, ο πραγματικός στόχος είναι η Τουρκία», δημοσιεύθηκε στις 11 Ιανουαρίου 2019 και βασιζόταν, μεταξύ άλλων, σε πληροφορίες για φερόμενη μυστική συνάντηση αξιωματούχων των υπηρεσιών πληροφοριών του Ισραήλ, της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Αιγύπτου. Σύμφωνα με τον Καπλάν, η συνάντηση αποτελούσε ένδειξη μιας ευρύτερης προσπάθειας δημιουργίας περιφερειακού μετώπου εναντίον της Άγκυρας, παρά το γεγονός ότι η Τεχεράνη παρουσιαζόταν δημοσίως ως η σημαντικότερη απειλή για την ασφάλεια της περιοχής. Η φερόμενη δήλωση του αρχηγού της Mossad Στο επίκεντρο του δημοσιεύματος βρισκόταν μια δήλωση που αποδιδόταν στον τότε επικεφαλής της ισραηλινής υπηρεσίας πληροφοριών Mossad, Γιόσι Κοέν (Yossi Cohen). Όπως ανέφερε ο Τούρκος αρθρογράφος, επικαλούμενος σχετικό δημοσίευμα του Middle East Eye , ο Κοέν φέρεται να είχε υποστηρίξει κατά τη διάρκεια της συνάντησης ότι η πραγματικά επικίνδυνη χώρα στην περιοχή δεν ήταν το Ιράν, αλλά η Τουρκία. Η αναφορά αυτή χρησιμοποιήθηκε από τον Καπλάν για να υποστηρίξει ότι η αντιπαράθεση Ισραήλ–Ιράν δεν απέκλειε την ύπαρξη άλλων στρατηγικών προτεραιοτήτων για το Ισραήλ και τους περιφερειακούς του εταίρους. Πρέπει, ωστόσο, να σημειωθεί ότι η συγκεκριμένη δήλωση αποτελεί δημοσιογραφικό ισχυρισμό που αποδόθηκε στον Κοέν και όχι επιβεβαιωμένη τοποθέτησή του μέσω επίσημου πρακτικού ή δημόσιας δήλωσης. Μυστική συνάντηση και το ζήτημα της Συρίας Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στη φερόμενη συνάντηση στον Κόλπο εξετάστηκε επίσης η επαναφορά της Συρίας στον Αραβικό Σύνδεσμο. Ο Καπλάν υποστήριζε ότι μια τέτοια κίνηση, με τη συμμετοχή αραβικών κρατών και του Ισραήλ στις σχετικές συζητήσεις, εντασσόταν σε προσπάθεια αναδιάταξης των περιφερειακών συμμαχιών με στόχο τον περιορισμό της Τουρκίας. Η Άγκυρα είχε αναπτύξει σημαντική στρατιωτική παρουσία στη βόρεια Συρία, ενώ οι σχέσεις της με ορισμένες αραβικές κυβερνήσεις βρίσκονταν σε περίοδο έντασης. Στην ανάλυσή του, ο Τούρκος αρθρογράφος θεωρούσε ότι οι εξελίξεις στη Συρία συνδέονταν με μια ευρύτερη προσπάθεια απομόνωσης της Τουρκίας από τον αραβικό κόσμο. «Πολυμέτωπη περικύκλωση» της Τουρκίας Ο Καπλάν περιέγραφε αυτό που αποκαλούσε στρατηγική «πολυμέτωπης περικύκλωσης» της Τουρκίας, υποστηρίζοντας ότι ισχυροί διεθνείς παράγοντες επιδίωκαν να περιορίσουν την ανεξάρτητη περιφερειακή πολιτική της Άγκυρας. Κατά την άποψή του, η ανάπτυξη της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία και οι διπλωματικές πρωτοβουλίες της Τουρκίας είχαν προκαλέσει αντιδράσεις από δυνάμεις που επιθυμούσαν τη διατήρηση της υφιστάμενης περιφερειακής ισορροπίας. Ο ίδιος υποστήριζε ακόμη ότι η αντιπαράθεση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν εξυπηρετούσε έμμεσα και τις δύο πλευρές, ενώ δημιουργούσε συνθήκες που περιόριζαν τη δυνατότητα της Τουρκίας να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη Μέση Ανατολή. Πρόκειται για την πολιτική ερμηνεία του αρθρογράφου και όχι για τεκμηριωμένη διαπίστωση περί συντονισμένου διεθνούς σχεδίου. Η προειδοποίηση για τις σχέσεις Άγκυρας–Τεχεράνης Παρά τις επιφυλάξεις που διατύπωνε για την πολιτική του Ιράν, ο Καπλάν υποστήριζε ότι η Τουρκία δεν έπρεπε να επιτρέψει την πλήρη επιδείνωση των σχέσεών της με την Τεχεράνη. Αντιθέτως, θεωρούσε αναγκαία την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας, χωρίς αυτό να συνεπάγεται άνευ όρων εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο χωρών. Παράλληλα, προειδοποιούσε για τον κίνδυνο δημιουργίας ενός ευρύτερου αραβικού μετώπου εναντίον της Τουρκίας, με πρωταγωνιστικό ρόλο, κατά την εκτίμησή του, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ιδιαίτερη έμφαση έδινε στη δημόσια διπλωματία και στην ανάγκη ενίσχυσης της τουρκικής επιρροής στην κοινή γνώμη των αραβικών χωρών. Τι δείχνει το δημοσίευμα για την τουρκική αντίληψη Το άρθρο της Yeni Şafak αποτυπώνει μια συγκεκριμένη προσέγγιση που υπήρχε σε τμήμα του φιλοκυβερνητικού τουρκικού Τύπου το 2019: την αντίληψη ότι η Τουρκία αποτελούσε βασικό στόχο περιφερειακών ανακατατάξεων, ακόμη και όταν η δημόσια αντιπαράθεση επικεντρωνόταν στο Ιράν. Η σημασία του δημοσιεύματος έγκειται κυρίως στο γεγονός ότι παρουσιάζει πώς ερμηνεύονταν τότε, από τον συγκεκριμένο αρθρογράφο, οι σχέσεις Ισραήλ, αραβικών κρατών και Τουρκίας. Η φερόμενη δήλωση του Γιόσι Κοέν, καθώς και οι πληροφορίες για τη μυστική συνάντηση, παραμένουν ισχυρισμοί που απαιτούν ανεξάρτητη τεκμηρίωση.