អាមេរិកកាន់តែលង់ជាប់ក្នុង​សង្រ្គាម​វាយប្រហារលើអ៊ីរ៉ង់។ ដើម្បី​ផលប្រយោជន៍របស់ខ្លួន​ ដូចជា​មូលដ្ឋានទ័ព នៅ​តំបន់ដើមបូព៌ា អាមេរិក​បាន​រើ ដឹកបញ្ជូនសព្វាវុធ នាវាចម្បាំង​និង​ប្រព័ន្ធ​ខែលមីស៊ីល​ចេញពីជប៉ុន និងកូរ៉េខាងត្បូង។ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ កាសែតអាមេរិក​ និងកាសែតក្នុងស្រុកកូរ៉េខាងត្បូង​បានចុះផ្សាយ​ពី​ការដឹកជញ្ជូន​ប្រព័ន្ធខែលមីស៊ីល​អាមេរិកចេញពីកូរ៉េខាងត្បូង ដើម្បី​យកទៅពង្រាយ​នៅតំបន់ដើមបូព៌ា។ នៅថ្ងៃអង្គារទី​១០មីនា ដើមសប្តាហ៍ប្រធានាធិបតី​កូរ៉េខាងត្បូង​បាន​ឆ្លើយបញ្ជាក់ទៅនឹង​ពាក្យចចាមអារ៉ាម​ ដោយថា កូរ៉េខាងត្បូងបាន​ប្រឆាំងដែរ ប៉ុន្តែ មិនអាចហាមឲ្យអាមេរិក​ឈប់ដកយកប្រព័ន្ធខែលមីស៊ីលពីកូរ៉េខាងត្បូង ទៅដាក់​នៅ​តំបន់ដើមបូព៌ាបាននោះទេ។ គ្មានប្រព័ន្ធខែលមីស៊ីល​របស់អាមេរិក តើ​កូរ៉េខាងត្បូងត្រូវបារម្ភពីសុវត្ថិភាពការពារដែនអាកាសរបស់ខ្លួន នៅចំពោះមុខ​ការគំរាមកំហែង​របស់​កូរ៉េខាងជើងដែរឬទេ? 

កូរ៉េខាងជើងបានបាញ់សាកល្បងមីស៊ីលបាលីស្ទិកជាង១០គ្រាប់ នៅសមុទ្រជប៉ុន នាថ្ងៃសៅរ៍ ទី១៤ មីនា ដើម្បីព្រមានរដ្ឋាភិបាលក្រុងសេអ៊ូល និងវ៉ាស៊ីនតោន ដែលហ៊ានធ្វើសមយុទ្ធយោធា នៅកូរ៉េខាងត្បូង។ ការបាញ់សាកល្បងមីស៊ីលរបស់របបក្រុងព្យុងយ៉ាង ធ្វើឡើងតែប៉ុន្មានម៉ោងប៉ុណ្ណោះ ក្រោយពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីកូរ៉េខាងត្បូង បានធ្វើដំណើរទៅដល់សហរដ្ឋអាមេរិក។ ចំណែក ជប៉ុនកំពុងដុតដៃដុតជើងប្រមូលព័ត៌មាន ពាក់ព័ន្ធនឹងមីស៊ីលបាលីស្ទិករបស់កូរ៉េខាងជើង និងត្រៀមខ្លួនទប់ទល់រាល់ការគំរាមកំហែងរបស់របបព្យុងយ៉ាង។

លោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ ប្រធានលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មការចំពោះកិច្ចប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាបានព្រមានថា ក្រោយខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ប្រសិនបើរកឃើញថា ទីតាំងណាមួយនៅបន្តអនុញ្ញាតឲ្យមានបទល្មើសឆបោកតាមអនឡាញ នោះអាជ្ញាធរដែលជាអ្នកទទួលខុសត្រូវទីតាំងនោះ អាចប្រឈមនឹងការដកតំណែង។ អ្នកតាមដានសង្គម បានគាំទ្រការលើកឡើងនេះ តែពួកគេចង់ឃើញមានការអនុវត្តន៍វិធានការម៉ឺងម៉ាត់ជាក់ស្តែងចំពោះទីតាំងណា ដែលនៅបន្តមានបទល្មើសឆបោកអនឡាញ៕

រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានរៀបចំឲ្យមានទារកដ្ឋានជាបណ្តើរៗ នៅតាមសហគមន៍ដែលមានតម្រូវការចាំបាច់ និងឈានដល់ការបង្កើនចំនួនអ្នកមើលថែទាំកុមារឲ្យបានច្រើនថែមទៀត ដើម្បីសម្រាលបន្ទុករបស់ឪពុកម្តាយ និងដើម្បីជំរុញឲ្យកុមារមានភាពលូតលាស់ទាំងកាយសម្បាទា និងបញ្ញាស្មារតី។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។ អ្នកពាក់ព័ន្ធក្នុងកម្មវិធីពង្រីកទារកដ្ឋាននេះ បានមើលឃើញពីភាពចំាបាច់នៅក្នុងការបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលថែទាំកុមារ តែក៏បានលើកឡើងអំពីបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការកសាងទំនុកចិត្ត និងធនធានមនុស្សជាដើម។

មន្ត្រីអង្គការលីកាដូប្រចាំខេត្តបន្ទាយមានជ័យ លោក អ៊ិន គង់ជិត បានអំពាវនាវឱ្យសាលាឧទ្ធរណ៍ខេត្តបាត់ដំបង ទទួលយកសំណើរបស់អ្នកកាសែតលោក ផន សុភាព និងលោក ភាព ភារ៉ា ដែលទទូចសុំ រួចផុតពីបទចោទប្រកាន់ស្តីពី «ការប្រគល់ឱ្យរដ្ឋបរទេសនូវព័ត៌មានជាអាទិ៍ ដែលធ្វើឱ្យអន្តរាយការការពារជាតិ»។ បើតាមមន្ត្រីអង្គការលីកាដូ ដែលបានចូលស្តាប់សវនាការ កាលពីថ្ងៃទី ១៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ ពិរុទ្ធជនជាអ្នកសារព័ត៌មានទាំងពីរ បានអះអាងថា ខ្លួនពុំមានគំនិតទុច្ចរិតដូចការចោទប្រកាន់របស់តុលាការឡើយ។

សង្រ្គាមនៅ​ដើមបូព៌ា​នៅ​តែ​ក្តៅគគុក ព្រោះថា អ៊ីរ៉ង់នៅតែ​មិន​ព្រមចុះចាញ់នៅចំពោះមុខ​ការវាយប្រហារ​យ៉ាងសន្ធប់របស់​អាមេរិក និង​អ៊ីស្រាអែល នៅ​២សប្តាហ៍មកនេះ។ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោកដូណាល់ ត្រាំ នៅថ្ងៃសុក្រទី ១៣​មីនា​បាន​គំរាមថា នឹង​វាយប្រហារ​លើទីតាំងប្រេង​របស់អ៊ីរ៉ង់​នៅលើ​កោះ Kharg បើសិន​អ៊ីរ៉ង់នៅតែបន្ត​ខ្ទប់​ច្រកសមុទ្រ អកមូហ្ស។ ដោយមិនចាញ់ពាក្យគំរាមរបស់លោកត្រាំ របបអ៊ីស្លាមអ៊ីរ៉ង់​បាន​តបវិញថា នឹង​អ៊ីរ៉ង់​នឹង​ដៅកម្ទេច​ទីតាំងប្រេង​របស់ប្រទេស​នៅក្នុងតំបន់ដែលជា​ដៃគូរបស់អាមេរិក បើសិន​លោកត្រាំធ្វើពិតដូចពាក្យគំរាម។ ឈាង បុប្ផា​រាយការណ៍ព័ត៌មាននេះ។

នៅថ្ងៃសុក្រទី ១៣ ខែមីនា ម៉ូស្គូបានថ្លែងទាមទារឲ្យក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនដកចេញបន្ថែមទៀត នូវ ទណ្ឌកម្មលើការនាំចេញប្រេងឆៅរុស្ស៊ី ដើម្បីធានាផ្តល់ស្ថិរភាពដល់ទីផ្សារប្រេងពិភពលោក ដែលច្របូកច្របល់ ក៏ព្រោះតែសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា។ អឺរ៉ុបឯណោះវិញនាំមុខ​ដោយអាល្លឺម៉ង់​បាន​រិះគន់ និង​ស្វះស្វែងរារាំងដល់ការបន្ធូរបន្ថយទណ្ឌកម្មលើរុស្ស៊ី។ 

​លោក​ហ្សេឡេនស្គី ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន បានធ្វើដំណើរមកជួបលោក​ម៉ាក្រុងនៅទីក្រុងប៉ារីស កាលពីថ្ងៃទី​១៣មីនា នៅក្នុងបរិបទដែល​ពិភពលោក កំពុងតែងាកទៅតាមដាននិងព្រួយបារម្ភខ្លាំង​​ តែពីបញ្ហា​សង្គ្រាមនៅដើមបូព៌ា។ នៅក្នុងពេលជួបគ្នា លោក​ម៉ាក្រុងបានធានាអះអាងប្រាប់​លោកហ្សេឡេនស្គីថា ការជួយទំនុកបម្រុង​អ៊ុយក្រែន គឺជាអាទិភាព​ធំបំផុត​របស់​បារាំង ក៏ដូចជារបស់អឺរ៉ុប ហើយ​គ្មានអ្វីអាចមកបង្វែរ​ការតាំងចិត្តនេះបានឡើយ​។

នៅនេប៉ាល់ គណបក្សជាតិឯករាជ្យរបស់អ្នកចម្រៀងរែប(Rap) លោក បាឡែនដ្រា ស្ហា បានទទួល​ជ័យ​ជម្នះ ក្នុងការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​សមាជិករដ្ឋ​សភា​។ អតីត​អ្នក​ចម្រៀងញាក់កន្ត្រាក់អារម្មណ៍ និង​ជាអភិបាល​រដ្ឋធានី​រូបនេះ នឹងក្លាយ​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​វ័យ​ក្មេង នៅអំលុងពេល​​១សប្តាហ៍​ខាងមុខ​។ បញ្ហា​ធំ​ដែល ​មេដឹកនាំវ័យក្មេងនេប៉ាល់ ត្រូវ​ដោះស្រាយ​ចំពោះ​មុខ គឺ​កង្វះការងារធ្វើ​សម្រាប់​យុវជន ​និងកំណែទម្រង់​សង្គម ដែលពោរពេញ​ដោយ​អំពើ​ពុករលួយ​។​ ​

ប្រធានពន្ធនាគារខេត្តស្ទឹងត្រែង និងមន្ត្រី ៣នាក់ផ្សេងទៀត ដែលមានតួនាទីជាប្រធាន និងអនុប្រធានការិយាល័យប្រតិបត្តិ និងប្រធានផ្នែកគ្រប់គ្រងជនជាប់ឃុំ ត្រូវបានក្រសួងមហាផ្ទៃព្យួរតួនាទីជាបណ្តោះអាសន្ន និងបង្គាប់ឲ្យពួកគេទៅបម្រើការងារនៅនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាលសរុប ចំណុះអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធនាគារវិញ។ ប៉ុន្តែ លិខិតដែលចុះហត្ថលេខាដោយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ស សុខា នៅថ្ងៃទី១០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ មិនបានបញ្ជាក់ពីមូលហេតុនៃការព្យួរតួនាទីរបស់មន្ត្រីពន្ធនាគារខេត្តស្ទឹងត្រែងទាំង ៤រូបនេះទេ។ តែលោក ឃៀង សុណាឌីន អ្នកនាំពាក្យអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធនាគារបានប្រាប់វិទ្យុបារាំង RFI នៅថ្ងៃទី១៣ មីនានេះថា ការព្យួរតួនាទីជាបណ្តោះអាសន្នរបស់មន្ត្រីពន្ធនាគារខេត្តស្ទឹងត្រែងទាំង ៤នាក់ គឺដោយសារក្រុមប្រឹក្សាវិន័យក្រសួងមហាផ្ទៃកំពុងបន្តស៊ើបអង្កេតពាក់ព័ន្ធនឹងជនជាប់ឃុំ ដែលបានបង់ប្រាក់ជាថ្នូរនឹងការប្រើទូរស័ព្ទដៃដោយខុសច្បាប់នៅក្នុងពន្ធនាគារខេត្តស្ទឹងត្រែងកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦។

តុលាការរុស្ស៊ី សម្រេចកាត់ទោសបុរស ១៥ នាក់ ឲ្យជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិត ពីបទភេរវកម្មយ៉ាងសាហាវព្រៃផ្សៃ នៅក្នុងសាលប្រគំតន្រ្តីមួយកន្លែង ស្ថិតនៅជាយទីក្រុងម៉ូស្គូ កាលពីឆ្នាំ ២០២៤ ។ សាលក្រមដកហូត​សេរីភាពមួយ​ជីវិត​នេះ ធ្លាក់​មកនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១២ ខែមីនា។ គួររំឭកថា ការវាយប្រហារភេរវកម្មជីហាតទ្រង់ទ្រាយធំខាងលើនេះ បានផ្តាច់ជីវិតមនុស្សសរុបចំនួន ១៥០ នាក់ ។

នៅក្នុងវេទិកាតុមូលស្តីពី «សណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកក្នុងបរិបទថ្មី» ដែលរៀបចំដោយរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា វាគ្មិនចូលរួមបានកត់សម្គាល់ថា បញ្ហាក្នុងប្រព័ន្ធអភិបាលកិច្ចនៅកម្ពុជាដែលកើតចេញពីបុគ្គលផង និងពីការអនុវត្តគោលនយោបាយផងនោះត្រូវការ ការវះកាត់ជាបន្ទាន់ ពិសេសនៅក្នុងស្ថានភាពដែលកម្ពុជាកំពុងមានវិបត្តិ។ សម្រាប់អ្នកវិភាគសង្គម ហេតុផលដែលនាំឱ្យប្រព័ន្ធអភិបាលកិច្ចកម្ពុជាបន្តមានបញ្ហា ក៏ព្រោះតែលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងប្រព័ន្ធនីតិរដ្ឋស្ទើរ រលត់បាត់ពីកម្ពុជា។ ក្នុងន័យនេះ អ្នកវិភាគបានស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលវះកាត់មន្ត្រីដែលប្រៀបបាននឹងត្រីស្អុយក្នុងកន្ត្រក បើមិនដូច្នោះទេ កម្ពុជានឹង​រង​វិបត្តិនិទណ្ឌភាពក្នុងសង្គមកាន់តែខ្លាំង។ សូមស្តាប់សេចក្តីរាយការណ៍លម្អិតរបស់ សាំ ឧត្តម

ប្រឈម​នឹងការ​ឡើងថ្លៃប្រេងសាំង​​ដោយសារតែសង្គ្រាម​អ៊ីរ៉ង់ សហរដ្ឋអាមេរិក​បា​នសម្រេច​បើកភ្លើង​ខៀវឲ្យរុស្ស៊ីអាច​លក់ប្រេងឡើងវិញ។ ការ​អនុញ្ញាតនេះ ធ្វើឡើង​ចំពោះ​តែប្រេង​រុស្ស៊ី​ ដែល​មា​នរក្សា​ស្តុក​នៅលើនាវា​តែប៉ុណ្ណោះ និង​សម្រាប់​រយៈពេលខ្លី​ ​ចាប់ពីពេលនេះ រហូត​ដល់ត្រឹម​ថ្ងៃទី១១មេសា។ ​ការបន្ធូរបន្ថយ​ទណ្ឌកម្មរុស្ស៊ី​បែបនេះ ធ្វើឲ្យ ​បារាំង ​មិនពេញចិត្ត​ទេ។​ ​

កាលពីយប់ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី​១២មីនា មាន​ទាហាន​បារាំងម្នាក់បាន​ស្លាប់ និងរបួសច្រើននាក់ នៅក្នុងការវាយប្រហារដោយ​ដ្រូនមួយ នៅឯមូលដ្ឋានទ័ពបារាំង ក្នុង​​​តំបន់អ៊ែរប៊ីល ភាគខាងជើងអ៊ីរ៉ាក់​។ តាម​ការសង្ស័យ ការវាយប្រហារនេះ អាចជាស្នាដៃរបស់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ​កូនចៅអ៊ីរ៉ង់ ដែលមានច្រើនក្រុមនៅក្នុងទឹកដី​អ៊ីរ៉ាក់ បន្ទាប់ពី​មេដឹកនាំថ្មីរបស់អ៊ីរ៉ង់ បានប្រកាសហៅ​ឲ្យ​រួមគ្នាសងសឹង​។ តើស្ថានការណ៍ថ្មីនេះ ​នឹងធ្វើ​ឲ្យ​ប្រែប្រួលបែបណា​ចំពោះគោលជំហរបារាំង ព្រោះថាបារាំង​ បាន​​ប្រកាស​មិនចូលរួមពាក់ព័ន្ធ​ ​​​ក្នុង​សង្គ្រាម​នៅ​អ៊ីរ៉ង់​ឡើយ។

តុលាការរុស្ស៊ី សម្រេចកាត់ទោសបុរស ១៥ នាក់ ឲ្យជាប់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិត ពីបទភេរវកម្មយ៉ាងសាហាវព្រៃផ្សៃ នៅក្នុងសាលប្រគំតន្រ្តីមួយកន្លែង ស្ថិតនៅជាយទីក្រុងម៉ូស្គូ កាលពីឆ្នាំ ២០២៤ ។ សាលក្រមដកហូត​សេរីភាពមួយ​ជីវិត​នេះ ធ្លាក់​មកនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១២ ខែមីនា។ គួររំឭកថា ការវាយប្រហារភេរវកម្មជីហាតទ្រង់ទ្រាយធំខាងលើនេះ បានផ្តាច់ជីវិតមនុស្សសរុបចំនួន ១៥០ នាក់ ។

សហគមន៍ទេសចរណ៍ធម្មជាតិកំពង់ឃ្លាំងជារមណីយដ្ឋាននៅបឹងទន្លេសាបដ៏ស្រស់​ស្អាត។ តែបែរជាមិនសូវមានភ្ញៀវទេសចរទៅទស្សនាកម្សាន្តប៉ុន្មានទេ។ មគ្គុទេសក៍ទេសចរណ៍ និងសហគមន៍បានមើលឃើញដូចគ្នាថា សហគមន៍ទេសចរណ៍ធម្មជាតិមួយនេះមានភូមិសាស្ដ្រនៅឆ្ងាយដាច់តែឯងពីក្រុងសៀមរាប និងខ្វះការផ្សព្វផ្សាយ៕

ក្រសួងព័ត៌មាននឹងអនុវត្តយុទ្ធនាការលុបបំបាត់ព័ត៌មានក្លែងក្លាយ រយៈពេល ១ឆ្នាំពេញជាមួយបណ្តាប្រទេសទាំងអស់នៅតាមបណ្តោយទន្លេមេគង្គ លើកលែងប្រទេសថៃ។ ការអនុវត្តគម្រោងនេះ ជាការប្រយុទ្ធប្រឆាំងព័ត៌មានបំភ្លៃ ពិសេសព័ត៌មានដែលបង្កើតឡើងដោយបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ក្នុងតំបន់ទន្លេមេគង្គ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ក្រសួងព័ត៌មានដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី១២ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦។ 

តំណាងពាណិជ្ជកម្មសហរដ្ឋអាមេរិក នៅថ្ងៃទី១២ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ បានប្រកាសបើកការស៊ើបអង្កេតលើកម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាផលិតកម្មលើសសមត្ថភាព និងការដោះស្រាយបញ្ហាពលកម្មដោយបង្ខំ។ ការស៊ើបអង្កេតនេះអាចនាំឲ្យមានការបន្ថែមពន្ធលើទំនិញមួយចំនួនរបស់កម្ពុជា។

សាលាដំបូងខេត្តព្រះសីហនុបានប្រកាសកាលពីថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ថា ជនជាតិចិនចំនួន ៣នាក់ និងជនជាតិវៀតណាម ១នាក់ ត្រូវបានផ្តន្ទាទោស ដោយជាប់ពន្ធនាគារ​អស់មួយជីវិត និងពិន័យជាប្រាក់ម្នាក់ៗចំនួន ២០០លានរៀល។ ការផ្តន្ទាទោសធ្ងន់ធ្ងររបស់តុលាការខេត្តព្រះសីហនុទៅលើជនបរទេសទាំងនេះ ធ្វើឡើងក្រោយរកឃើញថា ​ពួកគេជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងបទល្មើសផលិត ជួញដូរដោយខុសច្បាប់នូវសារធាតុញៀន សម្អាតប្រាក់ និងប្រើប្រាស់អាវុធខុសច្បាប់។

ល្ងាចថ្ងៃព្រហស្បតិ៍​ទី​១២មីនា បណ្តាញទូរទស្សន៍ជាតិអ៊ីរ៉ង់ បាន​ផ្សាយខ្លឹមសារ​នៃសារ​លើកទី​១​របស់ លោក មុត្ឆតាបា ខាមេណី ​បន្ទាប់ពីត្រូវបានតែងតាំងជា​អគ្គមគុទេសក៍​កំពូលអ៊ីរ៉ង់។ ក្នុងសារ​នេះ អគ្គមគុទេសក៍​កំពូលអ៊ីរ៉ង់ បានប្រកាសថាអ៊ីរ៉ង់នឹងសងសឹក​​។ លោក មុត្ឆតាបា ខាមេណី ដែលរហូតពេលនេះ​មិន​ទាន់​បង្ហាញមុខជាសាធារណៈនេះ បាន​ប្រកាសទៀតថា អ៊ីរ៉ង់​នឹងបន្ត​​បិទខ្ទប់ច្រកសមុទ្រអកមូហ្ស ដើម្បីដាក់សម្ពាធលើអាមេរិកនិងអ៊ីស្រាអែល​។

នៅ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ីអាគ្នេយ៍​ គណនី​បណ្តាញ​សង្គម ចំនួន ១៥០ ០០០ ​ត្រូវក្រុមហ៊ុន​ Meta សម្រេច​​​លុប​ចោល​ ព្រោះតែ​មាន​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធបណ្តាញក្រុម​ឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញ។ ​ការ​លុប​ចោលនេះ ឋិតក្រោម​កិច្ចសហការស៊ើបអង្គេត​​របស់​ក្រុមហ៊ុនបណ្តាញសង្គម Meta ជាមួយ​និង​ ​អាជ្ញាធរប្រទេស​ជាច្រើន ក្នុងនោះមាន ប៉ូលិស​ថៃ អាមេរិក និង​អង់គ្លេស ចូលរួម​ផង។  

កាលពីថ្ងៃពុធ ទី​១១មីនា ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ បាន​បោះឆ្នោតអនុម័ត​សេចក្តីសម្រេចចិត្តរួមមួយ ដោយ​បានហៅ​ឲ្យ​អ៊ីរ៉ង់ ត្រូវតែឈប់វាយប្រហារ​មកលើ​បណ្តាប្រទេសនៅក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រពែក្ស​។ ក៏ប៉ុន្តែ នៅយប់ថ្ងៃពុធឈានចូលថ្ងៃព្រហស្បតិ៍​ គេសង្កេតឃើញថា អ៊ីរ៉ង់​បានសំរុកវាយ​ប្រហារកាន់តែខ្លាំង មកលើនាវាដឹកប្រេង ទីតាំងស្តុកប្រេងឆៅ ព្រមទាំងទីក្រុងធំៗ នៅតាម​បណ្តាប្រទេសក្នុងតំបន់នេះ។

ថ្ងៃ ពុធ ទី ១១ ខែ មីនា វិមានក្រេមឡាំងបានថ្លែងអះអាងថា ការកាត់ផ្តាច់ និង ដំណើររអាក់រអួល នៃ ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺនែតនៅក្នុងប្រទេស នឹងអាចពន្យារពេលយូរថ្ងៃបន្តទៅមុខទៀត ដើម្បីធានាសន្តិសុខ សុវត្ថិភាព ដល់ប្រជាជនរុស្ស៊ី  ។ អាជ្ញាធររុស្ស៊ី អះអាងដូច្នេះ បន្ទាប់ពីបានសង្កេតឃើញគ្រោះថ្នាក់ ដែលអាចបង្កឡើងដោយ ការវាយប្រហារវិស័យបច្ចេកទេសវិទ្យា ពីសំណាក់អ៊ុយក្រែន ។

សភាប្រជាជន​ចិន​ អនុម័តច្បាប់​ថ្មី ស្តីពី​ការ​បង្រួបបង្រួមជាតិពន្ធុ ដែល​មាន​វត្ថុបំណង​ពង្រឹងសុខដុមនីយកម្មក្នុង​សង្គម និង​ទប់ស្កាត់​វិច្ឆេទកម្ម​ជាតិសាសន៍​ ដែល​ទាមទារ​ផ្តាច់ខ្លួន​បំបែកទឹកដី។ វិធានការ​ច្បាប់​ថ្មីនេះ ​បាន​កំណត់យកភាសាគោលផ្លូវការតែមួយ សម្រាប់ប្រើប្រាស់​ក្នុង​​វិស័យ​សិក្សាធិការ ធុរកិច្ច និង​ទីសាធារណៈ​។ ​អង្គការ​សង្គមស៊ីវិល​បានរិះគន់ ច្បាប់ថ្មី​នេះ ថា​ ផ្តាច់​ឫសគល់ក្មេង​ៗ ចេញ​ពី​អត្តសញ្ញាណជាតិ​សាសន៍​ដូនតារបស់ខ្លួន។​​ ​

នៅថ្ងៃទី១១មីនា ក្រសួងសុខាភិបាលបានសម្រេចបិទមន្ទីរពហុព្យាបាលឥន្ទ្រទេវី១ ក្រោមមូលហេតុថា ទីកន្លែងព្យាបាលឯកជនមួយនេះបានប្រព្រឹត្តខុសក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈធ្ងន់ធ្ងរ។ អ្នកពាក់ព័ន្ធក្នុងវិស័យសុខាភិបាលបានសាទរនឹងការសម្រេចរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល និងបានស្នើឲ្យមានការពង្រឹងក្រមសីលធម៌របស់បុគ្គលិកដែលបម្រើការក្នុងវិស័យសុខាភិបាលបន្ថែមទៀត។

ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានបារាំង AFP ដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី១១មីនាម្សិលមិញ លោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ ប្រធានគណៈកម្មការ គ.ប.ឆ.ប បានបញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរកម្ពុជាបានបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មេឧក្រិដ្ឋជនអនឡាញ ចេន ហ្ស៊ី ដែលរួមមានអចលនទ្រព្យ និងអាជីវកម្មជាច្រើនទៀតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ តាមលោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ ទោះបីជាកម្ពុជាបានធ្វើបត្យាប័ន​ឧក្រិដ្ឋជនរូបនេះទៅឱ្យ​ចិន តែរូបគេនៅតែត្រូវ​ប្រឈមនឹងការផ្តន្ទាទោសនៅកម្ពុជា នាពេលខាងមុនផងដែរ។

ថ្ងៃ ពុធ ទី ១១ ខែ មីនា វិមានក្រេមឡាំងបានថ្លែងអះអាងថា ការកាត់ផ្តាច់ និង ដំណើររអាក់រអួល នៃ ប្រព័ន្ធអ៊ិនធឺនែតនៅក្នុងប្រទេស នឹងអាចពន្យារពេលយូរថ្ងៃបន្តទៅមុខទៀត ដើម្បីធានាសន្តិសុខ សុវត្ថិភាព ដល់ប្រជាជនរុស្ស៊ី  ។ អាជ្ញាធររុស្ស៊ី អះអាងដូច្នេះ បន្ទាប់ពីបានសង្កេតឃើញគ្រោះថ្នាក់ ដែលអាចបង្កឡើងដោយ ការវាយប្រហារវិស័យបច្ចេកទេសវិទ្យា ពីសំណាក់អ៊ុយក្រែន ។

ថ្ងៃទី​១១ ខែ​មីនា ឆ្នាំ២០២៦ ជា​ទិវា​ខួប១៥ឆ្នាំគត់​ នៃគ្រោះថ្នាក់មហន្តរាយនុយក្លេអ៊ែរនៅហ្វ៊ូគូស្ហ៊ីម៉ា ដែលបង្កឡើង​ដោយ​រលកយក្សស៊ូណាមិ និងគ្រោះរញ្ជួយដី។  គ្រោះថ្នាក់មហន្តរាយនុយក្លេអ៊ែរនៅហ្វ៊ូគូស្ហ៊ីម៉ា  ​បាន​សម្លាប់ និងធ្វើឲ្យមនុស្សរងគ្រោះ រាប់ម៉ឺននាក់ ព្រម​ទាំង​បង្កផលវិបាក​ខ្លាំង ​ដោះស្រាយមិនទាន់​ចប់ មកទល់​សព្វថ្ងៃ​​។ ​ទោះម្តេច​ក្តី នុយក្លេអ៊ែរស៊ីវិល នៅតែ​បន្ត​ជាស្នូលយុទ្ធសាស្ត្រ ដើម្បីឯករាជ្យ​ភាពថាមពល របស់​រដ្ឋាភិបាល​ជប៉ុនបច្ចុប្បន្ន​។​​ 

ប្រឈមនឹងវិបត្តិ​តម្លៃប្រេងឡើងថ្លៃ នៅទូទាំងពិភពលោក ក្រោយផ្ទុះសង្គ្រាមនៅដើមបូព៌ា ក្រុមប្រទេសទាំង៣២​ សមាជិកនៃទីភ្នាក់ងារថាមពលអន្តរជាតិ បានមូលមតិគ្នាសុខចិត្ត​បញ្ចេញស្តុកប្រេង​បម្រុង សរុបចំនួន​៤០០លានធុងបារីល។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកជំនាញអះអាងថា សម្រាប់ពេលនេះ ពិភពលោក​មិនទាន់ខ្វះប្រេងឥទ្ធនៈប្រើនោះទេ តែការបញ្ចេញស្តុក​ប្រេង​បម្រុង យក​មក​​ចាក់បញ្ជូលមកក្នុងទីផ្សារ គឺជាវិធានការ​ដើម្បី​ជួយ​ទាញតម្លៃ​ប្រេង​ឲ្យធ្លាក់ចុះប៉ុណ្ណោះ។

ប្រឈមនឹងវិបត្តិថាមពលជាសកលដោយសារសង្រ្គាមនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាពេលនេះ ប្រទេសមួយចំនួនបានដាក់ចេញនូវវិធានការសន្សំសំចៃថាមពល។ វៀតណាម និងថៃបានលើកទឹកចិត្តឲ្យបុគ្គលិករដ្ឋ និងឯកជនធ្វើការពីផ្ទះ រួមទាំងសន្សំសំចៃភ្លើងអគ្គិសនី។ ហ្វីលីពីនបានបន្ថយថ្ងៃធ្វើការរបស់មន្ត្រីរដ្ឋការមកនៅត្រឹម ៤ថ្ងៃក្នុងមួយសប្តាហ៍។ សម្រាប់កម្ពុជា និងក្រៅពីអំពាវនាវឱ្យពលរដ្ឋចូលរួមសន្សំសំចៃថាមពល រដ្ឋាភិបាលនៅមិនទាន់បានដាក់ចេញនូវវិធានការផ្សេងនៅឡើយទេ។ ត្រង់ចំណុចនេះត្រវបានអ្នកឃ្លាំមើលសង្គមមួយចំនួនផ្តល់ជាយោបល់ថា កម្ពុជាគួរមានវិធានការសន្សំសំចៃថាមពល ដូចវៀតណាម ថៃ ឬហ្វីលីពីនដែរ។

ទោះបីជាកំពុងតែរងការវាយប្រហារ បាញ់​ប្លោងគ្រាប់​យ៉ាងខ្លាំង ពីកងទ័ពអាមេរិកនិងអ៊ីស្រាអែល តែរបបផ្តាច់ការ​អ៊ីស្លាមអ៊ីរ៉ង់ មិន​បានភ្លេចទេក្នុងការគំរាម​​ប្រជាជនខ្លួនឯង​។ អគ្គមេបញ្ជាការនគរបាល​អ៊ីរ៉ង់​ បានប្រកាសនៅថ្ងៃពុធទី​១១មីនានេះ​ ដោយ​គំរាម​ថា​អ្នកណាក៏ដោយ​ ឲ្យ​តែហ៊ានចុះផ្លូវ​ធ្វើបាតុកម្ម​ប្រឆាំង ​​ អ្នកនោះនឹងត្រូវចាត់ទុកថាជា​សត្រូវ​របស់អ៊ីរ៉ង់ ហើយនឹងរងការបង្រ្កាបដោយ​មិនបង្អង់ដៃ​។ សំដីគំរាមនេះ បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ អំពីការបន្តដំណើរដ៏រឹងរូស​នៃ​របបផ្តាច់ការអ៊ីស្លាម​អ៊ីរ៉ង់ ជាមួយ​នឹងមេដឹកនាំកំពូលថ្មី ឈ្មោះ មុត្ឆតាបា ខាមេណី​។

សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ ជះឥទ្ធិពល​ប៉ះពាល់​ខ្លាំង​​​ដល់​សេដ្ឋកិច្ច​សកលលោក ព្រោះតែ​បញ្ហាបិទខ្ទប់​ផ្លូវ​ចរាចរណ៍​នាំចេញប្រេង​ នៅ​ច្រក​​សមុទ្ទអកមូស្ស ដែលអ៊ីរ៉ង់​កាន់កាប់​​។ កងឆ្មាំបដិវត្តន៍អ៊ីរ៉ង់ បាន​យល់​ច្បាស់​អំពី​យុទ្ធសាស្ត្រ​ដាក់​សម្ពាធមួយ​នេះ និង​បានប្រកាស​បន្តរាយ​គ្រាប់​មីន​ នៅ​សមុទ្ទអកមូស្ស។ ទ័ព​ជើង​អង់គ្លេស បញ្ជាក់ថា យ៉ាងហោច​នាវា​ ៣ គ្រឿងបន្ថែមទៀត បាន​​ផ្ទុះ​ឆេះ​ នៅថ្ងៃពុធ ទី​១១មីនា​។ អាមេរិក​ ក៏​ ប្រកាសថា បាន​កម្ទេច​នាវានិង​កប៉ាលអ៊ីរ៉ង់ ១៦គ្រឿង ដែល​ចេញទៅ​រាយ​មីន។​​  

អ្នកប្រកបរបរដឹកជញ្ជូនក្នុងរាជធានីភ្នំពេញបានបង្ហាញក្តីបារម្ភពីតម្លៃប្រេងឥន្ធនៈឡើងកប់ពពកដោយសារសង្រ្គាមនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា។ អ្នករត់តាក់ស៊ីបានត្អូញត្អែរពីការធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុកនូវចំនួនភ្ញៀវជិះរថយន្តឈ្នួល។ គួរជម្រាប​ជូនថា គិតត្រឹមថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ នេះ ប្រេងសាំងធម្មតាមានតម្លៃ ៥២០០រៀល និងប្រេងម៉ាស៊ូតមានតម្លៃ ៦០៥០រៀលក្នុង ១លីត្រ។ 

អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក ប៉ែន បូណាបានចេញមុខបដិសេធនៅថ្ងៃទី១០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ លើការលើកឡើងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃដែលថា កិច្ចចរចាបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃអាចធ្វើឡើងនៅក្រោយបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី។ បើតាមលោក ប៉ែន បូណា នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត មិនធ្លាប់និយាយ ឬបង្ហោះសារណាមួយដែលថា កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែនគោក (JBC) នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅក្រោយពិធីសង្ក្រាន្តនោះទេ។