កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិលើកទី៥៤ បានអនុម័តជាឯកច្ឆន្ទឱ្យកម្ពុជាចាកចេញជាផ្លូវការពីក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួច (LDC) ក្នុងអំឡុងពេល ៥ឆ្នាំ មានន័យថានៅចុងឆ្នាំ ២០២៩ កម្ពុជានឹងត្រូវចេញឲ្យផុតពីក្រុមប្រទេស (LDC)។ តែសំណួរដែលកំពុងចោទគឺថា នៅក្នុងបរិបទ នយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន ពិសេសជម្លោះព្រំដែនដែលកម្ពុជាកំពុងមានជាមួយថៃសព្វថ្ងៃនេះ តើកម្ពុជាអាចចេញផុតពីក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចតាមកាលកំណត់នៅចុងឆ្នាំ ២០២៩ បានដែរ ឬទេ?

អស់រយៈពេលជិតពីរខែមកហើយ ដែលពលរដ្ឋខ្មែររស់នៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បង្ខំចិត្តជម្លៀសខ្លួនចេញពីលំនៅដ្ឋានរបស់ពួកគេ។ អ្នកស្រី យ៉ាន់ វឿន អាយុ ៦៤ឆ្នាំ ក៏ដូចជាក្រុមគ្រួសារ និងពលរដ្ឋភៀសសឹកជាង ១០ម៉ឺននាក់ផ្សេងទៀត នៅតែបន្តស្នាក់នៅក្នុងជំរំបណ្តោះអាសន្ននៅឡើយ ដោយសារតែផ្ទះសម្បែងរបស់គាត់ ត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញដោយ​គ្រាប់ផ្លោងរបស់យោធាថៃ កាលពីអំឡុងសង្គ្រាមព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ លើកទីពីរ ដែលមានរយៈពេល២១ថ្ងៃ។ បច្ចុប្បន្ននេះ ទោះបីជាស្ថានភាពព្រំដែនហាក់មានភាពស្ងប់ស្ងាត់បន្តិច ប៉ុន្តែនៅពេលរំលឹកដល់ព្រឹត្តិការណ៍នៃការវាយប្រហាររបស់យោធាថៃ អ្នកស្រី យ៉ាន់ វឿន និងពលរដ្ឋភៀសសឹកឯទៀត ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងជំរំសុវត្ថិភាព នៅតែមានអារម្មណ៍ភ័យខ្លាច និង តក់ស្លុតខ្លាំងនៅឡើយ។

ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា នៅថ្ងៃពុធ ទី៤កុម្ភៈនេះ បានប្រកាសតវ៉ាជាផ្លូវការ ប្រឆាំងនឹងការធ្វើទស្សនកិច្ចត្រួតពិនិត្យទីតាំងសណ្ឋា​គារចំនួន ២កន្លែង ក្នុងស្រុកអូរស្មាច់ ខេត្តឧត្តរមានជ័យ​​របស់​ប្រធានចារកម្មកងទ័ពថៃ។ ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជាចាត់ទុកទស្សនកិច្ច​ដែល​​ប្រព្រឹត្តិទៅ​​គ្មានការយល់ព្រមពីភាគីកម្ពុជានេះ ជា​ការរំលោភលើអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន​។ ប៉ុន្តែ​​​​យោធាថៃអះអាងថា ទស្សនកិច្ចនេះជាការបង្ហាញភស្តុតាងនៃទីតាំងប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញ។ 

ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយរូហ្កាយ លោក យ៉ាម៉ានឌូ អរស៊ី​បាន​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ចិន​នា​ថ្ងៃ​អង្គារ ទី៣ កុម្ភៈ។ ថ្លែង​នៅ​ក្នុង​ជំនួប​ជាមួយ​លោក​អរស៊ី​នៅ​ក្នុង​ទីក្រុង​ប៉េកាំង ប្រធានាធិបតី​ចិន លោក ស៊ី ជីនពីង​បាន​អំពាវនាវ​ឲ្យ​មាន​ពិភពលោក​ពហុនិយម សមភាព យុត្តិធម៌ និង​មាន​សណ្តាប់ធ្នាប់។ ទោះ​បី​ជា​លោក​ស៊ី​មិន​បាន​និយាយ​ចំ​ឈ្មោះ​ប្រទេស​ណា​ក៏​ដោយ​ក៏​គេ​ថា លោក​ស៊ី​ចង់​រិះគន់​សហរដ្ឋអាមេរិក​ក្រោម​ការ​ដឹកនាំ​របស់​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ។

ថ្ងៃទី​៣កុម្ភៈ សមត្ថកិច្ច​បារាំង​បាន​​ចុះរឹបអូសឯកសារ នៅឯទីស្នាក់​ការប្រចាំនៅបារាំង​ របស់ក្រុមហ៊ុន​បណ្តាញសង្គម​ X  ពាក់ព័ន្ធនឹងសំណុំរឿងប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញ​​។ លោកអ៊ីឡុន មឺស្ក៍ កំពូល​មហាសេដ្ឋី​​ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុននេះ ក៏ត្រូវបាន​តុលាការបារាំង កោះហៅឲ្យ​ចូលខ្លួន​មកបំភ្លឺ នៅក្នុងសំណុំរឿងនេះ​ដែរ។

ភាពយន្តឯកសារ Khmerica ដែលថតនៅខេត្តបាត់ដំបង ត្រូវ​ចាក់បញ្ចាំង នាថ្ងៃចន្ទ ទី២ កុម្ភៈ ​ក្នុងមហោស្រពអន្តរជាតិភាពយន្តអាស៊ី នៅទីក្រុងវឺហ្ស៊ូល ប្រទេសបារាំង។ កុននេះបានបង្ហាញពីការចាប់ផ្តើមជីវិតថ្មីនៅកម្ពុជារបស់យុវជន១ក្រុមដែលធ្លាប់រស់នៅ និងធំដឹងក្តីនៅលើទឹកដីសហរដ្ឋអាមេរិក។ តែពួកគេត្រូវ​ប៉ូលិស​អន្តោប្រវេសន៍​អាមេរិក ចាប់ខ្លួនបញ្ចូនឲ្យទៅរស់នៅស្រុកខ្មែរ។ ជនជាតិបារាំង លោក Thibaut Amri ដែលជាសមិទ្ធករភាពយន្តនេះ បានអះអាងថា រឿង Khmerica ត្រូវនឹង​បច្ចុប្បន្នភាព​សព្វថ្ងៃខ្លាំងណាស់ ព្រោះរដ្ឋបាលទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន កំពុងតែអនុវត្តនយោបាយ​អន្តោប្រវេសន៍ យ៉ាងតឹងតែងជាទីបំផុត។ សូមស្តាប់សេចក្តីរាយការណ៍របស់ ហេង ឧត្តម អ្នកកាសែតរបស់យើងដែលកំពុង​យកការណ៍ផ្ទាល់នៅមហោស្រព​អន្តរជាតិភាព​យន្តអាស៊ីក្នុងទីក្រុង​វឺហ្ស៊ូល ។

ថ្ងៃ អង្គារ ទី ៣ កុម្ភៈ នេះ រដ្ឋសភាហ្សកហ្ស៊ី កំពុងរៀបចំអនុម័តច្បាប់ថ្មីមួយ ដែលនឹងចូលទៅហាមឃាត់ ការប្រើប្រាស់ថវិកាពីបរទេស ចំពោះគ្រប់គម្រោងនានា នៅក្នុងប្រទេស​ ។ ផ្អែកតាមអត្ថបទច្បាប់ថ្មីខាងលើ ជនល្មើសនឹងអាចទទួលទោសជាប់ ពន្ធនាគារ រហូតដល់ ៦ ឆ្នាំ ។ ដំណឹងនេះ បានបង្កនូវក្តីព្រួយបារម្ភ កាន់តែខ្លាំង នៅក្នុងស្រទាប់ប្រជាជនហ្សកហ្ស៊ី ខណៈពេលដែលរដ្ឋាភិបាល នៃប្រទេសជាអតីតសមាជិកសហភាពសូវៀតមួយនេះ កំពុងធ្លាក់ក្នុងគន្លងនៃរបបផ្តាច់ការ ។

លោកដូណាល់ ត្រាំ បានប្រកាស​កាលពីរសៀល​ថ្ងៃ​ចន្ទ​ទី​២កុម្ភៈ ថា​ឥណ្ឌានិងសហរដ្ឋអាមេរិក ​បាន​ចុះ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ពាណិជ្ជកម្ម​ជាមួយគ្នា។ សហរដ្ឋអាមេរិក​សន្យាបន្ធូរបន្ថយពន្ធលើទំនិញឥណ្ឌា ខណៈឥណ្ឌាវិញសន្យា​មិនយកពន្ធទាំងស្រុង ​ហើយ​សន្យា​ទិញទំនិញអាមេរិក​សរុបដល់ទៅ​​៥០០ពាន់​លានដុល្លារ​។ សហគ្រាសឥណ្ឌា​បាន​បង្ហាញការត្រេកអរ​នឹងដំណឹងនេះ តែក៏មានលាយឡំដោយ​មន្ទិល​ខ្លះដែរ ព្រោះគេមិនទាន់ដឹងច្បាស់​​ អំពីខ្លឹមសារទាំងស្រុង​នៃកិច្ចព្រមព្រៀងនេះឡើយ​។

កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ អភិបាល​ស្រុក​ ថាឡា​បរិវ៉ាត់ ​ក្នុង​ខេត្ត​ស្ទឹង​ត្រែង បាន​ស្នើ​ឲ្យ​បញ្ចប់​អាជី​វកម្ម​ទូកង​នៅក្នុង​ដែន​សមត្ថកិច្ច​របស់​លោក​ ខណៈ​លោក​អះអាងថា ​អាជី​វកម្ម​ទូកង ​បាន​រួម​ចំណែក​នាំ​ឲ្យមាន​វិនាស​កម្មព្រៃឈើ។​ ការថ្លែង​របស់​អភិបាល​ស្រុក​នៃ​ខេត្ត​ភាគ​ឥសាន​រូប​នេះ​ ធ្វើ​ឡើង​នៅចំពោះ​មុខ​មន្ត្រី​ពាក់​ព័ន្ធ​នានាក្នុង​កិច្ច​ប្រជុំ​មួយ​កាល​ពី​ចុង​ខែ​មករា​ឆ្នាំ​២០២៦​។​ សម្រាប់​សកម្មជន​ការ​ពារ​ព្រៃ​ឈើ ​ប្រសិន​បើ​ការ​កាប់​ឈើ​ត្រឹម​តែ​យក​ទៅ​ធ្វើ​ទូកង​ នោះ​នឹង​មិន​នាំ​ឲ្យ​មាន​វិនាសកម្ម​ព្រៃឈើទេ​ តែ​ពួកគេ​កត់​សំគាល់​ថា​ នៅពេល​បាន​ច្បាប់​កាប់​ឈើធ្វើ​ទូកង​ហើយ​ បែរ​ជា​មាន​អ្នក​ឆក់​ឱកាស​ពង្រីក​ការ​កាប់​ឈើ​យក​ទៅ​ធ្វើ​អាជីវ​កម្មផ្សេងៗ​៕

សមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោមស្នើឲ្យវៀតណាមបើកលំហសិទ្ធិសេរីភាពឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម នៅថ្ងៃទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ សមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោមបានដាក់ញត្តិមួយទៅលោក តូ ឡឹម អគ្គលេខាធិការបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាម។ ញត្តិនេះត្រូវបានសមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោមដាក់តាមរយៈស្ថានទូតវៀតណាមប្រចាំកម្ពុជា និងធ្វើឡើង មុនលោកតូ ឡឹមផ្តើមទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជានាចុងសប្តាហ៍នេះ។ នៅក្នុងញត្តិ សមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោមបានទាមទារឱ្យរដ្ឋាភិបាលវៀតណាមទទួលស្គាល់ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោមជាជនជាតិដើមពេញសិទ្ធិ ផ្តល់សិទ្ធិដល់ជនជាប់ចោទជាពលរដ្ឋខ្មែរក្រោមឲ្យមានមេធាវីដើម្បីការពារក្តី និងទទូចឲ្យធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ដែលគំរាមកំហែងដល់សិទ្ធិរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម។

ក្រសួងវប្បធម៌កម្ពុជានៅថ្ងៃទី៣ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ បានប្រកាសតវ៉ាយ៉ាងដាច់អហង្ការ និងតម្រូវឲ្យថៃបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់នូវរាល់សកម្មភាពដែលកំពុងធ្វើនៅតំបន់ប្រាសាទតាមាន់ និងប្រាសាទតាក្របី។ ក្រសួងវប្បធម៌ចាត់ទុកសកម្មភាពទាំងនេះថាជាទង្វើរំលោភដែនអធិបតេយ្យភាព និងប៉ះពាល់ដល់បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ជាតិកម្ពុជា។

មេដឹកនាំគណបក្សនយោបាយ និងជាសមាជិកសភាកូរ៉េខាងត្បូងម្នាក់បានចេញមកអះអាងក្នុងថ្ងៃចន្ទ ទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ ថា ការបង្ហោះសាររបស់ប្រធានាធិបតីកូរ៉េ លោក លី ចែម្យ៉ុងជុំវិញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញនៅកម្ពុជា ជារឿងមិនត្រឹមត្រូវតាំងពីដំបូង។ គួររម្លឹកថាកាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែមករាកន្លងទៅ លោក លី ចែម្យ៉ុងបានបង្ហោះសារព្រមានឧក្រិដ្ឋជនមិនឲ្យប៉ះពាល់ដល់ជនជាតិកូរ៉េ តែសារនោះក៏ត្រូវបានលុបចេញវិញពីបណ្តាញសង្គម X ក្នុងថ្ងៃទី៣០ ខែមករាដដែល។

ជប៉ុនតាមរយៈឯកអគ្គរាជទូតរបស់ខ្លួនប្រចាំទីក្រុងភ្នំពេញ បានស្នើជាថ្មីឲ្យកម្ពុជា និងថៃ បើកច្រកព្រំដែនឡើងវិញ ដើម្បីសម្រួលដល់ពាណិជ្ជកម្មរបស់វិនិយោគិនជប៉ុន។ តាមឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុនលោក Ueno Atsushi ការអូសបន្លាយការបិទច្រកព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរ បានជះឥទ្ធិពលដល់វិនិយោគិនជប៉ុនទាំងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងប្រទេសថៃ។

ថ្ងៃ អាទិត្យ​ ទី ១ ខែ កុម្ភៈ ការវាយប្រហារដោយដ្រូនថ្មីមួយទៀត ពីសំណាក់រុស្ស៊ី បានផ្តាច់ជីវិតប្រជាជនអ៊ុយក្រែនយ៉ាងតិច ១៥ នាក់ ដែលសុទ្ធសឹងជាបុគ្គលិកបម្រើការ នៅក្នុងអណ្តូងរ៉ែ មួយកន្លែង ស្ថិតនៅក្នុងខេត្តអ៊ុយក្រែន Dniopropetrovsk ។ សោកនាដកម្មនេះ បានកើតឡើងខណៈពេលដែល ជនរងគ្រោះខាងលើ ជិះនៅលើរថយន្តក្រុងមួយគ្រឿង ដែលដឹកជញ្ជូនពួកគេ ពេលកំពុងបំពេញការងារ ។ 

កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ​ ទី​១កុម្ភៈ ប្រជាជន​ទីបេរស់នៅក្រៅស្រុក បានចូលរួម​បោះឆ្នោត ដើម្បីជ្រើសរើសថ្នាក់ដឹកនាំ រដ្ឋាភិបាល​ភៀសខ្លួន​ក្រៅ​ស្រុក។​ រដ្ឋាភិបាលថ្មីមួយរឹងមាំ កើតចេញពីការបោះឆ្នោតរបស់ប្រជាជនទីបេរស់នៅក្រៅស្រុក គឺមានសារៈសំខាន់បំផុត​​ នៅក្នុងការដឹកនាំ បន្ត​ការ​តស៊ូទាមទារ​ឯករាជ្យ​ប្រទេសទីប៊ី ពីព្រោះ​​​សម្តេចសង្ឃដាឡៃឡាម៉ា បច្ចុប្បន្ន​​​មានវ័​យ​​៩០​ព្រះវស្សាហើយ​។

មហោស្រពអន្តរជាតិស្តីពីភាពយន្តអាស៊ីលើកទី ៣២ ដែលបានបើកទ្វារកាលពីថ្ងៃទី២៧ ខែមករា នឹងបន្តប្រព្រឹត្តទៅរហូតដល់ថ្ងៃទី ៣ ខែកុម្ភៈនៅក្រុងវឺហ្ស៊ូល (Vesoul) ប៉ែកខាងកើតប្រទេសបារាំង ជាប់នឹងព្រំដែលស្វ៊ីស។ សម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៦ នេះ មានភាពយន្តចំនួន ៨៧ រឿងមកពី ២៤ ប្រទេស ចូលរួមប្រកួតប្រជែងដើម្បីដណ្តើមពានរង្វាន់។ ក្នុងចំណោមភាពយន្តឯកសារ ដែលចូលរួមប្រកួតប្រជែង គឺមានភាពយន្តឯកសារមួយស្តីពីស្រុកខ្មែរ។ សូមស្តាប់សេចក្តីរាយការណ៍របស់ ហេង ឧត្តម អ្នកកាសែតរបស់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ ដែលកំពុងចុះយកការណ៍ផ្ទាល់នៅមហោស្រពអន្តរជាតិស្តីពីភាពយន្តអាស៊ីលើកទី ៣២ ។ 

អង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយហៅកាត់ ACU នៅថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ បានរកឃើញមានករណីស៊ីឈ្នួលប្រឡងជំនួសក្នុងពេលប្រឡងចូលរៀនសាលាពេទ្យកម្រិតបរិញ្ញាបត្ររង ឆ្នាំសិក្សា ២០២៥-២០២៦ កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។ អ្នកជំនាញផ្នែកសុខាភិបាល និងអ្នកតាមដានសង្គមលើកឡើងថា ករណីស៊ីឈ្នួលប្រឡងជំនួសចូលរៀនសាលាពេទ្យនេះមិនគួរកើតមាន និងថា ករណីនេះក៏ធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់អាជីព និងវិជ្ជាជីវៈគ្រូពេទ្យដែរ។ តើក្រសួងសុខាភិបាលគួរមានវិធានការអ្វីខ្លះដើម្បីបញ្ជៀសករណីស៊ីឈ្នួលប្រឡងជំនួស?

ក្រសួង​បរិស្ថាន​ បានជូន​ដំណឹង​តាម​ទំព័រ​ហ្វេស​ប៊ុក​របស់​ខ្លួន​កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗនេះ​ថា​ សារធាតុ​គីមី​ផ្សំ​ក្នុង​ប្លាស្ទិក​អាច​បង្ក​ឱ្យ​ប៉ះ​ពាល់​ដល់​សុខភាព​មនុស្ស​ និង​បរិស្ថាន​ធ្ងន់​ធ្ងរ​។​ អ្នក​ជំនាញ​ផ្នែក​សុខភាព​​នៅ​កម្ពុជា​សន្និ​ដ្នាន​ថា​ ​កំណើ​ន​អ្នក​កើត​ជំងឺ​មហារីកនៅ​ពេល​បច្ចុប្បន្នទំនងកើត​ចេញ​ពី​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ប្លាស្ទិក​ច្រើន ​ក្នុង​ជីវិត​រស់​នៅ​ប្រចាំ​ថ្ងៃ និង​ថា​ដើម្បី​កាត់​បន្ថយ​ការ​ប្រឈម​​នូវ​ជំងឺដ៏​កាច​សាហាវ​នេះ ​លុះ​ត្រា​តែ​ពល​រដ្ឋ​នាំ​គ្នា​ប្រើ​ប្រាស់​ផលិត​ផល​ដែល​កែ​ច្នៃ​ពី​ធម្ម​ជាតិ​។​

កិច្ចប្រជុំក្រុមលេខាធិការដ្ឋាននៃគណៈកម្មាធិការព្រំដែនថ្នាក់យោធភូមិភាគកម្ពុជា និងថៃ (RBC) រវាងយោធភូមិភាគទី៤ កម្ពុជា និងកងទ័ពភូមិភាគទី២ ថៃ ដែលបានធ្វើនៅថ្ងៃទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ នេះ ត្រូវបានដកឃ្លាវិលត្រលប់ទៅទីបញ្ជាការរៀងខ្លួនវិញដោយសារតែភាគីទាំងពីរមិនទាន់រកឃើញចំណុចកណ្តាលរួមមួយនៅឡើយ។ នេះជាការគូសបញ្ជាក់របស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា។

ផ្គាក់ដែលជាគ្រឿងសស្រ្តាវុធសម្រាប់ធ្វើសង្គ្រាមកាលពីសម័យមុននៅតែបន្តមានវត្តមាននៅក្នុងសង្គមខ្មែរ។ លោក ឈាន់ ចំរើន សិប្បករធ្វើផ្គាក់ ឬកាំបិតផ្គាក់ កត់សម្គាល់ឃើញថាបច្ចុប្បន្ន កាំបិតផ្គាក់ត្រុវបានគេ​បន្ត​ប្រើសម្រាប់ត្រួសត្រាយ កាប់ចំការ ឬកាប់វល្លិ៍បន្លាជាដើម។ តែសិប្បករធ្វើកាំបិតផ្គាក់រូបនេះបែរជាបារម្ភថា ជំនាញដំដែកផលិតកាំបិតផ្គាក់អាចនឹងបាត់បង់នៅថ្ងៃខាងមុខ ព្រោះវាជាជំនាញដែលប្រើកម្លាំងបាយ និងបានចំណូលតិច៕

អ្នកឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សទទូចជាថ្មីម្តងទៀតឲ្យតុលាការដោះលែងសកម្មជន២៣ តុលា ដែលរួ​មមាន លោក ស៊្រុន ស៊្រន កញ្ញា ភឹង សោភា លោក ចក់ បាន​មុនី និង សាន សិ​ទ្ធី ដែលពួកគេត្រូវបានឃុំខ្លួនប្រមាណ១៩ខែ តែនៅមិនទាន់បានកាត់ទោស។ ការស្នើនេះធ្វើឡើង​ ខណៈតុលាការកំពូល​បើក​សវនាការ​លើ​បណ្តឹង​សុំ​នៅក្រៅឃុំរបស់​សកម្មជន២៣តុលា នាថ្ងៃទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០២៦។

ការស្តារព្រៃ និងការងារគ្រប់គ្រងតំបន់ដីសើមនៅកម្ពុជាបានត្រឹមត្រូវកំពុងផ្តល់ផលជាវិជ្ជមានគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ក្នុងនោះគឺការវិលត្រឡប់មកវិញនូវប្រភេទសត្វកម្រ ដូចជា សត្វខ្លាត្រី ដែលមានចំនួនតិចតួចបំផុតនៅតំបន់អាស៊ី។ នេះបើតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមមួយរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ក្រសួងបរិស្ថាន និងអង្គការអភិររក្សអន្តរជាតិ ហៅកាត់ (អង្គការ CI) ​ដែលបានចេញផ្សាយនៅចំថ្ងៃប្រារព្ធទិវាតំបន់ដីសើមពិភពលោកនាថ្ងៃទី២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦។

ឥណ្ឌាមានមហិច្ឆតាចង់ក្លាយជាប្រទេសមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកទី៣។ នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី១ កុម្ភៈ រដ្ឋមន្រ្តីហិរញ្ញវត្ថុឥណ្ឌា បានបង្ហាញផែនការថវិកាជាតិឆ្នាំថ្មី ដែលមានទំហំទឹកប្រាក់ចំនួនប្រមាណ ១៣៣ពាន់លានដុល្លារ។ ថវិកាដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់នេះ ត្រូវចំណាយលើគម្រោងសាងសង់ផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿន និងលើវិស័យបច្ចេកវិទ្យា។

យ៉ាងហោចណាស់មនុស្សប្រមាណ ២០០នាក់ បានស្លាប់ក្នុងការប៉ះទង្គិចប្រដាប់អាវុធរវាងទាហានប៉ាគីស្ថាន និងក្រុមឧទ្ទាមផ្តាច់ខ្លួន នៅភាគនិរតីប៉ាគីស្ថាន។ ក្នុងនោះ មានស្លាប់ប្រជាជនស៊ីវិលជាច្រើននាក់ផង។ ហេតុការណ៍នេះបានកើតឡើង នាថ្ងៃសៅរ៍ ទី៣១ មករា ពោលគឺមួយថ្ងៃក្រោយកងទ័ពប៉ាគីស្ថានបានបាញ់សម្លាប់ក្រុមឧទ្ទាមចំនួនជាង៤០នាក់ នៅខេត្តបាលូជីស្ថាន។

កម្ពុជាបានស្នើជាថ្មីទៅកាន់ភាគីថៃឲ្យចាត់បញ្ជូនក្រុមវាស់វែងចម្រុះ បន្តអនុវត្តការងារបោះបង្គោលបណ្តោះអាសន្ននៅកំណាត់ខ្សែព្រំដែនចំនួន ២កន្លែង។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន នៅថ្ងៃសៅរ៍ ទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦។ រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន បានអះអាងថា កម្ពុជាបានដាក់លិខិតទៅភាគីថៃតាំងពីពាក់កណ្តាលខែមករា ក៏ប៉ុន្តែគ្មានឡើយការឆ្លើយតបពីភាគីថៃ។

អគ្គលេខាធិការនៃគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាម លោក តូ ឡឹម នឹងមកបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋនៅកម្ពុជា​ នាដើមខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦​នេះ។ បើតាមក្រសួងការបរទេសវៀតណាម ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋមកកម្ពុជាលើកនេះ​ លោក តូ ឡឹម នឹងមានជំនួបជាមួយឥស្សរជននយោបាយជាន់ខ្ពស់របស់កម្ពុជា ដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋ និងរដ្ឋ ក៏ដូចជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាម និងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។

គិតចាប់តាំងពីការប្រកាសបទឈប់បាញ់លើកទី២ នៅថ្ងៃទី២៧​ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ភាគីកម្ពុជា និងថៃ ខកខានជួបពិភាក្សាគ្នា​​អំពីការវាស់វែង និងកំណត់ខណ្ឌសីមា ក្នុងតំបន់ជម្លោះព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ។​ ការបន្ត​អូសបន្លាយ​​ការ​កំណត់ខណ្ឌសីមា​ព្រំដែនដែលមានជម្លោះរហូតមកដល់ពេល​នេះ ​នាំ​ឱ្យ​អ្នកឃ្លាំមើលស្ថានការណ៍ព្រំដែន​​មួយចំនួន​​បារម្ភថា ទឹកដីខ្មែរ​ដែលថៃ​​វាយដណ្តើមយកបានក្នុងការវាយប្រយុទ្ធគ្នា​​ចុងក្រោយ​នេះ​​អាចនឹងបាត់បង់។ ​ចំណែក​អ្នកឃ្លាំមើលខ្លះទៀត​​​​នៅតែមានទំនុកចិត្តថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា​​អាច​ទាមទារទឹកដីនោះមកវិញ​​​​បាន​ ទោះបី​ការចរចា​ស្វែងរកដំណោះស្រាយ​​​រវាងភាគីកម្ពុជា-ថៃ​​​​គ្មានលទ្ធផលក៏ដោយចុះ​។ ​​តើកម្ពុជាខាតបង់អ្វីពីការអនុវត្តបទឈប់បាញ់ តែគ្មានសកម្មភាពដោះស្រាយជាក់ស្តែង?

នៅថ្ងៃទី​១កុម្ភៈនេះ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តកោះកុងបានបញ្ជាក់ថា គ្មានការ​ទារ​លុយ​ចិន ដែលគ្មានលិខិតឆ្លងដែន​​ អំឡុងចុះ​ប្រតិបត្តិការត្រួតពិនិត្យ​ជនបរទេស​នោះទេ​។ ការបំភ្លឺរបស់ស្នងការដ្ឋាននគរបាលខេត្តកោះកុង​ គឺបន្ទាប់​ពី​លោក ខៀវ កញ្ញារិទ្ធ អតីតរដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួងព័ត៌មាន​បានបង្ហោះសារក្នុងបណ្តាញសង្គម​​​ហ្វេសប៊ុករប​ស់លោក​ថា ​​មានករណីទារប្រាក់ពីជនជាតិចិនម្នាក់ ដែលមិនបានដាក់លិខិតឆ្លងដែនច្បាប់ដើមជាប់ខ្លួន ចំនួន ១៥ដុល្លារ នៅតំបន់ត្រួតពិនិត្យ​របស់សមត្ថកិច្ច​​​ ក្នុងភូមិសាស្ត្រ​​​ស្រុក​ស្រែអំបិល ខេត្តកោះកុងនោះទេ។

នៅតៃវ៉ាន់ ប្រមុខ​ដឹកនាំ​បក្ស​ប្រឆាំង​គួមីងតាំង បានប្រកាស​សហការជាមួយរដ្ឋអំណាចកុម្មុយនិស្តចិន ដើម្បីបន្ធូរបន្ថយ​ភាព​តានតឹងរវាង​ប៉េកាំង​និង​តៃប៉ិ និង​​ដើម្បី​រក្សា«សន្តិភាព» ។ គណបក្ស​ប្រឆាំង ​គួមីងតាំង ​ដែល​មាន​សំឡេង​ភាគច្រើន​នៅ​រដ្ឋសភាតៃវ៉ាន់ ក៏បញ្ជាក់ថា​​នឹង​បញ្ចូន​គណៈ​ប្រតិភូ ទៅ​ជួប​ពិភាក្សា​ជាមួយ​លោក​ប្រធានាធិបតីចិន ស៊ី ជីន​ពីង នៅ​ពេល​ខាងមុខ​ ឆាប់ៗ​ទៀតផង​។​  

នៅពេលសង្គ្រាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បានផ្ទុះឡើងជាលើកទី២ នៅអំឡុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ប្រជាជនភៀសសឹកកម្ពុជាប្រមាណជាង ៦៤ម៉ឺននាក់ត្រូវបង្ខំចិត្តជាថ្មីម្តងទៀត ចេញពីលំនៅឋានដ៏កក់ក្តៅរបស់គេទៅរកទីទួលសុវត្ថិភាពទាំងការភ័យខ្លាច និងគ្មានអ្វីសោះ។ ជាអ្នកថតរូបកាសែតអាជីព ដែលមានបទពិសោធន៍ ៤០ឆ្នាំ នៅក្នុងការថតរូបជនភៀសសឹកសង្គ្រាមនៅលើពិភពលោក លោក John Vink បានតាមស្វែងរកជនភៀសសឹកកម្ពុជាដើម្បីបន្តចងក្រងឯកសារ និងបង្កើតគម្រោងរូបថតភៀសសឹកមួយដែលមានចំណងជើងថា « Their Name is PIEHSAK» ឬជាភាសាខ្មែរ «ឈ្មោះរបស់ពួកគេ គឺភៀសសឹក» ។ គម្រោងរូបថតអំពីជនភៀសសឹករបស់លោក John Vink ដែលរួមមានការបោះពុម្ពផ្សាយសៀវភៅ ការតាំងពិព័ណ៍ ការចាក់បញ្ចាំងរូបថត ព្រមទាំងការជជែកពិភាក្សាគ្នា ត្រូវបានធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី៣០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ និងបន្តរហូតដល់ចុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ខាងមុខ នៅតាមទីកន្លែងផ្សេងៗ។ លោក John Vink បង្កើតគម្រោងរូបថតមួយនេះឡើងដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអំពីជីវិតតស៊ូ និងការលំបាករបស់ជនភៀសសឹកកម្ពុជា ដោយសារតែវិបត្តិព្រំដែន និងដើម្បីរៃអង្គាសប្រាក់ជួយពួកគេនៅតាមជំរំនានា។ សូមទស្សនាបទយកការណ៍របស់ ចាន់ លីដា

ជនបរទេសជាង ២ពាន់នាក់ត្រូវកម្លាំងសមត្ថកិច្ចនគរបាលជាតិកម្ពុជាចាប់ឃាត់ខ្លួន ក្នុង​ប្រតិបត្តិការចុះបង្ក្រាបទីតាំងឆបោកអនឡាញទ្រង់ទ្រាយធំ​ ក្នុងភូមិសាស្ត្រក្រុងបាវិត ​​ខេត្តស្វាយរៀង​ នៅព្រឹកថ្ងៃទី ៣១មករាម្សិលមិញ​។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់អគ្គស្នងការនគរបាលជាតិ​ ក្នុងប្រតិបត្តិការនេះ​ អគ្គស្នងការនគរបាលជាតិបានប្រើកម្លាំងសមត្ថកិច្ចសរុប ៧០០នាក់ ក្រោមកិច្ច​សហការជាមួយព្រះរាជអាជ្ញានៃអយ្យការអមសាលាដំបូងខេត្តស្វាយរៀងផ្ទាល់។

កម្ពុជា​នឹង​មិន​បោះ​បង់​សិទ្ធិក្នុង​ការ​ទាម​ទារ​ទឹក​ដី​ពី​ថៃ​ ពិសេស​មិនយក​​ការ​ចុះ​ហត្ថ​លេខា​លើ​បទ​ឈប់​បាញ់​ជា​ថ្នូ​រ​នឹង​ការ​ដោះ​ដូរ​ដី​ជាមួយ​ថៃទេ។​ នេះ​ជា​ការ​អះអាងជា​ថ្មី​​របស់​ប្រមុខ​រដ្ឋា​ភិ​បាល​កម្ពុជា ​លោក​ ហ៊ុន​ ម៉ាណែត​ ក្នុង​ពិធី​សំណេះ​សំណាល​ជាមួយ​ពល​រដ្ឋ​ភៀសសឹក​នៅឯ​ស្រុក​ត្បែង​មាន​ជ័យ​ ខេត្ត​ព្រះ​វិហារ​ នា​ថ្ងៃ​ទី​៣១​ ខែ​មករា​ ឆ្នាំ​២០២៦​។​ ការ​អះ​អាង​ជា​ថ្មីនៅ​ចំពោះ​មុខ​ពលរដ្ឋបែប​នេះ​ ​គឺ​បន្ទាប់​ពី​ពល​រដ្ឋ​ខ្មែរមា​ន​មន្ទិល​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​ការ​ទទួល​បាន​ទឹក​ដី​ខ្មែរ​​ដែល​យោធា​ថៃ​បាន​កាន់​កាប់​ និង​ទន្ទ្រាន​យក​ ក្រោយ​ផ្ទុះ​អាវុធ​​​​តាម​ព្រំ​ដែន​ប្រទេស​ទាំង​ពីកាល​ពី​ដើម​ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥​​។​

អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ លោក អង់តូនីញ៉ូ ហ្គូទែរស៍ បានប្រកាសអាសន្ន អំពីកង្វះថវិកាយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ ប្រសិនបើរដ្ឋសមាជិកមិនព្រមបង់ប្រាក់វិភាគទានឲ្យបានទៀងទាត់នោះទេ ស្ថាប័នអន្តរជាតិកំពូលមួយនេះនឹងប្រឈមហានិភ័យដួលរលំ។

ព្រឹទ្ធសភាអាមេរិកបានអនុម័តច្បាប់ថវិកា នៅថ្ងៃសុក្រ ទី៣០ មករា ដែលធ្វើឡើងតែប៉ុន្មានម៉ោងប៉ុណ្ណោះ មុនឱសានវាទវិបត្តិគ្មានថវិកាចំណាយរបស់រដ្ឋាភិបាល។ តែបញ្ហាដោះស្រាយមិនទាន់ចប់ទេ ដ្បិតថា រដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីននឹងគ្មានថវិកាចំណាយ នៅចុងសប្តាហ៍នេះទេ ដោយត្រូវរង់ចាំការបោះឆ្នោតសម្រេច នៅសភាខុនហ្ក្រេស នាថ្ងៃចន្ទ ទី២ កុម្ភៈ បន្ថែមទៀត។

​ថ្ងៃ​ទី​៣០​ ខែ​មករា​ ឆ្នាំ​២០២​៦​ ស្នងការដ្ឋាន​នគរបាលខេត្តពោធិ៍សាត់បានអះអាងថា ​​គ្មានការស្ទាក់យកលុយតាមផ្លូវអំឡុងពេលចុះបង្ក្រាប​បទល្មើសអនឡាញ​ឡើយ។ ការអះអាងរបស់ស្នងការដ្ឋាន​នគរបាលខេត្តពោធិ៍សាត់បែបនេះគឺជាការបំភ្លឺ​ចំពោះ​​​ការចុះផ្សាយរបស់គណនីហ្វេសប៊ុកចំនួន ២​​ដែលបានបង្ហោះ​វីដេអូ​ ភ្ជាប់ជាមួយខ្លឹមសារថា មន្ត្រីខេត្តពោធិ៍សាត់​​​ប្រដេញចាប់​ជនជាតិចិន​យកលុយរាប់ម៉ឺនដុល្លា​រ។