បន្ទាប់ពី​​​គំរាមវាយប្រហារគ្នា​ទៅវិញទៅមក អស់ជាច្រើនសប្តាហ៍ ​​តំណាង​ភាគី​អ៊ីរ៉ង់ និងសហរដ្ឋអាមេរិក បានជួបនិយាយគ្នាដោយ​មិនផ្ទាល់ ​នៅ​ប្រទេសអូម៉ង់ កាលពីថ្ងៃ​ទី​៦កុម្ភៈ។ ក៏ប៉ុន្តែ​ការចរចានេះ មិនបាន​ហុចលទ្ធផលអ្វី​ច្បាស់លាស់ទេ។ ភាគីទាំង​២បានត្រឹមសន្យា ថានឹងបើកការ​ពិគ្រោះ​ពិភាក្សាផ្ទៃក្នុ​ង មុននឹងក្រឡប់​មកបន្តការចរចា​នេះ​បន្ត​​ទៀត​។

ជំនួបកំពូលរវាងមេដឹកនាំនៃគណបក្សទាំង៣ កម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបានបិទបញ្ចប់នៅល្ងាចថ្ងៃទី៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០២៦។ លោក ជា ធីរិទ្ធ អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានថ្លែងថា មេដឹកនាំនៃប្រទេសទាំង៣ បានឯកភាពគ្នាជារួមក្នុងការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងគណបក្ស និងប្រទេសទាំង៣ នៅក្នុងវិស័យនយោបាយ ការពារជាតិ សេដ្ឋកិច្ច និងការពង្រីកទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងគ្នាបន្ថែមទៀត។ បើតាមលោក ជា ធីរិទ្ធ ទំនាក់ទំនងរវាងអ្នកបន្តវេននៃគណបក្ស និងប្រទេសទាំង ៣ ក៏ត្រូវបានយកចិត្តទុកដាក់ផងដែរតាមរយៈកិច្ចប្រជុំកំពូលត្រីភាគីមួយនេះ។

​ភាពមិន​នឹងន និង​សេរីភាព នេះជាអត្ថន័យ​ដែលមាន​បង្កប់នៅក្នុង​ស្នាដៃ​របស់​សិល្បករ ទិត្យ​កន្និដ្ឋា។ មានឈ្មោះថាLiving in Coiled Time ស្នាដៃ​របស់​ទិត្យ កន្និដ្ឋាបាន​​​បង្ហាញខ្លួន ​នៅ​ក្នុង​ពិព័រណ៌​សិល្បៈ​អន្តរជាតិក្នុងទីក្រុង​ប៉ារីស ជាទី​ដែល​វិចិត្រសាលល្បីៗ​ក្នុង​ពិភពលោកបាន​ចូលរួម និង​វិនិយោគ​យ៉ាងច្រើន​សម្បើម​ដើម្បី​ទាក់ទាញ​អតិថិជន​ដែលស្នេហាសិល្បៈ ដ៏មាន​សក្តានុពល។

ថ្ងៃទី៦ កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦​ រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងកង់បេរ៉ា និងរដ្ឋាភិបាលទីក្រុងហ្សាការតាបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងសន្ធិសញ្ញាសន្តិសុខរួម ដែលបើកផ្លូវឲ្យបង្កើនកិច្ចសហការទ្វេភាគីកាន់តែស៊ីជម្រៅនៅក្នុងវិស័យការពារជាតិ និងអនុញ្ញាតឲ្យបង្កើតមូលដ្ឋានយោធាអូស្ត្រាលីនៅលើទឹកដីឥណ្ឌូណេស៊ី។  

នៅថ្ងៃទី​៥កុម្ភៈ មនុស្ស​៤នាក់ ក្នុង​នោះមានជនជាតិ​ចិន​២នាក់ ត្រូវបាន​សមត្ថកិច្ច​បារាំងចាប់ខ្លួន និងចោទប្រកាន់ជា​ផ្លូវការ ពីបទឈ្លបយកការណ៍សម្ងាត់​។ ផ្អែកតាមធាតុ​ផ្សំបឋម​នៃការស៊ើបអង្កេត ជនជាតិ​ចិន​ទាំង​២នាក់​នេះ ត្រូវគេសង្ស័យ​ថា​បានសំងំឈ្លបយកការណ៍​បម្រើ​ឲ្យរដ្ឋចិន ដោយ​ប្រើប្រព័ន្ធអង់តែន​ចាប់រលកសញ្ញាផ្កាយរណប នៅជិតស្ថានីយ៍​មួយ​របស់​ក្រុមហ៊ុន ប្រព័ន្ធ​​​ផ្កាយរណប​ Starlink។

នៅប៉ាគីស្ថាន ថ្ងៃសុក្រទី៦កុម្ភៈ ភេរវកម្មបំផ្ទុះគ្រាប់បែក​អត្តឃាត បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់​មនុស្ស​យ៉ាងតិច ៣០នាក់ និង​របួស​ជាង ១៣០នាក់ នៅក្នុង​រដ្ឋធានី​អ៊ីស្លាម៉ាបាដ។ នាយករដ្ឋមន្រ្តីប៉ាគីស្ថាន​ ​បាន​សន្យា​តាម​ចាប់ខ្លួន​ក្រុម​ជនល្មើសដែល​រៀបចំ​​អំពើភេរវកម្ម​នេះ មកកាត់ទោស​នៅចំពោះមុខច្បាប់។​  

កាលពីពេលថ្មីៗនេះ អង្គការសង់ត្រាល់បានដាក់ឲ្យដំណើរការនូវកម្មវិធីប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យការងារឆបោកនៅលើបណ្តាញសង្គមតេឡេក្រាមរបស់ខ្លួន។ នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នាថ្ងៃសុក្រ ទី៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ លោក មឿន តុលា នាយកប្រតិបត្តិអង្គការសង់ត្រាល់បានឲ្យដឹងថា ប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យការងារឆបោក ឬហៅជាភាសាអង់គ្លេស Job Scam Detector អាចវាយតម្លៃហានិភ័យការងារនៅកម្ពុជា ពិសេសជួយពលករខ្មែរដែលត្រឡប់ពីប្រទេសថៃកុំឲ្យធ្លាក់ក្នុងការងារឆបោកអនឡាញ។ តែលោក មឿន តុលា មិនភ្លេចបញ្ជាក់ថា Job Scam Detector មានតួនាទីត្រឹមជាអ្នកផ្តល់ព័ត៌មានប៉ុណ្ណោះ ពោលមិនអាចជាអ្នកសម្រេចចិត្តជំនួសពលរដ្ឋ ឬពលករដែលកំពុងស្វែងរកការងារធ្វើបានឡើយ។

ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២៥​ បទ​ល្មើស​ព្រហ្ម​ទណ្ឌ​នៅ​កម្ពុជាបាន​ថយ​ចុះ​ចំនួន​​ ១៧%​ បើ​ធៀប​នឹង​ឆ្នាំ​២០២៤​។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់​លោក​ ស​ សុខា​ រដ្ឋ​មន្ត្រី​ក្រសួង​មហា​ផ្ទៃ​ក្នុងសន្និបាត​ត្រួត​ពិនិត្យការងារឆ្នាំ​២០២៥​ ​និងលើកទឹកដៅការងារឆ្នាំ​២០២៦។​​​ ​តាម​លោក​ ស សុខា​​ ការ​បង្ក្រាប​បទ​ល្មើស​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២៥​ ក៏​​ទទួលបាន​​លទ្ធ​ផលចំនួន ៩៦% ក្នុង​នោះ​ ក៏​រាប់​បញ្ជូលការ​បោស​សម្អាត​ឧក្រិដ្ឋ​កម្ម​ឆបោកអនឡាញ​​ផង​ដែរ​។​

រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌូណេស៊ីត្រៀមធ្វើ​មាតុភូមិនិវត្តន៍ពលរដ្ឋខ្លួនជាង ៣ពាន់នាក់ដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងបទល្មើសអនឡាញ ​ចេញពីប្រទេសកម្ពុជា តាមរយៈជើងហោះហើរពិសេសមួយ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកឥណ្ឌូណេស៊ី Jakarta Globe នៅថ្ងៃទី៥ ខែ​កុម្ភៈ​ ឆ្នាំ២០២៦។ អាជ្ញាធរឥណ្ឌូណេស៊ីឱ្យដឹង​ទៀតថា ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ីទាំង ៣ពាន់នាក់នោះ នឹងត្រូវឆ្លងកាត់ការស៊ើបអង្កេតបន្ថែម ដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណបណ្តាញឧក្រិដ្ឋជន និង​ជនរងគ្រោះ។

នៅថ្ងៃទី៦ និងទី៧ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ មេដឹកនាំគណបក្សកាន់អំណាចនៃប្រទេស​កម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាមបើកកិច្ចប្រជុំកំពូលនៅវិមាន ៧មករា ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។ កិច្ចប្រជុំកំពូលនេះមានកម្មវត្ថុគោលដៅបន្តលើកកម្ពស់ចំណងមិត្តភាព សាមគ្គីភាព កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការជួយគាំទ្រគ្នាសំដៅដោះស្រាយបញ្ហានានានៅក្នុងក្របខណ្ឌបក្ស និងក្របខណ្ឌរដ្ឋាភិបាល។ អ្នកតាមដានភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងអ្នកជំនាញកិច្ចការអន្តរជាតិខ្លះមើលឃើញថា កិច្ចប្រជុំកំពូលប្រពៃណីមួយនេះប្រហែលមិនអាចជួយរកដំណោះស្រាយឲ្យជម្លោះព្រំដែនរវាងកម្ពុជា និងថៃបានឡើយ។ តែអ្នកខ្លះទៀតហាក់មិនបានយល់ឃើញដូច្នេះទេ។ តើកម្ពុជាគួរធ្វើអ្វីខ្លះដើម្បីបង្វែរកិច្ចប្រជុំកំពូលត្រីភាគី CLV ឲ្យជួយគិតគូរជម្លោះព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ?

នៅថ្ងៃទី៦ ខែកម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦នេះ អគ្គលេខាបក្សកុម្មុយនិស្តវៀតណាម និងឡាវ កំពុងបំពេញទស្សនកិច្ចព្រមគ្នានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងដើម្បីចូលរួមកិច្ចប្រជុំត្រីភាគីរវាងមេដឹកនាំកំពូលនៃប្រទេសទាំងបី។ តាមសេចក្តីប្រកាស​របស់​គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា កិច្ចប្រជុំត្រីភាគីនេះធ្វើឡើងដើម្បីលើកកម្ពស់ចំណងមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការត្រីភាគី​។ អ្នកវិភាគខ្លះយល់ថា កិច្ចប្រជុំនេះជាយុទ្ធសាស្ត្រដ៏មានសារសំខាន់ក្នុងការរឹតចំណងសាមគ្គីភាព និងការរក្សាសន្តិសុខក្នុងតំបន់។

បន្ទាប់ពី​ផ្ទុះបាតុកម្ម​​ប្រឆាំងនគរបាល​អន្តោប្រវេសន៍​​ នៅទីក្រុង​មីណេអាប៉ូលីស រដ្ឋមីណេសូតា​ សហរដ្ឋអាមេរិក​ នៅទីបំផុតប្រេសិតពិសេស​តំណាង​លោក ដូណាល់ ត្រាំ​​ បានប្រកាសកាលពីថ្ងៃពុធទី​៤កុម្ភៈ ថាលោកប្រធានាធិបតី​ បានសម្រេចដក​កម្លាំងនគរបាល​អន្តោប្រវេសន៍ ហៅកាត់ថា ICE ចំនួន​៧០០នាក់ ចេញពីតំបន់នេះ​។ ស្របពេលជាមួយ​គ្នានេះដែរ លោកដូណាល់ ត្រាំ បាន​លើកឡើងថា លោក​នឹងរិះរកវិធានការ​ទន់ភ្លន់ខ្លះ ដើម្បី​បោសសំអាត​អន្តោប្រវេសន៍ខុសច្បាប់​។​

ដោយមិនអាច​ទ្រាំទ្រ​នឹង​ការដាក់សម្ពាធ និងការយាយី​ព្យាបាទ​មិនចេះចប់ ចលនា​និស្សិត​ដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ​ហុងកុង​ នៅទីបំផុត ​បាន​សម្រេច​បោះឆ្នោត​រំលាយ​ខ្លួន​ កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី ៥កុម្ភៈ។ បង្កើតឡើងតាំងពី​ឆ្នាំ ១៩៥៨ សហព័ន្ធ​និស្សិតហុងកុង​ដែលធ្លាប់ដើរតួនាទី​សំខាន់ នាំមុខគេនៅក្នុង​ចលនា​ទាមទារ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និង​ជាអ្នករៀបចំ​កម្មវិធី​រំលឹកខួប​វិញ្ញាណក្ខន្ធ​ជនរងគ្រោះ​នៅក្នុងការបង្រ្កាប​នៅទីលានធានអានមេន​ បាន​កាត់បន្ថយ​សកម្មភាពរបស់ខ្លួន​សឹង​ទាំងស្រុង ក៏ព្រោះតែ​ការដាក់សម្ពាធ បិទខ្ទប់​ពីសំណាក់​អាជ្ញាធរ​ហុងកុង ក្រោម​ខ្សែញាក់​របស់​រដ្ឋអំណាចប៉េកាំង។

សារមន្ទីរទន្លេសាបដែលស្ថិតនៅឃុំកំពង់ឃ្លាំង ស្រុកសូត្រនិគម ខេត្តសៀមរាបមានដាក់តាំងសម្ភារៈចាស់ៗទាក់ទិននឹងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរនៅតាមដងទន្លេ។ សម្ភារៈចាស់ៗទាំងនោះមានដូចជា ឧបករណ៍ធ្វើស្រែ ចំការ សម្ភារៈប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះបាយ និងឧបករណ៍នេសាទ។ តែសម្ភារៈចាស់ៗទាំងនេះបាន និងកំពុងបាត់បង់បន្តិចម្តងៗ។ ក្នុងន័យនេះ អ្នកស្រី ហេង នួនដែលជាស្ថានិក​សារមន្ទីរ​មួយនេះបានខិតខំប្រមែប្រមូល និងរក្សាទុកសម្ភារៈចាស់ៗទាំងនេះដើម្បីឱ្យអ្នកទស្សនាយល់ដឹងពីកេរ្តិ៍ដំណែលរបស់ជីវិតអ្នកនេសាទនៅបឹងទន្លេសាប៕

ដោយ​មាន​ការសម្រប​សម្រួល​ពីសហរដ្ឋអាមេរិក​​ តំណាងអ៊ុយក្រែន និង​រុស្ស៊ី​បាន​ជួបចរចា​គ្នា​ដោយ​ផ្ទាល់ នៅឯទីក្រុង​អាប៊ូដាប៊ី កាលពីថ្ងៃពុធដល់ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍​ ទៅ​៥កុម្ភៈ។ ក៏​ប៉ុន្តែ​ដំណើរការចរចានេះ ២ថ្ងៃនេះ បានហុចលទ្ធផលជាក់ស្តែង ត្រឹមតែការដោះដូរចំណាប់ខ្មាំងគ្នាទៅវិញទៅមក សរុប​​៣១៤នាក់តែប៉ុណ្ណោះ។ ចំពោះបញ្ហា​ពុះចែកទឹកដី និង​​ឈានទៅរកបទឈប់បាញ់មួយជាក់ស្តែងនោះ គឺគ្មានពន្លឺសង្ឃឹមឡើយ​។

អាយុកាលនៃសន្ធិសញ្ញា​កាត់បន្ថយ​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ​រវាងអាមេរិក និង​រុស្ស៊ី​បានឈាន​ចូលដល់​ទីបញ្ចប់​នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី ៥​កុម្ភៈនេះ បន្ទាប់ពី​វ៉ាស៊ីនតោន និង​ម៉ូស្គូ​គ្មាន​បង្ហាញសញ្ញាចង់​ចរចា​ដើម្បីបន្ត​​សន្ធិសញ្ញា New Start ដែល​មាន​គោលដៅ​កាត់បន្ថយ​ចំនួន​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​របស់​មហាអំណាច​ទាំងពីរ។ ចំពោះ​ម៉ូស្គូ អំណើះតទៅ​ រុស្ស៊ីលែង​ជាប់ក្នុងចំណង​ដែលត្រូវ​កាត់បន្ថយ​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ​តទៅទៀតហើយ។ នៅចំពោះមុខ​ការអស់សុពល​ភាពនៃ​សន្ធិសញ្ញា​ New Start អង្គការដើម្បី​កាត់បន្ថយ​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ រួមទាំង​សម្តេច​ប៉ាប និង​អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ​ផង​បាន​ព្រមាន​ពីការ​រីកសាយភាយ និងការប្រកួតប្រជែង​គ្នា​ដើម្បីផលិត​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរប្រល័យលោក។

ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា តាមរយៈក្រសួងការបរទេសនៅថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ បានស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលបារាំងពិចារណាផ្តល់ការគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេសជំនាញ និងផ្តល់ឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រំដែនអន្តរជាតិកម្ពុជា-ថៃ ដែលជាមរតកនៃសម័យអាណាព្យាបាលបារាំង។ សំណើរបស់កម្ពុជាទៅបារាំងពេលនេះ ធ្វើឡើង ខណៈស្ថានការណ៍ជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃនៅតែបង្ហាញសញ្ញាតានតឹង ទោះជាមានបទឈប់បាញ់រវាងប្រទេសទាំងពីរកាលពីចុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ក៏ដោយ។

នៅក្នុងពេលសន្ទនាគ្នាតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ កាលពីថ្ងៃ ពុធ ទី ៤ កុម្ភៈ ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជីនពីង និង សមភាគីរុស្ស៊ី លោក វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន បានឯកភាពគ្នា រឹតចំណងសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគី ឲ្យកាន់តែស្អិតរមួត ។ មេដឹកនាំទាំងពីរ អះអាងថា សម្ព័ន្ធភាពរឹងមាំរវាង ចិន និង រុស្ស៊ី គឺជាប្រការចាំបាច់ ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាព នៅក្នុងលោក ។

នៅថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ ២៣តុលា ដែលដឹកនាំដោយអតីតមេដឹកនាំបក្សប្រឆាំង លោក សម រង្ស៊ី បានប្រកាសដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅកាន់តុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (ICC) ដើម្បីស្វែងរកយុត្តិធម៌ជូនជនស៊ីវិលខ្មែរដែលបានរងគ្រោះពីការវាយប្រហារតាមអាកាស និងកាំភ្លើងធំរបស់កងទ័ពថៃ។ ក្នុងបណ្តឹងនោះ រដ្ឋាភិបាលក្រៅស្រុកមួយនេះបានដាក់ការទទួលខុសត្រូវ​​ទៅ​លើ​​ ២ភាគី​ គឺរដ្ឋាភិបាលថៃ និងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជារបស់លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន ម៉ាណែត។ 

​គណបក្សភ្លើងទៀន និងគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ​ គ្មានបំណងណាមួយ​ក្នុងកា​របង្កើតរដ្ឋាភិបាលស្រមោល​​​ ក្រៅក្របខណ្ឌច្បាប់ និងក្រៅការបោះឆ្នោតនោះឡើយ។ នេះគឺជា​សេចក្តីបំភ្លឺរបស់គណបក្សឆន្ទៈខ្មែរចុះថ្ងៃទី​៤កុម្ភៈម្សិលមិញនេះបន្ទាប់ពីមានការ​​​​​ចាក់ផ្សាយបទសម្ភាសរបស់​ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីជាមួយលោក​ ស៊ុន​ ឆៃ ​មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ម្នាក់មកពីគណបក្ស​ឆន្ទៈខ្មែរ​​។ ​ក្នុងបទសម្ភាសនោះ ​​​លោក ស៊ុន ឆៃ បាន​លើកឡើងពីចេទនារបស់ខ្លួន​នៅក្នុងការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលស្រមោល​​ ស្របតាមគោលការណ៍ប្រជាធិបតេយ្យ​។

តំណាងការិយាល័យស៊ើបអង្កេតសហព័ន្ធ(FBI) នៃសហរដ្ឋអាមេរិកបានបង្ហាញនូវឆន្ទៈក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាង FBI និងលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មការប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា(គ.ប.ឆ.ប.)។ ការលើកឡើងរបស់តំណាង FBI ដូច្នេះធ្វើឡើងក្នុងអំឡុងជំនួបមួយរវាងលោក  Scott Schelble ឧបការីរងនៃអង្គភាពប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិរបស់ FBI និងលោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ ប្រធានលេខាធិការដ្ឋាន គ.ប.ឆ.ប. កាលពីរសៀលថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ នៅប្រទេសកម្ពុជា។

តុលាការខេត្តបន្ទាយមានជ័យបានសម្រេចចោទប្រកាន់ចាងហ្វាងកាសែត​អនឡាញម្នាក់ពីបទញុះញង់ឱ្យប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋ និងបទស្តាប់ឮ និងថតពាក្យសម្ងាត់ឯកជន។ បើតាមសមាគមសិទ្ធិមនុស្សអាដហុក ការសម្រេចរបស់តុលាការលើចាងហ្វាងកាសែតអនឡាញរូបនេះកើតឡើង បន្ទាប់ពីលោកបានចុះផ្សាយព័ត៌មានលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុកអំពីករណីអំពើហិង្សាលើជនបរទេសដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញនៅក្រុងប៉ោយប៉ែត។

នៅថ្ងៃទី ៤ កុម្ភៈ រដ្ឋបាលអាមេរិក តាមរយៈក្រសួងពាណិជ្ជកម្មបានសម្រេចលុបចោលបម្រាមលក់គ្រឿងសព្វាវុធឲ្យកម្ពុជា។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកពន្យល់ថា ការសម្រេចលក់គ្រឿងសព្វាវុធឲ្យកម្ពុជាឡើងវិញ ព្រោះកម្ពុជាបានខិតខំស្វែងរកសន្តិភាព និងសន្តិសុខ ការខិតខំប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ក៏ដូចជា ការភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងឡើងវិញជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក។ អ្នកជំនាញភូមិសាស្ត្រនយោបាយយល់ថា នេះជាឱកាសល្អសម្រាប់កម្ពុជាដែលទទួលបានទីផ្សារផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងសព្វាវុធថ្មីមួយបន្ថែមទៀតដើម្បីពង្រឹងវិស័យការពារជាតិរបស់ខ្លួន។ តែទន្ទឹមគ្នានេះ ពួកគេក៏ស្នើឲ្យកម្ពុជាប្រយ័ត្នប្រយែងដោយធ្វើយ៉ាងណាកុំផុងខ្លួនទៅក្នុងវិបត្តិភូមិសាស្ត្រនយោបាយរវាងអាមេរិក និងចិន។

ថ្ងៃអាទិត្យទី​៨​កុម្ភៈខាងមុខ​នេះ គឺជាថ្ងៃបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកសភាថៃ និងដើម្បីឈានទៅ​បង្កើតរដ្ឋាភិបាលថ្មី​។ ការឃោសនា​នយោបាយ របស់គណបក្ស​ទាំងអស់ កំពុងប្រព្រឹត្តិទៅយ៉ាងសកម្ម នៅក្នុងសប្តាហ៍​នេះ​។ ផ្អែកតាម​ស្ទាប់ស្ទង់​មតិ​ ​គណបក្ស​ប្រាឆាឈុន ដែលជាបក្ស​មានទំនោរចម្រើន​និយម និងគាំទ្រដោយ​យុវជនថៃភាគច្រើននោះ អាចនឹង​ឈ្នះ​នាំមុខ។ តែទន្ទឹមគ្នានេះ មានការលើកឡើងដោយព្រួយបារម្ភថា​ ក្រុមយោធានិយម ប្រាកដជារកវិធីសាស្ត្រដូចលើក​មុនៗ ដើម្បី​រារាំង មិន​ឲ្យ​បក្សប្រាឆាឈុន ឈានទៅ​កាន់អំណាច​។

មហោស្រពអន្តរជាតិស្តីពីភាពយន្តអាស៊ី លើកទី៣២ នៅទីក្រុង វឺហ្ស៊ូល (Vesoul) បា​ន​បិទ​បញ្ចប់នៅយប់ថ្ងៃទី៣កុម្ភៈ ជាមួយនឹងការប្រកាសពានរង្វាន់ជ័យលាភី ទៅដល់​ស្នាដៃភាព​យន្តឆ្នើមៗ។ ពានរង្វាន់ធំ ស៊ីក្លូមាស សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦ នេះ បានទៅលើភាពយន្តមកពីស្រីលង្កា។ រង្វាន់មេប្រយោគ ត្រូវប្រគល់ជូនរឿង​មកពី​ប្រទេស​កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន ​។ ភាពយន្តឥណ្ឌា ដែលជាស្នាដៃរបស់អ្នកដឹកនាំរឿងស្រី ទទួល​បាន​រង្វាន់​ជាច្រើនផ្សេងៗគ្នា។ ចំណែកភាពយន្តឯកសារបានទៅភាពយន្តរបស់សមិទ្ធករបារាំងដែលថតពីសិល្បការិនីគំរូចិននៅក្រុងប៉េកាំង។ សូមស្តាប់សេចក្តីរាយការណ៍របស់ ហេង ឧត្តម អ្នកកាសែតរបស់យើងដែលកំពុងយកការណ៍ផ្ទាល់នៅមហោស្រពអន្តរជាតិស្តីពីភាពយន្តអាស៊ីទីក្រុង វឺហ្ស៊ូល (Vesoul) ។​

ក្រសួងបរិស្ថាន​បាន​ប្រកាស​នៅថ្ងៃទី០៤ ខែកុម្ភ: ឆ្នាំ២០២៦ ពី​ចំណាត់ការ​ផ្លូវច្បាប់​លើ​ក្រុមហ៊ុន រេន ហេង ហ្គាមេន ខូអិលធីឌី ដែល​ជា​រោងចក្រ​កាត់ដេរ​សម្លៀកបំពាក់​ស្ថិត​ក្នុង​ភូមិក្រាំងអង្ក្រង សង្កាត់ក្រាំងធ្នង់ ខណ្ឌ​សែនសុខ រាជធានីភ្នំពេញ។ ក្រសួង​បរិស្ថាន​បាន​រក​ឃើញ​ថា រោងចក្រ​កាត់ដេរ​នេះ​បាន​រំលោភបំពាន​ធ្ងន់ធ្ងរ​លើ​បទប្បញ្ញត្តិ​បរិស្ថាន​ដោយ​បាន​បំពុល​ខ្យល់ ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​បរិស្ថាន​ជុំវិញ និង​សុខភាព​សាធារណៈ។

សហរដ្ឋអាមេរិក តាមរយៈក្រសួងពាណិជ្ជកម្មបានសម្រេចលុបចោលជាផ្លូវការនូវការហាមឃាត់លក់គ្រឿងសព្វាអាវុធឱ្យកម្ពុជា។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកបានបញ្ជាក់នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈថា បម្រាមមួយនេះត្រូវចូលជាធរមានចាប់ពីថ្ងៃទី៣ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦នេះទៅ។ ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកប្រចាំកម្ពុជាចាត់ទុកការលុបបម្រាមលក់សព្វាវុធអាមេរិកឱ្យកម្ពុជាថាជានិមិត្តរូបដ៏សំខាន់មួយនៃទំនុកចិត្តរបស់អាមេរិកលើកម្ពុជា។

នៅថ្ងៃទី៣ កុម្ភៈ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Air Cambodia បានប្រកាសពីការបញ្ជាទិញយន្តហោះដឹកអ្នកដំណើរ ប្រភេទ Boeing 737 MAX រហូតដល់ ២០គ្រឿងក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណ ៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។ រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសស៊ីវិលកម្ពុជាចាត់ទុកការវិនិយោគនេះជាជំហានថ្មីមួយដើម្បីកែលម្អ និងពង្រីកវិសាលភាពរបស់ Air Cambodia ក្នុងអំឡុងពេលដែលវិស័យអាកាសចរណ៍កម្ពុជាកំពុងដើរតួនាទីកាន់តែសំខាន់ក្នុងការតភ្ជាប់ជើងហោះហើរនៅទូទាំងតំបន់អាស៊ី។

  នៅថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ លោក ប៉ាន់ខែម ប៊ុនថន រដ្ឋលេខាធិការទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានក្រុមការងាររដ្ឋាភិបាលប្រចាំក្រុងប៉ោយប៉ែត ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បានជួបប្រជុំជាមួយក្រុមពាណិជ្ជករ និងក្រុមអាជីវករក្រុងប៉ោយប៉ែត។ កម្មវត្ថុ គឺដើម្បីពិភាក្សាជុំវិញគម្រោងផែនការអភិវឌ្ឍក្រុងប៉ោយប៉ែត។ នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នាថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈនេះ លោក ប៉ាន់ខែម ប៊ុនថន បានប្រាប់ឲ្យដឹងថា ស្ថានភាពរស់នៅ និងការរកស៊ីនៅក្រុងប៉ោយប៉ែតបានវិលត្រលប់មកភាពប្រក្រតីឡើងវិញហើយ។ តែលោកមិនភ្លេចបន្ថែមថា ពលរដ្ឋ និងអាជីវករនៅតែដក់ក្នុងអារម្មណ៍ចំពោះការបំពានរបស់ភាគីថៃមកលើតំបន់សេដ្ឋកិច្ចចម្រុះជាតិសាសន៍មួយនេះ។

តើពិភពលោកអាចចៀសផុតទេ ពីសង្គ្រាមដោយ​ចំហ រវាងអ៊ីរ៉ង់​និងសហរដ្ឋអាមេរិក? កាលពីរសៀលថ្ងៃអង្គារ​ទី៣មករា មានករណីប៉ះទង្គិចគ្នា​២ករណី​ផ្ទួនៗ រវាងកងទ័ពអាមេរិកនិង​កងទ័ពអ៊ីរ៉ង់ នៅច្រក​​សមុទ្រអកម៉ូហ្ស​។ យន្តហោះចម្បាំងអាមេរិក​ បាន​បាញ់កម្ទេចដ្រូនមួយគ្រឿងរបស់អ៊ីរ៉ង់ ហើយ​នាវាល្បាតអ៊ីរ៉ង់វិញ ​បានប៉ុនប៉ងចូល​មកសម្លុត​​នាវាដឹកប្រេងមួយគ្រឿង ​ដោតទង់ជាតិអាមេរិក​។ តែយ៉ាងណា​​ក៏ដោយ សេតវិមាន​បានអះអាងថា ការចរចាគ្នា​រវាងប្រទេសទាំង២ នឹងដំណើរការទៅដូចការគ្រោងទុក​។​

កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិលើកទី៥៤ បានអនុម័តជាឯកច្ឆន្ទឱ្យកម្ពុជាចាកចេញជាផ្លូវការពីក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួច (LDC) ក្នុងអំឡុងពេល ៥ឆ្នាំ មានន័យថានៅចុងឆ្នាំ ២០២៩ កម្ពុជានឹងត្រូវចេញឲ្យផុតពីក្រុមប្រទេស (LDC)។ តែសំណួរដែលកំពុងចោទគឺថា នៅក្នុងបរិបទ នយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន ពិសេសជម្លោះព្រំដែនដែលកម្ពុជាកំពុងមានជាមួយថៃសព្វថ្ងៃនេះ តើកម្ពុជាអាចចេញផុតពីក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចតាមកាលកំណត់នៅចុងឆ្នាំ ២០២៩ បានដែរ ឬទេ?

អស់រយៈពេលជិតពីរខែមកហើយ ដែលពលរដ្ឋខ្មែររស់នៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បង្ខំចិត្តជម្លៀសខ្លួនចេញពីលំនៅដ្ឋានរបស់ពួកគេ។ អ្នកស្រី យ៉ាន់ វឿន អាយុ ៦៤ឆ្នាំ ក៏ដូចជាក្រុមគ្រួសារ និងពលរដ្ឋភៀសសឹកជាង ១០ម៉ឺននាក់ផ្សេងទៀត នៅតែបន្តស្នាក់នៅក្នុងជំរំបណ្តោះអាសន្ននៅឡើយ ដោយសារតែផ្ទះសម្បែងរបស់គាត់ ត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញដោយ​គ្រាប់ផ្លោងរបស់យោធាថៃ កាលពីអំឡុងសង្គ្រាមព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ លើកទីពីរ ដែលមានរយៈពេល២១ថ្ងៃ។ បច្ចុប្បន្ននេះ ទោះបីជាស្ថានភាពព្រំដែនហាក់មានភាពស្ងប់ស្ងាត់បន្តិច ប៉ុន្តែនៅពេលរំលឹកដល់ព្រឹត្តិការណ៍នៃការវាយប្រហាររបស់យោធាថៃ អ្នកស្រី យ៉ាន់ វឿន និងពលរដ្ឋភៀសសឹកឯទៀត ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងជំរំសុវត្ថិភាព នៅតែមានអារម្មណ៍ភ័យខ្លាច និង តក់ស្លុតខ្លាំងនៅឡើយ។

ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា នៅថ្ងៃពុធ ទី៤កុម្ភៈនេះ បានប្រកាសតវ៉ាជាផ្លូវការ ប្រឆាំងនឹងការធ្វើទស្សនកិច្ចត្រួតពិនិត្យទីតាំងសណ្ឋា​គារចំនួន ២កន្លែង ក្នុងស្រុកអូរស្មាច់ ខេត្តឧត្តរមានជ័យ​​របស់​ប្រធានចារកម្មកងទ័ពថៃ។ ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជាចាត់ទុកទស្សនកិច្ច​ដែល​​ប្រព្រឹត្តិទៅ​​គ្មានការយល់ព្រមពីភាគីកម្ពុជានេះ ជា​ការរំលោភលើអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន​។ ប៉ុន្តែ​​​​យោធាថៃអះអាងថា ទស្សនកិច្ចនេះជាការបង្ហាញភស្តុតាងនៃទីតាំងប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញ។