Danskit nunanut allanut ministeriata Jeff Landryp Amerikamiut naalakkersuisuinut ilaasortaannginnera pissutigalugu oqaaseqaatai akiuminaatsinnerarpai.

Trumpip immikkut aallartitaa Amerikamiut sakkutooqarfigisimasaasa sakkutuulersornerinit USA nunatsinnik tiguaasinnaanerarpaa.

Aallaasersortoq Aasianni illumut sisamanngormat ullaakkut seqqorsimasutut ulluni 28-ni tigummigallarneqartoq, Kalaallit Nunaanni Politiit KNR-imut paasissutissiissutigaat.

Kalaallit Nunaanni Politiit Sermitsiap nalaa inuiaqatigiit isumannaatsuunissaat eqqarsaatigalugu utaqqiisaasumik killilersorpaat.

Uummannami innaallagissiorfik juunimi ikuallappoq. Naallu pissutsit nalinginnaaleriartoraluartut illoqarfik tamakkiisumik suli innaallagialersorneqanngilaq.

Narsarsuup siunissaa pillugu suleqatigiissitaq ukioq manna aallaqqaataaniik sulissaaq. Kommune Kujallermi Kommunep pisortaa Randi Vestergaard Evaldsenip oqarnera naapertorlugu suleqatigiissitaq ukiuni kingullerni uninngasimavoq.

Nato nunat avannarliit nukittunerulersinnissaannut nunatsinni sungiusaqataavoq. Issittumi Sakkutooqarfiup suut ukiup ingerlanerani suliarineqarsimanersut oqaluttuaraa.

Arnat akuerseqqaaratik spiralilerneqarsimasut, implanonimik Depo-Proveramilluunniit naartunaveersaaserneqarsimasut taarsiivigineqarnissamik ippassaq qinnuteqarsinnaanngorput. Inuilli pisinnaatitaaffiinut siunnersuisoqatigiit eqqartuussissuserisorlu oqarnerat naapertorlugu aaqqissuussineq suli amigaateqartorujussuuvoq.

Inatsisartut siulittaasuata naalakkersuisut qineqqusaarutiminnik naammassinnittannginnerat tusagassiuutinut nalunaarummi illersorpaa. Tamannali Siumumit Naleqqamiillu isornartorsiorneqangaatsiarpoq.

Allaatigisami nutaami qalorsuarnik aalisarnerup inerteqqutigineqarnera ilisimatuussutsikkut uppernarsarneqarsinnaanngippat suliffissaarutsitsisinnaanera aningaasaliinernillu annaasaqaataasinnaanera mianersoqqussutigineqarpoq.

Inuk Aasianni illumut ullaaq manna seqqorpoq. Inuk aallaatinnermi kingorna napparsimmavimmiitinneqarpoq.

Greenland Minerals A/S-ip Kuannersuarni misissueqqissaarnissamut akuersissuteqarnissamik qinnuteqaataa kingulleq, paasissutissanik nutaartaqarnavianngimmat itigartinneqartoq, aatsitassanut naalakkersuisoq Múte B. Egede oqarpoq.

Air Greenland aamma KAK ukiuni pingasuni atuuttussamik suleqatigiinnissamik isumaqatigiissuteqarput, taamaalilluni nunanut allanut unammisartut angalanissaat ajornannginnerulissaaq, inuusuttut piginna asaqarnerulernissaminnik periarfissagissaarnerulissapput nunanilu tamalaani unammisarnissat nunatsinnut qaninnerulissallutik.

Nunatsinni utoqqasaat arsaattartut pissartanngorniuunnissaat aningaasassaaleqineq peqataarusuttullu ikippallaarnerat peqqutigalugit taamaatiinnarneqarpoq. Narsami aaqqissuussisoq, timersoqatigiiffimmit N-85-imeersoq Josef Petersen, ugguarpoq.

Pituffimmi Space Basemi akuutissat EU-mi killigitinneqartumit 250-eriaammik qaffasinnerunerat, akuutissanik PFAS-inik uuttortaanermit paasinarsivoq.

Angalaqatigiit arnanut spiralilerneqarsimasunut naalagaaffimmit taarsiiffigineqarnissaannut qinnuteqaasiornermut ikiuukkiartorlutik septembarip 28-anni nunatsinnukassapput. Pingasunngorpamiilli qinnuteqartoqarsinnaaleriissaaq.

Kalaallit timersortartut erfalasorput atorlugu siunissami OL-imut peqataasinnaalersinnaapput. Periarfissaq alla naalagaaffeqatigiinnermut ajornartorsiortitsingaatsiarsinnaavoq.

Qajartortartut pikkorinnerpaat unammeriaatsini assigiinngitsuni ullut qulit missaanni unammiuaassapput. Pissartanngorniuunneq Nuummi pingasunngornermi aallartissaaq kulturimillu eriaginninnissamut pingaarutilimmut tunngassuteqarluni.

Biilinik aallarussineq politiinut ippassaq unnukkut nalunaarutigineqarpoq. Pinerluttoq biilinik illoqarfiup ilaani aallarussiffigisamini ajutooreerluni tigusarineqarpoq.

Kinami nunanut allanut ministerip kunngi Frederik aamma Lars Løkke Rasmussen juulip aallartinnerani naapeqatigissavai.

Narsarsuarmi meeqqerivik matuneqalerpoq, tassanilu atuarfik aamma matuneqassanersoq Kommune Kujallermiit aggustimi isummerfigeqqissavaat. Narsarsuarmi atuarfimmi meeqqerivimmilu meeraatilik Niviaaluk Lund Amondsen ernumavoq.

Ujarassiooq Minik Rosing kulturikkut aningaasaateqarfimmit ‘Letterstedtska Föreningen’-imit ataqqinaammik nersornaaserneqarpoq. Aningaasaateqarfik nunat avannarlerni kulturikkut ilisimatusarnermullu suliaqarnermut tapersersuisarpoq.

Pisortap Robert Pricep isumaqatigiinngissuteqartoqannginnerarpaa ingerlatseqatigiiffillu malittarisassanik malinninnerarlugu. Amerikamiup uuliasiortup oqarnera naapertorlugu qinnuteqaat kingulleq uani sapaatip akunnerani nassiunneqassangatinneqarpoq.

Kalaallit Københavnimi Illuutaat nuna tamakkerlugu suliniuteqarnermigut uumissuineq pissutigalugu pinerlunnerit nalunaarutiginissaannut kajumissaariniarpoq nutserisoqarsinnaatitaanermullu pisinnaatitaaneq pillugu ilisimasaqarnerulersitsiniarluni.

Eqqartuussivimmi 2023-mi suliami ajorsarnernerup Katuaq aningaasaqarnikkut taamanili ajornartorsiortilerpaa. Maannali pitsaanerulerpoq, siunissamullu pilersaarusiornerusinnaanngorlutik.

Nunatsinni pinngortitami ikuallattoqarnerani siaruaattoqarsinnaaneranut periarfissaqangaatsiarpoq. Aasaaneranut immikkut piareersartoqarnissaa pisariaqartoq, upalungaarsimasut pisortaasa marluk oqaatigaat.

IA-mi politikeri isumaqarpoq inatsisitigut ataataqanngitsut qitornavissiarsianngortitaasimasullu Kalaallit Nunaanneersut utoqqatserfigineqarnissaannut taarsiiffigineqarnissaannullu naammattumik ilisimasaqartoqareersoq.

Kujataani qaqqami qaqutigoortunik aatsitassarpassuaqarpoq, aatsitassarsiorfiulli piiaanissaa akuerineqanngilaq.

Kalaallit Nunaanni Politiit Amerikamiut misissuinermut atortagaat, Danmarkimi aamma atorneqartoq, maanna atulerpaat, tamannali isumannaallisaanikkut navianartorsiortitsisinnaavoq. Naaja Nathanielsenilli tamanna kalaallinut ajornartorsiutaasussaannginnerarpaa.

Kalaallit Nunaanni Politiit Amerikamiut misissuinermut atortagaat, Danmarkimi aamma atorneqartoq, maanna atulerpaat, tamannali isumannaallisaanikkut navianartorsiortitsisinnaavoq. Naaja Nathanielsenilli tamanna kalaallinut ajornartorsiutaasussaannginnerarpaa.

Greenland Energymi aktiaatillit qanoq aqutsisut attaveqaataasa USA-llu nunatsinnut soqutiginninnera Jameson Landip eqqaani uuliasiornissamut iluanaarutaasinnaanera tamanut allaqatigiittarfikkut oqaluuseraat.

Kalaaleq nunanut allanut unammisartoq, Nemo Thomsen FC Fredericiamut ukiuni sisamani atuuttussamik isumaqatigiissusiorpoq. 22-nik ukiulik arsaannermi saassussisartoq kalaallini angutini siullerpaalluni inuussutissarsiutigalugu isikkamik arsartartunngorpoq.

IMAK-ip ilaasortaasa 99 procentii ilinniartitsisut isumaqatigiissutaat nutaaq maanna akueraat.

Amerikamiut uuliasiortut pisortaannik Dr.Phil-imillu Jameson Land Basin pillugu apersuineq nutaaq maanna uissuummissutaavoq. KNR-ip piviusut paasiniarpai.

Danmarkimi inatsisinik atuutsitsinermut ministerip politiit periaasai iluarsaaviginiarpai, tamannali pissutsit massakkut atuuttut eqqarsaatigalugit maannakkut ajornakusoortoq, kattuffik isumaqarpoq.