នៅក្នុងជំនួបតាមទូរស័ព្ទជាមួយលោកស្រី Allison Hooker អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងការបរទេសអាមេរិក លោក ប្រាក់ សុខុន ប្រមុខការទូតកម្ពុជាបានបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជាក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយថៃដោយសន្តិវិធី និងស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជានៅថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ជំនួបរវាងលោកស្រី Allison Hooker និងលោក ប្រាក់ សុខុន ក៏បានពិភាក្សាលើការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងគ្នាគ្រប់លើវិស័យដែរ។ 

ថ្មីៗនេះ មេដឹកនាំថៃបានបង្ហាញរូបភាពយុទ្ធនាការ«ថៃជួយថៃ» ដើម្បីជួយគាំទ្រពលរដ្ឋថៃក្នុងការសម្រួលដល់ការរស់នៅរបស់ពួកគេ ដោយសារទំនិញឡើងថ្លៃ និងអាចមកពីការបិទព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា។ សកម្មភាពរបស់មេដឹកនាំថៃធ្វើឡើង ស្របពេលពលរដ្ឋកម្ពុជាកំពុងបន្តពហិការទំនិញថៃ។ នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នាថ្ងៃទី១៣ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ លោកឧកញ៉ា តែ តាំងប៉ ប្រធានសម្ព័ន្ធសមាគមសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យមកម្ពុជា(Fasmec) បានបញ្ជាក់ថា ទីផ្សារខ្មែរបច្ចុប្បន្នបានគ្របដណ្តប់ដោយទំនិញខ្មែរចំនួន ៣០%។ បើតាមលោកឧកញ៉ា តែ តាំងប៉ យុទ្ធនាការ «ថៃជួយថៃ» ដែលបង្កើតឡើងដោយមេដឹកនាំថៃគ្មានឥទ្ធិពលអ្វីលើការធ្វើពហិការទំនិញថៃពីពលរដ្ឋខ្មែរទេ៕

កិច្ចប្រជុំកំពូល​អាហ្រ្វិក បារាំង « Africa Forward » បាន​បិទបញ្ចប់​នៅ​យប់​ថ្ងៃ​អង្គារ ទី១២ ឧសភា​ក្នុង​ទីក្រុង​ណៃរ៉ូប៊ី ប្រទេស​កេនយ៉ា។ កិច្ចប្រជុំកំពូល​នេះ​បាន​ចូលរួម​ដោយ​ប្រមុខរដ្ឋ និង​ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល​ជា​ច្រើន​រូប ក្នុង​នោះ​ក៏​មាន​ប្រធានាធិបតី​បារាំង​លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង​ម្នាក់​ដែរ។ នៅ​ក្រោយ​កិច្ចប្រជុំកំពូល លោក​ម៉ាក្រុង​បាន​ផ្តល់​បទសម្ភាសផ្តាច់មុខ​ឲ្យ​វិទ្យុបារាំង​អន្តរជាតិ RFI ទូរទស្សន៍ France24 និង​ទូរទស្សន៍ TV5 Monde។ នៅ​ក្នុង​បទសម្ភាស លោក ម៉ាក្រុង​បាន​លើក​ឡើង​នូវ​ប្រធានបទ​ជា​ច្រើន​ដែល​លោក​បាន​ជជែក​ជាមួយ​ថ្នាក់ដឹកនាំ​អាហ្រ្វិក ក្នុង​នោះ​ក៏​មាន​ទាក់ទង​នឹង​ច្រកសមុទ្រ​អកមូហ្ស​ដែល​កំពូង​បន្ត​បិទខ្ទប់​ដែរ។ លោក ម៉ាក្រុង​មើល​ឃើញ​ថា ការ​បិទខ្ទប់​ច្រក​សមុទ្រ​យុទ្ធសាស្រ្ត​មួយ​នេះ​បាន​ផ្តល់​ផលប៉ះពាល់​ខ្លាំង​ដល់​សេដ្ឋកិច្ច​អាហ្រ្វិក ពិសេស​កង្វះ​ជីកសិកម្ម។ ដូច្នេះ​សម្រាប់​លោក ម៉ាក្រុង គេ​ត្រូវ​តែ​ទទួល​បាន​ការ​បើក​ច្រកសមុទ្រ​អកមូហ្ស​ឡើង​វិញ​ដោយ​គ្មាន​លក្ខខណ្ឌ។

នៅហ្វីលីពីន អតីតមេប៉ូលីសជាតិ និងជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភា លោក Ronald Dela Rosa បានអំពាវនាវឲ្យមានគាំទ្រពីមិត្តរួមអាជីពដើម្បីដាក់សម្ពាធលើរដ្ឋាភិបាលឲ្យបញ្ឈប់ការតាមចាប់ខ្លួនលោកតាមដីការបស់តុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ ICC ក្រុងឡាអេកាលពីខែវិច្ចិកា ឆ្នាំ ២០២៥។ ការអំពាវនាវនេះធ្វើឡើងនៅថ្ងៃពុធ ទី ១៣ ឧសភា បន្ទាប់ពីរដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីនចាប់ផ្តើមអនុវត្តដីកា ICC តាមចាប់ខ្លួនលោក Dela Rosa ទៅឲ្យ ICC ដែលចោទលោកពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិដោយរួមដៃជាមួយអតីតប្រធានាធិបតី លោក រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌុយទែរតេនៅក្នុងយុទ្ធនាការបង្រ្កាបគ្រឿងញៀន។

នៅក្នុងបរិបទនៃការផ្លាស់ប្តូរទីក្រុងយ៉ាងឆាប់រហ័ស គេសង្កេតឃើញថា ស្ថាបត្យកម្មនៅកម្ពុជាបច្ចុប្បន្នត្រូវប្រឈមនឹងការគិតគូរជាថ្មីទៅលើបញ្ហាសំខាន់ៗជាច្រើន ដូចជាបញ្ហាអាកាសធាតុក្តៅខ្លាំងក្នុងតំបន់ត្រូពិក ការកើនឡើងនៃចំនួនប្រជាជននៅក្នុងទីក្រុង ការវិវត្តនៃរបៀបរស់នៅផ្សេងៗពីគ្នា ពិសេសគឺការហូរចូលបេតិកភណ្ឌបែបទំនើបកម្ម។ លោក Martin Aerne ស្ថាបត្យករជនជាតិស្វីស និងអ្នកជំនាញខាងការរចនាសំណង់អាគារដ៏លេចធ្លោម្នាក់ដែលមានមូលដ្ឋាននៅកម្ពុជាតាំងពីឆ្នាំ២០០២ ធ្លាប់បានចូលរួមចំណែកនៅក្នុងគម្រោងស្ថាបត្យកម្ម និងការវាយតម្លៃលើស្នាដៃនៃការប្រកួតប្រជែងរបស់សិស្ស-និស្សិតជាច្រើននៅកម្ពុជា។ សម្រាប់លោក Martin Aerne ស្ថាបត្យកម្មមិនមែនត្រឹមតែជាការសាងសង់អាគារដែលមានសោភ័ណភាពប៉ុណ្ណោះទេ តែក៏ជាការរចនាសម្រាប់ការរស់នៅឲ្យកាន់តែប្រសើរដែរ។

ក្រសួងវប្បធម៌កម្ពុជាបាន​ប្រកាសតវ៉ាយ៉ាងដាច់អហង្ការ​ចំពោះការសម្រេចចិត្តរបស់នាយកដ្ឋានវិចិត្រសិល្បៈថៃ ក្នុងការដាក់​ប្រាសាទបុរាណ​ខ្មែររួមមាន ប្រាសាទតាមាន់ ប្រាសាទតាក្របី ប្រាសាទខ្នារ និងតំបន់បុរាណស្ថានផ្សេងៗទៀតទៅក្នុងបញ្ជីជាតិនៃបុរាណស្ថានរបស់ថៃ។ ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ចេញផ្សាយនៅព្រឹកថ្ងៃទី១៣ ខែឧសភា ក្រសួងវប្បធម៌កម្ពុជាចាត់ទុកទង្វើបែបនេះរបស់ថៃជាអំពើខុសច្បាប់ និង​គ្មានន័យផ្លូវច្បាប់អ្វីឡើយ។

នៅក្នុងឆ្នាំ​២០២៥ ជនភៀសខ្លួនក្នុងស្រុកដោយសារតែសង្គ្រាម​ និងជម្លោះហិង្សា មាន​ចំនួន​ដល់ទៅ​៣២លាននាក់ ដែលភាគច្រើនលើសលុប គឺមាននៅ​អ៊ីរ៉ង់ និង​សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្គោ។ ចំនួននេះ បានកើនឡើងដល់ទៅ​​​៦០% បើ​ប្រៀបធៀបទៅឆ្នាំមុន​។ ផ្អែកតាមរបាយការណ៍​បូកសរុបចុងក្រោយ​​ វាគឺ​ជាលើកទី១ដែល​ចំនួនជនភៀសខ្លួន​ក្នុងស្រុក​ដោយសារជម្លោះហិង្សា មានច្រើនជាងជនភៀសខ្លួនដោយ​សារតែគ្រោះ​មហន្តរាយ​ធម្មជាតិ​​។

អង្គការយូនីសេហ្វ (Unicef) បានថ្កោលទោសនៅថ្ងៃអង្គារ ទី ១២ឧសភានេះលើកំណើនអំពើហិង្សា ពិសេសលើកុមារប៉ាឡេស្ទីននៅតំបន់ស៊ីហ្សកដានី និងទីក្រុងហ្សេរុយសាឡិមខាងកើតដែលអ៊ីស្រាអែលកាន់កាប់។ បើយោងតាមអង្គការយូនីសេហ្វ ប្រតិបត្តិការយោធាអ៊ីស្រាអែលតាំងពីដើមឆ្នាំ ២០២៥ នៅតំបន់ស៊ីហ្សកដានី និងទីក្រុងហ្សេរុយសាឡិមខាងកើតបានបណ្តាលឲ្យស្លាប់កុមារប៉ាឡេស្ទីនចំនួន ៧០នាក់ ក្នុងនោះ មានជាង ៦០នាក់ត្រូវបានសម្លាប់ដោយទាហានអ៊ីស្រាអែល។

ក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុសហរដ្ឋអាមេរិក បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី​១១ឧសភា នូវវិធានការទណ្ឌកម្មមួយចំនួន ដើម្បី​រារាំង​ការ​នាំចេញប្រេង​របស់អ៊ីរ៉ង់​ លក់ទៅ​ឲ្យចិន​។ យ៉ាងហាចណាស់ ​មានមនុស្ស​​មានអំណាច​​១២នាក់ នៃរបប​ផ្តាច់ការអ៊ីរ៉ង់​ ព្រមទាំង​ក្រុមហ៊ុននៅឌូបៃនិង​នៅហុងកុង ដែលជាប់​ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ​​​។ គួរកត់​ថា ការប្រកាសទណ្ឌកម្មនេះ គឺ​ត្រូវ​បានធ្វើ​ឡើង ស្របពេល​ដែលលោក​ដូណាល់ ត្រាំ​នឹងទៅជួប​លោកស៊ី ជីនពីង នៅ​ប្រមាណ​៣ថ្ងៃ​ទៀត​ប៉ុណ្ណោះ​។

សកម្មភាពនានារបស់គណបក្សប្រឆាំងបន្តជាកម្មវត្ថុនៃការឃ្លាំមើលរបស់អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានដែលបង្ហាញឲ្យឃើញពីការរឹតត្បិតលើសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការធ្វើនយោបាយ​របស់គណបក្សប្រឆាំង។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក គង់ មុនីកា អគ្គលេខាធិការគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរនៅក្នុងជំនួបជាមួយតំណាងក្រសួងមហាផ្ទៃនារសៀលថ្ងៃទី១១ ឧសភា។ តាមរយៈវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI ក្នុងថ្ងៃទី១២ ឧសភានេះ លោក គង់ មុនីកា បានឱ្យដឹងទៀតថា ថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរក៏បានលើកឡើងអំពីបញ្ហាប្រឈមផ្សេងៗទៀត ដូចជាការបំភិតបំភ័យខាងនយោបាយលើសកម្មជន និងការបង្កឧបសគ្គរបស់អាជ្ញាធរនៅពេលមានការលើកស្លាកគណបក្ស​ជំទាស់ជាដើម។

ក្នុង​បទអន្តរាគមន៍នៅសភាជាតិនៅព្រឹកថ្ងៃទី១២ឧសភានេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន​ថ្លែងថា ​ច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធាមានភាពចាំបាច់ដើម្បីរក្សា និងការពារអធិបតេយ្យភាពជាតិ និងកសាងធនធានមនុស្សប្រកបដោយវិន័យ សីលធម៌ និងមនសិការស្នេហាជាតិខ្ពស់ ។ តាមលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ទន្ទឹមនឹងការអនុម័ត​ច្បាប់ថ្មីនេះ​​ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា​ក៏បានគិតគូរដល់ផលលំបាកផ្សេងៗដែលអាចកើតឡើងចំពោះយុវជនដែលគ្រប់អាយុត្រូវចូលបម្រើកាតព្វកិច្ចយោធា។

របាយការណ៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិចេញផ្សាយនៅថ្ងៃអង្គារ ទី១២ ឧសភាបង្ហាញថា ជម្លោះរវាងអាហ្វហ្កានីស្ថាន និងប៉ាគីស្ថានបានបណ្តាលឲ្យមានស្លាប់ និងរបួសយ៉ាងច្រើនក្នុងរយៈពេល ៣ខែដើមឆ្នាំ២០២៦ នេះ។ បើតាមរបាយការណ៍ ក្នុងចំណោមជនស៊ីវិលអាហ្វហ្កានីស្ថានស្លាប់ចំនួន ៣៧២នាក់ពីថ្ងៃទី១ មករាដល់ថ្ងៃទី៣១ មីនា មានជាងពាក់កណ្តាលបានស្លាប់ដោយការវាយប្រហារតាមអាកាសរបស់កងទ័ពប៉ាគីស្ថានទៅលើមន្ទីរពេទ្យមួយក្នុងទីក្រុងកាប៊ុល។

នៅក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ មានមនុស្សចំនួន ៧០០០នាក់ត្រូវបានសម្លាប់ និងកប់នៅក្នុងរណ្ដៅសាកសពវាលពិឃាតកោះគ ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្ដាល។ ក្រុមការងារសារមន្ទីរទួលស្លែងបានចុះប្រមូលអដ្ឋិធាតុជនរងគ្រោះបាន ២២២៦បំណែក និងសម្លៀកបំពាក់ប្រហែល ២០០០បំណែកពីវាលពិឃាតមួយនេះចន្លោះពីថ្ងៃទី០៤ ដល់ថ្ងៃទី០៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦។ ការប្រមូលអដ្ឋិធាតុនេះត្រូវបានមន្ត្រីសារមន្ទីរទួលស្លែងបញ្ជាក់ថា គឺដើម្បីអភិរក្ស និងយកទៅតម្កល់ក្នុងចេតិយនៅវត្តឈូងលៀបសម្រាប់គោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធ៕

តំណាងសហគមន៍ការពារដីធ្លីឫស្សីស្រុក លោក ឡុំ សែ ត្រូវបានអធិការដ្ឋាននគរបាលស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ កោះហៅទៅសាកសួរ ក្រោយលោកបានផ្តល់បទសម្ភាសន៍ពាក់ព័ន្ធនឹងការហាមឃាត់មិនឲ្យសហគមន៍រៀបចំវេទិកាសាធារណៈស្តីពីវិវាទដីធ្លី។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់អង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូនៅថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦។ លីកាដូបានអះអាងថា អាជ្ញាធរបានដាក់សម្ពាធឱ្យលោក ឡុំ សែ ផ្តិតមេដៃបញ្ឈប់សកម្មភាព​តវ៉ា និង​​ព្រមានចាត់វិធានការច្បាប់ ប្រសិនបើ​តំ​ណាងសហគមន៍ការពារដីធ្លីឫស្សីស្រុករូបនេះនៅបន្តសកម្មភាព។ 

ជា​ថ្មី​ម្តងទៀត អាជ្ញា​ធរ​ជាតិ​អប្សរា​បាន​ណែ​នាំ​ឱ្យ​​ទេសច​រ​ជាតិ និង​អន្តរជាតិ​​​ដែល​ធ្វើ​ដំណើរ​ ឬ​ឆ្លងកាត់​រមណី​ដ្ឋាន​អង្គរត្រូវអនុវត្ត​វិធានការ​សុវត្ថិ​ភាព​ អំឡុង​ពេល​កម្សាន្តនា​រដូវ​វស្សា​។​ ក្នុង​សេចក្តី​ប្រកាស​ចេញផ្សាយ​​ថ្ងៃ​ទី​១១​ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ អាជ្ញា​ធរ​ជាតិ​អប្សរា​បាន​រំឭក​ឱ្យ​ទេសចរ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ពី​ហានិភ័យ​ដែល​អាច​កើត​មាន​ តួយ៉ាង​បាតុភូត​ធម្ម​ជាតិ​ និង​គ្រោះថ្នាក់​ជា​យថាហេតុ​។​

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ សមាជិករដ្ឋសភាកម្ពុជាបានបោះឆ្នោតអនុម័តច្បាប់ស្តីពី «កាត​ព្វកិច្ចយោធា» ដោយសំឡេងគាំទ្រ១១៤ លើ១១៤ នៃសមាជិករដ្ឋសភាដែលបានចូលរួម។ អ្នកវិភាគនយោបាយមើលឃើញថា ច្បាប់នេះធ្វើ​ឡើងក្នុងស្ថានភាពប្រញាប់ប្រញាល់ពេក​​ដែលអាចបង្កភាពស្មុគស្មាញនៅពេលអនុវត្តទៅលើយុវជនដែលកំពុងធ្វើការក្នុងវិស័យផ្សេងៗ។

ការរំដោះអ្នកដំណើរចេញពីនាវា​ទេសចរណ៍​ ដែល​មានករណីឆ្លង​មេរោគHantavirus ត្រូវបាន​ធ្វើឡើងដោយ​ប្រុងប្រយ័ត្នបំផុត ដោយ​មានការ​ត្រួតពិនិត្យតាមដាន ពីអង្គការសុខភាពពិភពលោក​។​ គិតត្រឹមពេលនេះ​​ មានប្រទេសចំនួន​៦ដែលពាក់​ព័ន្ធដោយសារតែមានជនជាតិ​ខ្លួន ជាអ្នកដំណើរលើនាវានេះ បាន​ឆ្លងមេរោគឬជាករណីប៉ះពាល់ជាមួយអ្នកឆ្លង​។ អង្គការសុខភាពពិភពលោក បានចេញអនុសាសន៍ ឲ្យ​មានការពិនិត្យតាមដាន និងធ្វើចត្តាឡីស័ក៤២ថ្ងៃ​​ នៅពេលអ្នកដំណើរទាំងនោះ ត្រឡប់ទៅដល់​ប្រទេសរៀងៗខ្លួន​វិញ។

ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុងចូលរួមធ្វើជាសហប្រធាននៃកិច្ចប្រជុំកំពូលសេដ្ឋកិច្ចបារាំង-អាហ្វ្រិកនៅក្នុងទីក្រុងណៃរ៉ូប៊ី ប្រទេសកេនយ៉ានាថ្ងៃចន្ទ ទី១១ ខែឧសភា។ កម្មវត្ថុនៃកិច្ចប្រជុំរយៈពេល ២ថ្ងៃ គឺដើម្បីការពារតួនាទីរបស់សហភាពអឺរ៉ុបនៅទ្វីបអាហ្រ្វិក ពិសេសស្តារទំនាក់ទំនងរវាងបារាំង និងទ្វីបអាហ្រ្វិកឡើងវិញ ក្រោយពីមានភាពតានតឹងអស់ជាច្រើនឆ្នាំ។

បន្ទាប់ពីបានគិតច្រើន​ថ្ងៃ ចំពោះ​លក្ខខណ្ឌ​បញ្ចប់សង្គ្រាម​ស្នើដោយសហរដ្ឋអាមេរិក​ នៅទីបំផុត ភាគីអ៊ីរ៉ង់​បានឆ្លើយ​តបវិញ កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ​ទី​១០​ឧសភា​។ អ៊ីរ៉ង់​បាន​ស្នើត្រឡប់ទៅ​វិញ​​ ​នូវ​​លក្ខខណ្ឌ​ដែល​ខ្លួនចង់​បាន​ ហើយ​បានធ្វើ​ឲ្យ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ ក្តៅចិត្ត​ និងមិនអាចទទួលយកបាន​ជាដាច់​ខាត​។ នេះគឺជាដំណឹងអាក្រក់មួយ ចំពោះ​ក្តីរំពឹងដែល​​ចង់​ឲ្យ​​​ច្រកសមុទ្រអកមូហ្សអាចបើកឡើងវិញឆាប់ៗ។ ស្ថានការណ៍​វិបត្តិអូសបន្លាយ​នេះ បានធ្វើ​ឲ្យ​តម្លៃប្រេងឆៅស្ទុះហក់ឡើងមួយរំពេច នៅព្រឹកថ្ងៃចន្ទនេះ។

អ្នក​នាំពាក្យ​ស្ថានទូត​ចិន​ប្រចាំ​ប្រទេស​ថៃ បានបញ្ជាក់នៅថ្ងៃទី១០ខែឧសភាថា ភ្នាក់ងារពាក់ព័ន្ធ​របស់​ចិន ​កំពុង​ដំណើរការ​ពន្លឿន​ព័ត៌មាន និង​រកការពិតពី​អ្នក​ពាក់ព័ន្ធ ករណីថៃចាប់​ខ្លួនបុរសជនជាតិចិន​ម្នាក់ដែល​កាន់​លិខិត​ឆ្លងដែនកម្ពុជា។ បុរសចិនអាយុ ៣១ឆ្នាំ​រូបនេះត្រូវបានអាជ្ញាធរថៃចាប់ខ្លួននៅថ្ងៃទី៨ ខែឧសភា ​ឆ្នាំ​២០២៦​ ពីបទនាំចូលអាវុធ និងគ្រឿងផ្ទុះខុសច្បាប់ទៅក្នុងទឹកដីថៃ ប៉ុនប៉ងធ្វើភេរវកម្ម។

ប្រតិបត្តិការឆបោកតាមបណ្តាញអ៊ីនធ័រនែតដែលបានប្រមូលផ្តុំភាគច្រើននៅប្រទេសមួយចំនួនក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូចិនដូចជា កម្ពុជា ភូមា ឡាវ និងវៀតណាមកំពុងមានវត្តមានកាន់តែច្រើនឡើងនៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែតឥណ្ឌូណេស៊ី The Jakarta Post នៅថ្ងៃទី១១ ឧសភានេះដោយបន្ថែមថា លំហូរក្រុមឆបោកអនឡាញនៅឥណ្ឌូណេស៊ីកើតឡើង ក្រោយពីមាន​បើក​ប្រតិបត្តិការបង្ក្រាបទ្រង់ទ្រាយធំនៅក្នុងបណ្តាប្រទេសទាំងនោះ។ 

គណបក្សកម្លាំងជាតិបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍នៅថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ​២០២៦ ដោយអំពាវនាវឱ្យដោះលែងអ្នកស្រី ហែម ចន្នី អតីតប្រធានចលនាស្ត្រីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ប្រចាំស្រុកភ្នំស្រួច ខេត្តកំពង់ស្ពឺដោយគ្មានលក្ខខណ្ឌ។ សូមជម្រាបជូនថា អ្នកស្រី ហែម ចន្នី ត្រូវបានអាជ្ញាធរចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រោយអ្នកស្រីមានជំនួបមួយជាមួយអភិបាលខេត្តកំពង់ស្ពឺ។

នៅថ្ងៃទី១១ ខែឧសភានេះ ប្រទេសថៃបានបដិសេធលើរបាយការណ៍របស់កម្ពុជាដែលថា ទីក្រុងបាងកកបានយល់ព្រមលើការប្រើប្រាស់យន្តការ «ផ្សះផ្សាដោយបង្ខំ» នៅក្រោមអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ UNCLOS ជុំវិញការទាមទារដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នារវាងប្រទេសទាំងពីរ។ ការចេញមុខបដិសេធរបស់ភាគីថៃធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបញ្ជាក់នៅមុខនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃនាជំនួបត្រីភាគីក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីនកាលពីសប្តាហ៍មុនថា កម្ពុជានឹងប្រើប្រាស់យន្តការ «ផ្សះផ្សាដោយចាប់បង្ខំ» ទាក់ទងនឹងការទាមទារ​ដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាជាមួយថៃ។

នៅប្រទេសថៃ អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តី លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ ត្រូវបានដោះលែងឲ្យមានសេរីភាពឡើងវិញនាថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ បន្ទាប់ពីលោកបានជាប់ក្នុងពន្ធនាគារអស់រយៈពេល ២៤៣ថ្ងៃ។ ចំណែកនៅប្រទេសភូមា លោកស្រី អ៊ុង សានស៊ូជីត្រូវបានផ្ទេរពីពន្ធនាគារទៅឃុំក្នុងផ្ទះវិញ។ អ្នកនយោបាយប្រឆាំង និងអ្នកវិភាគខ្លះយល់ថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគួរដោះស្រាយវិបត្តិនយោបាយផ្ទៃក្នុង ដើម្បីជំរុញឲ្យមានការផ្សះផ្សា និងពង្រឹងឯកភាពជាតិ។ តែអ្នកនាំពាក្យគណបក្សកាន់អំណាច លោក ជា ធីរិទ្ធបានចាត់ទុកការលើកឡើងបែបនេះថាជាការប្រៀបធៀបខុសរបៀប។ តើមានមេរៀនផ្សះផ្សាវិបត្តិនយោបាយ​ផ្ទៃក្នុងអ្វីខ្លះដែលកម្ពុជាអាចរៀនពីប្រទេសជិតខាង?

លោក ម៉ា ចិត្រា សកម្មជនបរិស្ថានបានអះអាងនៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់លោកថា ជនល្មើសកាប់ឈើនៅតំបន់ព្រៃឡង់ក្នុងខេត្តព្រះវិហារ បានប្រាប់លោកថា ពួកគេបានបង់លុយចំនួន៣០ម៉ឺនរៀលទៅឲ្យមន្ត្រីបរិស្ថាន ជាថ្នូរនឹងការយករណាយន្តមួយគ្រឿងចូលព្រៃដើម្បីអារឈើនៅតំបន់នោះ។ លោកម៉ា ចិត្រាបានប្រទះអ្នកកាប់ព្រៃ នៅពេលលោកចុះដើរល្បាតព្រៃ នៅយប់ថ្ងៃសុក្រ ទី៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នៅតំបន់ព្រៃឡង់ក្នុងខេត្តព្រះវិហារ។

ភាពតានតឹងមិនមែនមានតែនៅដើមបូព៌ា ឬនៅអឺរ៉ុបខាងកើត ព្រោះតែសង្រ្គាមអ៊ុយក្រែន ប៉ុន្តែ នៅ សមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ ប្រទេសសមាជិករបស់អូតង់ ជាពិសេសតួកគីកំពុងសម្លក់សម្លឹង មិនពេញចិត្តនឹងប្រទេសស៊ីប ក្រិក និងបារាំងដែលប្រកាសរឹតចំណងយោធាជាមួយគ្នាកាន់តែណែនតឹង។ ជាក់ស្តែង ទស្សនកិច្ចរបស់ប្រធានាធិបតីបារាំង ទៅប្រទេសស៊ីប កាលពីចុងខែមេសាមិនបានស្ថិតក្នុងក្រសែភ្នែកល្អរបស់អង់ការ៉ាឡើយ។ រដ្ឋាភិបាលកាន់តែមិនពេញចិត្ត និងទាញសញ្ញាអាសន្ន នៅពេលលឺគម្រោងពង្រាយទាហានបារាំង នៅលើកោះស៊ីប នោះបើទោះបីជាប្រធានាធិបតីស៊ីបអះអាងថា វត្តមានរបស់កងទ័ពបារាំងធ្វើឡើងក្នុងគោលដៅមនុស្សធម៌ក្តី។  

នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី១០ ឧសភា តុលាការស៊ីរីបានចោទប្រកាន់អតីតមន្ត្រីសន្តិសុខជាន់ខ្ពស់ក្នុងរបបលោកបាស្ហា អាល់អាសាដ ម្នាក់ ពីបទប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ។ ធ្លាប់ជាមនុស្សជំនិតរបស់មេដឹកនាំផ្តាច់ការ បាស្ហា អាល់ អាសាដ ជនជាប់ចោទAtif Najibត្រូវបានចៅក្រមប្រកាសចោទប្រកាន់ពីបទប្រព្រឹត្ត អំពើដែល “ស្មើនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មសង្រ្គាម និងឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ” នៅក្នុងយុទ្ធនាការបង្រ្កាបបាតុកម្ម នៅទីក្រុង Daraa កាលពីឆ្នាំ ២០១១។ ការបង្រ្កាបដ៏ហិង្សាទៅលើបាតុករនៅទីក្រុងDaraa ជាចំណុចចាប់ផ្តើមនៃការបះបោរប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាល រហូតធ្វើឲ្យស៊ីរីធ្លាក់ខ្លួនទៅក្នុងភ្លើងសង្រ្គាមស៊ីវិលជាង ១០ឆ្នាំ។

អ្នកនយោបាយដែលមាននិន្នាការផ្ទុយនឹងរដ្ឋាភិបាលទីក្រុងភ្នំពេញ លោក អ៊ុំ សំអាន បានអះអាងថា ថៃកំពុងសាងសង់របងថ្មរឹងមាំនៅតាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនជាមួយកម្ពុជា ក្នុងភូមិសាស្ត្រស្រុកកំរៀងខេត្តបាត់ដំបង។ ទាក់ទងនឹងការលើកឡើងរបស់មន្ត្រីបក្សប្រឆាំងនេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជានៅមិនទាន់ចេញមកបញ្ជាក់ប្រាប់មហាជនយ៉ាងណានៅឡើយទេ។ តែកន្លងមកក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា ធ្លាប់ដាក់លិខិតតវ៉ាទៅកាន់រដ្ឋាភិបាលថៃ អំពីគម្រោងសាងសង់របងព្រំដែននៅចន្លោះបង្គោលលេខ៥២ ដល់បង្គោលលេខ៥៤។

ប្រតិបត្តិការជម្លៀសអ្នកដំណើរ និង បុគ្គលិកជាងមួយរយនាក់ ចេញពីនាវាទេសចរណ៍ HV Hondius ដែលមានការផ្ទុះករណីឆ្លងមេរោគ « Hantavirus » ចាប់ផ្តើម នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី ១០ ឧសភា។ ប្រតិបត្តិការនេះធ្វើឡើងនៅកោះ Tenerife នៃប្រជុំកោះកាណារី ប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ អាជ្ញាធរអេស្ប៉ាញ និង អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានចាត់វិធានការសុខាភិបាលយ៉ាងតឹងរ៉ឹង ដើម្បីធានាថា ការជម្លៀសមនុស្សចេញពីនាវា នឹងមិនបង្កហានិភ័យដល់ប្រជាជនក្នុងតំបន់។

ទោះបីកម្ពុជាបានចេញកំណត់ទូតតវ៉ាយ៉ាងណា ភាគីថៃនៅតែបន្តសង់របងព្រំដែនរឹងមាំត្រង់ចន្លោះបង្គោលព្រំដែនលេខ៥២ និង៥៤ ក្នុងស្រុកកំរៀង ខេត្តបាត់ដំបង។ ក្រៅពីសំណង់របងនេះ ភាគីថៃបានសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្សេងៗទៀតលើទីតាំងក្នុងទឹកដីកម្ពុជា ដែលកម្លាំងយោធាខ្លួនវាយដណ្តើមកាន់កាប់បាន កាលពីខែធ្នូឆ្នាំ២០២៥។ អ្នកឃ្លាំមើលនយោបាយមួយចំនួនយល់ថា កម្ពុជាត្រូវប្រឹងប្រែងតវ៉ាប្រឆាំង តាមយន្តការការទូតបន្ថែមទៀត ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរំលោភបំពានរបស់ថៃ ទោះជាត្រូវប្រើពេលវេលាយូរក៏ដោយ។ ប៉ុន្តែ អ្នកនយោបាយជំទាស់ និងអ្នកវិភាគខ្លះយល់ថា កម្ពុជាត្រូវប្រើសិទ្ធិការពារខ្លួនចំពោះការរំលោភពីរដ្ឋដទៃ ដូចករណីអ៊ុយក្រែន ដែលកំពុងប្រឈមនឹងការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ី។ សំណួរសួរថា តើក្នុងកាលៈទេសៈនេះ កម្ពុជាអាចធ្វើអ្វីបានខ្លះទៀត ដើម្បីទប់ស្កាត់សកម្មភាពរំលោភបំពានរបស់ថៃមកលើកម្ពុជាជាបន្តបន្ទាប់?

នៅថ្ងៃទី៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ​២០២៦ នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុធិន ឆានវីរៈគូន បានបញ្ជាឲ្យមានការស៊ើបអង្កេតទូលំទូលាយ ករណីដែលសមត្ថកិច្ចខេត្តឈុនបូរីរបស់ថៃ ចាប់បានជនជាតិចិនម្នាក់កាលពីថ្ងៃសុក្រទី៨ឧសភា និងដែលថៃអះអាងថា មានកាន់លិខិតឆ្លងដែនកម្ពុជា។ អាជ្ញាធរថៃបានចោទប្រកាន់បុរសចិនអាយុ ៣១ឆ្នាំ រូបនោះថា ជាបណ្តាញអង្គរក្ស លោក ហ៊ុន សែន ដែលបាននាំចូលអាវុធ និងគ្រឿងផ្ទុះទៅក្នុងទឹកដីថៃប៉ុនប៉ងធ្វើភេរវកម្ម។ ប៉ុន្តែអ្នកនាំ​ពាក្យព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា ចាត់ទុកថា នេះជារឿងអសន្តិសុខដែលបានកើតឡើងនៅប្រទេសថៃ ហើយថៃគ្រប់គ្រងមិនបាន តែបែរជាមកប្រឌិតរឿងចោទប្រកាន់ថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាទៅវិញ។

ជនបរទេសជាច្រើនរយនាក់ បានរត់ប្រសាចពេញដងផ្លូវនៅក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ នាល្ងាចថ្ងៃទី៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីគេចចេញពីការចាប់ឃាត់ខ្លួនរបស់សមត្ថកិច្ច។ ហេតុការណ៍នេះ កើតឡើងបន្ទាប់ពីកម្លាំងសមត្ថកិច្ចបានសម្រុកចូលបង្ក្រាបទីតាំងកាស៊ីណូមួយកន្លែង ដែលអាជ្ញាធរសង្ស័យថា ជាទីតាំងប្រព្រឹត្តបទល្មើសឆបោកអនឡាញយ៉ាងសកម្ម។

ក្រសួងសុខាភិបាលកម្ពុជា ក្រើនរំលឹកឱ្យប្រជាពលរដ្ឋប្រុងប្រយ័ត្ន និងការពារខ្លួនឱ្យបានខ្ពស់ចំពោះការឆ្លងវីរុសហាន់តា (Hantavirus) ថ្វីបើកម្ពុជាមិនទាន់រកឃើញករណីឆ្លងវីរុសនេះលើមនុស្សនៅឡើយក៏ដោយ។ ក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រសួងសុខាភិបាល ប្រកាសឲ្យពលរដ្ឋបង្កើនការរក្សាអនាម័យ និងជៀសវាងការប៉ះពាល់ទឹកនោម​ លាមក និងទឹកមាត់របស់ប្រភេទសត្វកកេរ ពិសេសសត្វកណ្តុរ និងមិនត្រូវឱ្យក្រុមប្រភេទទាំងនេះខាំ ឬខ្វាចឡើយ។