នៅថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ តំណាងក្រសួងការពារជាតិ​កម្ពុជា និងឡាវបានជួបប្រជុំគ្នានៅក្នុង​ខេត្ត​ស្ទឹង​ត្រែងដែលកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនៃកិច្ចប្រជុំលើកទី៤ របស់គណៈកម្មាធិការកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរក្សាសន្តិសុខ តាមបណ្តោយព្រំដែន នៃប្រទេសទាំងពីរ ប្រចាំឆ្នាំ២០២៦។ យោងតាម​កំណត់​ហេតុ​ដែល​ចុះផ្សាយ​ដោយសារព័ត៌មានស្និទ្ធនឹងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ភាគីទាំងពីរបាន​ប្តេជ្ញាចិត្តរួមគ្នា ក្នុងការបញ្ចៀសឲ្យបាននូវការប៉ះទង្គិចគ្នាដោយអាវុធតាមព្រំដែននៃប្រទេសទាំងពីរ។

កងទ័ពថៃកំពុងធ្វើសមយុទ្ធយោធានៅខេត្តស្រះកែវជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា ដោយផ្តោតលើប្រតិបត្តិការសឹក ការប្រើប្រាស់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក និងការឆ្លើយតបរហ័ស។ កងទ័ពភូមិភាគទី១ថៃអះអាងថា សមយុទ្ធទ្រង់ទ្រាយ​នេះមានគោលបំណងពង្រឹងសមត្ថភាពការពារអធិបតេយ្យភាព និងត្រៀមទប់ទល់នឹងការគំរាមកំហែងនានាតាមបណ្តោយព្រំដែននាពេលអនាគត។ ដោយឡែក ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជានៅពុំទាន់មានប្រតិកម្មយ៉ាងណានៅឡើយ។ 

ថ្ងៃទី​១៨ឧសភា រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលី បានចេញ​សេចក្តីប្រកាស តម្រូវ​ឲ្យ​ម្ចាស់ភាគហ៊ុន​ដែល​ពាក់ព័ន្ធជាមួយចិន ត្រូវលក់ភាគ​​ហ៊ុន​ទាំងអស់​របស់ខ្លួន ចេញពី​ក្រុមហ៊ុន​រ៉ែកម្រ​អូស្ត្រលី Northern Minerals។ អូស្ត្រាលីអះអាងថា ខ្លួននឹងអនុវត្តច្បាប់​ដោយ​គ្មានការរើសអើង ដើម្បីការពារវវិស័យ​ឧស្សាហកម្មរ៉ែកម្រ ព្រោះវិស័យនេះគឺ​ជា​វិស័យ​យុទ្ធសាស្ត្រ​ជាតិ​។

នៅក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចមួយជុំទ្វីបអឺរ៉ុប នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌាលោក ណារិនដ្រា ម៉ូឌីបានផ្តើមបំពេញទស្សនកិច្ចរយៈពេល ២ថ្ងៃនៅក្នុងប្រទេសន័រវែសដែលចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃចន្ទ ទី១៨ ឧសភា។ ទីក្រុងអូស្លូ និងទីក្រុងញូដែលីបានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងជាដៃគូយុទ្ធសាស្រ្តបៃតងដែលសំដៅលើកកម្ពស់ការធ្វើអន្តរកាលថាមពល និងការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពតាមរយៈការប្រើបច្ចេកវិទ្យា។

នៅថ្ងៃចន្ទ ទី១៨ ឧសភានេះ អង្គការសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ Amnesty International បានចេញផ្សាយរបាយការណ៍មួយស្តីពីចំនួនអ្នកទោសដែលត្រូវបានគេប្រហារជីវិតក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។ បើតាមរបាយការណ៍ មានអ្នកទោសយ៉ាងតិច ២ ៧០៧នាក់ក្នុងលោកត្រូវបានគេប្រហារជីវិតក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ពោលកើនឡើង ៧៨% បើធៀបនឹងឆ្នាំ ២០២៤ ក្នុងនោះ អ៊ីរ៉ង់តែម្នាក់ឯងបានសម្លាប់អ្នកទោសដល់ទៅជាង ២ ០០០នាក់។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន លោក នេត្រ ភក្ត្រា បានឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភានេះថានៅក្នុងយុទ្ធនាការប្រឆាំងព័ត៌មានក្លែងកា្លយកាលពីឆ្នាំ២០២៥ ក្រសួងបានកត់សម្គាល់ឃើញមានព័ត៌មានក្លែងក្លាយជិត៤ពាន់ករណីដែលចេញមកពីប្រភព ២សំខាន់។ ទី១ ជាព័ត៌មានដែលផ្សាយចេញពីថៃតាមគណនីហ្វេសប៊ុកជាភាសាខ្មែរ និងទី២ ជាព័ត៌មានដែលផ្សាយចេញពីពលរដ្ឋខ្មែរពីក្រៅប្រទេសដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយក្រុមជ្រុលនិយមនៅថៃ។ ពលរដ្ឋខ្មែរទាំងនោះបានយកព័ត៌មានដែលថៃចេញផ្សាយមកបំប៉ោងបន្ថែមដើម្បីបង្កភាពចលាចល បង្កើតនូវបញ្ហា ឬក៏ទម្លាក់ការជឿទុកចិត្តមកលើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ តែ លោក នេត្រ ភក្ត្រាមិនភ្លេចបញ្ជាក់ថា ចាប់តាំងពីកម្ពុជាបានរងការរំលោភបំពានពីប្រទេសថៃមក ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរផ្តើមមានការយល់ដឹងច្រើនពីរបៀបផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មាន។ ការយល់ដឹងនេះទទួលបានពីយុទ្ធនាការប្រឆាំងព័ត៌មានក្លែងកា្លយដែលក្រសួងបានរៀបចំ។

ថ្ងៃអាទិត្យ​ទី១៧ឧសភា ​ មានដ្រូន​អនាមិក​មួយគ្រឿង បានវាយ​ប្រហារ​និង​បង្កអគ្គីភ័យ​នៅក្បែរស្ថានីយ​នុយក្លេអ៊ែរ ប្រទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម​។ គិតត្រឹមពេលនេះ​ មិនមានអ្វី​បញ្ជាក់ទេ អំពីប្រភព​ថាដ្រូននោះហោះចេញពីទីណា និងបញ្ជាដោយអ្នកណា។ យ៉ាងណា​ក៏ដោយ អាជ្ញាធរ​អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម បានដាក់ការសង្ស័យទៅ​លើអ៊ីរ៉ង់ និងកូនចៅរបស់អ៊ីរ៉ង់ ហើយ​ថាអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម សូមរក្សាសិទ្ធិ​វាយប្រហារ​ឆ្លើយតបវិញ​។

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នេះ ប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណ ១0០នាក់តំណាងឲ្យពលរដ្ឋជាង ៨៧០គ្រួសារដែល​បាន​ទិញ​ដីឡូតិ៍​ពី​គម្រោង ពៅ វណ្ណា ស្ថិតក្នុង​ឃុំ​អូរបីជាន់ ស្រុកអូរជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បាននាំគ្នាតវ៉ាមុខសាលាក្រុងប៉ោយប៉ែតដើម្បីទាមទាររកដំណោះស្រាយ។ បើតាមតំណាងអ្នកតវ៉ា ពួកគេបានទិញ​ដីឡូតិ៍​នោះជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ តែនៅមិនទាន់បានដីពិតប្រាកដនៅឡើយ។

នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានចុះថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រសួងសុខាភិបាលកម្ពុជាបានណែនាំឱ្យពលរដ្ឋប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ចំពោះការឆ្លងអេបូឡាដែលជាជំងឺឆ្លងធ្ងន់ធ្ងរមួយ។ ការណែនាំនេះធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីជំងឺមួយនេះបានផ្ទុះឡើងនៅក្នុងប្រទេសកុងហ្គោ និងអ៊ូហ្គង់ដា និងដែលក្រោយមកត្រូវបានអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ប្រកាសជាភាពអាសន្នសុខភាពសាធារណៈកាលពីថ្ងៃទី ១៧ ខែឧសភា។

បារាំងបានយល់ព្រមផ្តល់សិទ្ធិឱ្យភាគីកម្ពុជា និងថៃចូលពិនិត្យ និងស្នើសុំប្រើប្រាស់រាល់ឯកសារទាំងអស់ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ នេះជាលទ្ធផលនៃជំនួបទ្វេភាគីរវាងលោក អូលីវីយេ រីស្ហា ឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំងប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា និងលោក ឡាំ ជា រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុករដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែនកាលពីថ្ងៃទី១៣ ឧសភាកន្លងទៅ។ អ្នកជំនាញកិច្ចការអន្តរជាតិយល់ថា នេះជាសញ្ញាវិជ្ជមានមួយសម្រាប់ជួយដោះស្រាយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ព្រោះវាជាការផ្តល់មូលដ្ឋានគ្រឹះគតិយុត្តិច្បាស់លាស់ និងតម្លាភាពពីរដ្ឋាភិបាលបារាំង។ តើកម្ពុជាអាចពឹង និងសង្ឃឹមអ្វីខ្លះពីឯកសារបារាំងសម្រាប់ការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនជាមួយថៃ?

ច្បាប់​ស្តីពី​វិសោធនកម្មច្បាប់ស្តីពីការបោះ​ឆ្នោត​ជ្រើស​តាំងសមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា ត្រូវបានប្រកាសឲ្យប្រើ​ប្រាស់នៅថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ​២០២៦ ដោយ លោក ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី និងដែល​វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិRFIទទួលបាននៅថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភានេះ។ ច្បាប់ថ្មីនេះនឹងត្រូវយកទៅ​ប្រើ​ក្នុងការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភានីតិកាលទី៦ នៅឆ្នាំ២០២៩ តទៅ។ គួរឲ្យកត់សំគាល់ ច្បាប់ថ្មីនេះបានបង្កើនមណ្ឌលបោះ​ឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភាពី ៨មណ្ឌល ឬភូមិភាគ រហូតដល់២៥មណ្ឌល។

អាជ្ញាធរនៅប្រទេសស្រីលង្កាបានបង្ហាញក្តីបារម្ភចំពោះកំណើននៃការចាប់ខ្លួនជនបរទេសដែលប្រព្រឹត្តអំពើឆបោកអនឡាញ បន្ទាប់ពីការបង្កើនវិធានការបោសសម្អាតឧក្រិដ្ឋកម្មបច្ចេកវិទ្យានេះ​នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងភូមា។ នេះបើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានបារាំង AFP ដែលត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយបន្តដោយសារព័ត៌មានផ្សេងៗ​ក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ អាជ្ញាធរស្រីលង្កាបានឲ្យដឹងទៀតថា លំហូរនៃជនបរទេសដែលពាក់ព័ន្ធនឹងអំពើ​ឆបោកអនឡាញចូលទៅប្រទេសស្រីលង្កា កំពុងប្រែក្លាយទឹកដីដែនកោះមួយនេះឲ្យក្លាយទៅជាមជ្ឈ​មណ្ឌល​សម្រាប់ប្រតិបត្តិការឆបោកអនឡាញ។

ថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១៦ឧសភា បណ្តាញព័ត៌មាន​រដ្ឋអ៊ីរ៉ង់​បានផ្សាយថា បន្ទាប់ពី​បានអនុញ្ញាតឲ្យ​នាវាប្រទេសអាស៊ីខ្លះ បានឆ្លងច្រកសមុទ្រអកមូហ្ស ពេលនេះគឺមាន​ប្រទេសអឺរ៉ុបមួយចំនួន​បាន​សុំនិយាយជាមួយអ៊ីរ៉ង់ ដើម្បីបានឆ្លងកាត់ដែរ​។ ប្រភពដដែលនេះ អះអាងទៀតថា អ៊ីរ៉ង់​កំពុងរៀបចំ​យន្តការ​មួយ​ត្រឹមត្រូវ​ ដើម្បី​បើកចរាចរណ៍ច្រកនេះ តាមរយៈការបង់​ប្រាក់ថ្លៃ​​​ឆ្លងកាត់​។

បើ​ទោះ​បី​ជា​អ៊ីស្រាអែល​និង​លីបង់ បាន​ព្រម​ព្រៀង​បន្ត​បទឈប់​បាញ់​៤៥​ថ្ងៃ​ទៀត​ក៏ដោយ ក៏​​អ៊ីស្រាអែល​នៅ​តែ​​បន្ត​​វាយប្រហារលើ​លីបង់​ទៀត។ នៅ​ថ្ងៃអាទិត្យ​ទី ១៧​ឧសភានេះ អ៊ីស្រាអែល​បាន​ដៅ​វាយ​​លើ​តំបន់​ភាគខាង​កើត​ និង​ខាង​ត្បូង​ប្រទេស​លីបង់ យ៉ាង​ខ្លាំង។ សម្រាប់​អ៊ីស្រាអែល ​លក្ខខណ្ឌធំ​បំផុត​នៃ​​សន្តិភាព​នៅ​លីបង់ គឺ​ការ​រំសាយ​អាវុធ​របស់​ចលនា​ហេសបូឡា។

ថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១៦ឧសភា បណ្តាញព័ត៌មាន​រដ្ឋអ៊ីរ៉ង់​បានផ្សាយថា បន្ទាប់ពី​បានអនុញ្ញាតឲ្យ​នាវាប្រទេសអាស៊ីខ្លះ បានឆ្លងច្រកសមុទ្រអកមូហ្ស ពេលនេះគឺមាន​ប្រទេសអឺរ៉ុបមួយចំនួន​បាន​សុំនិយាយជាមួយអ៊ីរ៉ង់ ដើម្បីបានឆ្លងកាត់ដែរ​។ ប្រភពដដែលនេះ អះអាងទៀតថា អ៊ីរ៉ង់​កំពុងរៀបចំ​យន្តការ​មួយ​ត្រឹមត្រូវ​ ដើម្បី​បើកចរាចរណ៍ច្រកនេះ តាមរយៈការបង់​ប្រាក់ថ្លៃ​​​ឆ្លងកាត់​។

សមយុទ្ធទ្វេភាគី កម្ពុជា-ឥណ្ឌា លើកទី២(CINBAX II) ដែលមានរយៈពេល ២សប្តាហ៍ ត្រូវបានបិទបញ្ចប់ប្រកបដោយជោគជ័យកាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ម្សិលមិញ។ នេះបើតាមការប្រកាសរបស់កងទ័ពជើងគោកកម្ពុជា ក្រោយកងទ័ពកម្ពុជា និងឥណ្ឌា បើកធ្វើសមយុទ្ធរួមគ្នានៅមូលដ្ឋានកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ តេជោសែន ភ្នំធំម្រះព្រៅ ស្ថិតក្នុងស្រុកសំរោងទង ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។

អាជ្ញាធររុស្ស៊ី បាន​ឲ្យដឹងថា យប់ថ្ងៃសៅរ៍ឈានចូលថ្ងៃអាទិត្យទី​១៧ឧសភា អ៊ុយក្រែនបានបញ្ជូន​ដ្រូន​ជិត​៦០០គ្រឿង មកវាយ​ប្រហារ​លើរុស្ស៊ី ក្នុងនោះច្រើនសិបគ្រឿងបាន​មកដល់រដ្ឋធានីម៉ូស្គូ។ យ៉ាងហោចណាស់ មានមនុស្ស​៤នាក់ បានស្លាប់ និងរបួសច្រើននាក់ទៀត​​។ គួរបញ្ជាក់ថា​ ប្រតិបត្តិការ​វាយប្រហាររបស់អ៊ុយក្រែននេះ គឺជាការ​ឆ្លើយតប បន្ទាប់ពីរុស្ស៊ីបានវាយប្រហារដោយដ្រូននិងមីស៊ីលកាលពីយប់ថ្ងៃពុធ បណ្តាល​ឲ្យស្លាប់ប្រជាជនអ៊ុយក្រែន​២៤នាក់នៅទីក្រុងកៀវ។

នៅ​ចំពោះ​មុខ​ការ​រាតត្បាតជា​ថ្មី​​នៃ​ជំងឺ​អេបូឡា អង្គការ​សុខភាព​ពិភព​លោក​​បាន​​ប្រកាស នៅ​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ទី​១៧​ឧសភានេះ ​អាសន្ន​អន្តរជាតិ​កំរិត​ខ្ពស់​បំផុតតែ​ម្តង។ គ្មាន​ថ្នាំ​បង្ការ គ្មាន​ថ្នាំ​ព្យាបាល ​អេបូឡា​បំប្លែង​ខ្លួន​ថ្មីដែល​កំពុងចាប់ផ្តើម​​រាតត្បាត​ជា​ថ្មី​​នៅ​ប្រទេស​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាធិបតេយ្យ​កុងហ្កោ ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ជា​មេរោគ​កំណាច​ខ្លាំង ដោយ​អាច​សម្លាប់​ជីវិត​មនុស្ស​ក្នុង​អត្រា​ដ៏​ខ្ពស់។ ​បន្ទាប់​ពី​មានស្លាប់​ជាង​៨០នាក់​នៅ​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាធិបតេយ្យកុងហ្កោ ម្នាក់​នៅ​អ៊ូហ្កង់ដា ស៊ូដង់​ខាង​ត្បូងរៀប​ផែនការ​​ត្រៀម​អាសន្ន ឯកេនយ៉ាចាប់​ពង្រឹង​ប្រតិបត្តិការ​ទប់​ទល់​​នឹងមេរោគ​​អេបូឡា។

មន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្សបានឲ្យដឹងថា សមត្ថកិច្ចបានឆ្មក់ចូលចាប់ខ្លួន កញ្ញា ខែម ស្រីមុំ ដល់បន្ទប់ជួលមួយកន្លែងនៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ទី១៦ ខែឧសភា ​ឆ្នាំ​២០២៦។ ដ្បិតពុំទាន់មានរបាយការណ៍ផ្លូវ​ការ​បញ្ជាក់ពីមូលហេតុនៃការចាប់​ខ្លួនសកម្មជនសង្គមរូបនេះក៏ដោយ តែមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស នៅតែយល់ថា ការ​ចាប់ខ្លួន​នេះនាំឲ្យប៉ះពាល់ដល់សេរីភាពបញ្ចេញមតិ ខណៈកញ្ញា ខែម ស្រីមុំ តែងតែ​ចែករំលែកបញ្ហាអយុត្តិធម៌សង្គម និងចុងក្រោយនេះ គឺចែករំលែកបញ្ហាព្រំដែនជាមួយថៃ។

នៅថ្ងៃទី១៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ សមត្ថកិច្ចកម្ពុជា បានចុះបង្ក្រាបទីតាំងមជ្ឈមណ្ឌលព្រីស៍ ផ្លាហ្សា ស្ថិតនៅក្បែរអគ្គស្នងការនគរបាលជាតិ ដោយបានឃាត់ខ្លួន ជនបរទេសសរុបចំនួន ១០៤នាក់។ ស្នងការនគរបាលរាជធានីភ្នំពេញឲ្យដឹងថា ជនសង្ស័យទាំងជាង ១០០នាក់នេះ មាន ៨៣នាក់ ជាប់ពាក់ព័ន្ធបទល្មើសឆបោកអនឡាញ និង២១នាក់ផ្សេងទៀត ជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការស្នាក់នៅខុសច្បាប់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ក្រៅពីករណីខាងលើ សកម្មភាពបង្រ្កាបអំពើឆបោកតាមអនឡាញ ការអនុវត្តនីតិវិធីតុលាការ និងការបណ្តេញចេញជនបរទេសក៏កំពុងត្រូវបានធ្វើយ៉ាងសកម្មដែរនៅទូទាំងប្រទេស។

ថ្ងៃសៅរ៍ទី​១៦​ឧសភា ក្រសួងការ​បរទេស​តៃវ៉ាន់​បានអះអាងថា តៃវ៉ាន់គឺជាជាតិ​មួយ​ឯករាជ្យ​ មានរបបប្រជាធិបតេយ្យ និងមិនស្ថិតនៅក្រោមចំណុះ​ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន​ឡើយ​។ ការប្រកាសអះអាងរបស់​តៃវ៉ាន់នេះ គឺជាចម្លើយឆ្លើយតប​ចំពោះសំដីលោក​ដូណាល់ ត្រាំ ដែលបាននិយាយ​គំរាម​មិន​ឲ្យ​តៃវ៉ាន់​ប្រកាសឯករាជ្យ បន្ទាប់ពីលោក​បាន​ជួបលោកស៊ី ជីនពីង នៅទីក្រុង​ប៉េកាំង​។

ក្នុងពិធីអបអរទិវាអតីតយុទ្ធជន និងនិវត្តជនកម្ពុជា លើកទី១៩ នៅថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានណែនាំឲ្យមានការរៀបចំមេដាយពិសេស សម្រាប់កងកម្លាំងដែលបានចូលរួមប្រយុទ្ធការពារបូរណភាពទឹកដីនៅក្នុងសង្គ្រាមព្រំដែនជាមួយថៃក្នុងឆ្នាំ២០២៥។ ចំណែក យុទ្ធជនដែលពលី រដ្ឋាភិបាលនឹងពិចារណា​សង់​ស្តូប ដែលមានឆ្លាក់ឈ្មោះយុទ្ធជនទាំងនោះ ដើម្បីទទួលស្គាល់ពីការលះបង់ និងជាដឹងគុណដល់ពួកគេ។ លើសពីការផ្តល់​មេដាយ និងសង់ស្តូបជូនយុទ្ធជន តើរដ្ឋគួរលើកទឹកអ្វីទៀតដល់កងទ័ពជួរមុខ?

ក្រុមអ្នករត់ម៉ូតូកង់បីប្រមាណ ៥០នាក់ បានប្រមូលផ្តុំគ្នាកាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នៅខាងមុខក្រុមហ៊ុន Grab ដើម្បីទាមទារឲ្យក្រុមហ៊ុនកាត់បន្ថយការយកតម្លៃជើងសា ដំឡើងតម្លៃដឹកជញ្ជូន និងផ្តល់កិច្ចគាំពារសង្គម។ ការតវ៉ានេះធ្វើឡើងដើម្បីឲ្យក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាដឹកជញ្ជូន Grab បញ្ចុះកម្រៃជើងសា រួមនឹងការទាមទារនូវលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនទៀត ដែលទាក់ទងទៅនឹងកិច្ចគាំពារសង្គម។ នេះបើតាមលោក វន់ ពៅ ប្រធានសមាគមប្រជាធិបតេយ្យឯករាជ្យនៃសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ(IDEA)។

នៅថ្ងៃសៅរ៍ទី១៦ ខែឧសភា​ ឆ្នាំ២០២៦នេះ កម្ពុជាតាមរយៈក្រសួងវប្បធម៌បានចេញមកជំទាស់យ៉ាងដាច់អហង្ការនឹងទង្វើរបស់ភាគីថៃ ដែលបានរៀបចំព្រឹតិ្តការណ៍ និងពិធីសាសនា ព្រមទាំងការបើកប្រាសាទខ្នារឲ្យភ្ញៀវចូលទស្សនាជាសាធារណៈ ខណៈទីតាំងបេតិកភណ្ឌនេះ ស្ថិតក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជា។ នេះជាការតវ៉ាថ្មីទៀតរបស់កម្ពុជា ចំពោះភាគីថៃ ដែលកន្លងមកក៏បានប្រកាសដាក់បញ្ចូលប្រាសាទបុរាណខ្មែរមួយចំនួន ជាសម្បត្តិវប្បធម៌ខ្លួន ដោយមានទាំងប្រាសាទខ្នារមួយផងដែរ។

អាជ្ញាធរម៉ាឡេស៊ីបានបញ្ចេញប្រតិកម្មខ្លាំងៗដាក់ន័រវែស ចំពោះការលុបអាជ្ញាបណ្ណនាំចេញប្រព័ន្ធបាញ់មីស៊ីល មកកាន់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។ ម៉ាឡេស៊ីបានទាញសញ្ញាអាសន្នថា ការសម្រេចចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលន័រវែស អាចប៉ះពាល់ដល់ការត្រៀមលក្ខណៈការពារជាតិរបស់ម៉ាឡេស៊ី។ ចំណែក ក្រសួងការបរទេសន័រវែសបានបញ្ជាក់ ថាការសម្រចចិត្តនេះ គឺដើម្បីឆ្លើយតបនឹងបទបញ្ញតិ្តគ្រប់គ្រង និងត្រួតពិនិត្យការនាំចេញបច្ចេកវិទ្យាការពារជាតិ ទៅបរទេស។ អាជ្ញាធរន័រវែសបានសម្តែងការសោកស្តាយ ដែលបទបញ្ញត្តិនេះបានប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។

នៅថ្ងៃសុក្រ ទី ១៥ ឧសភា សហភាពអឺរ៉ុប និងប្រទេសចំនួន៣៦ ដែលជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប រួមទាំងប្រទេសអូស្រ្តាលី និងកូស្តារីកាបានបញ្ជាក់ពីបំណងរបស់ខ្លួនក្នុងការចូលរួមបង្កើតតុលាការពិសេសមួយប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ ការសម្រេចនេះត្រូវបានអនុម័តនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំប្រចាំឆ្នាំរបស់រដ្ឋមន្ត្រីបរទេសនៃក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុបដែលធ្វើឡើងនៅរដ្ឋធានីឈីស៊ីណាវ (Chisinau) ប្រទេសម៉ុលដាវី។ តួនាទីរបស់តុលាការពិសេសនេះគឺដើម្បីអូស ក រុស្ស៊ីមកកាត់ទោសក្នុងបទឈ្លានពានអ៊ុយក្រែន។

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងថា កម្ពុជានឹងសង់ស្តូបមួយផ្សេងទៀត ដើម្បីរម្លឹកដល់វិញ្ញាណក្ខន្ធយុទ្ធជនដែលបានពលីក្នុងបុព្វហេតុការពារបូរណភាពទឹកដីពីការឈ្លានពានរបស់ថៃ។ ការថ្លែងរបស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ដូចនេះធ្វើឡើងអំឡុងពេលលោកចូលរួមជាអធិបតីនៃទិវាអតីតយុទ្ធជន និងនិវត្តជនកម្ពុជា លើកទី១៩ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ នៅកោះពេជ្រ។

រដ្ឋាភិបាលភូមាបានផ្សព្វផ្សាយនាថ្ងៃសុក្រ ទី១៥ ឧសភានេះនូវសេចក្តីព្រាងច្បាប់ថ្មីមួយដោយស្នើឲ្យដាក់ទោសប្រហារជីវិតលើជនណាដែលប្រើអំពើហិង្សា ឬធ្វើទារុណកម្ម ឬបង្ខំមនុស្សឲ្យធ្វើការនៅក្នុងមណ្ឌលបទល្មើសឆបោកអនឡាញ។ បណ្តាប្រទេសជិតខាងភូមា ពិសេសចិនមានការព្រួយបារម្ភខ្លាំងចំពោះច្បាប់នេះ ព្រោះមានពលរដ្ឋរបស់ខ្លួនជាច្រើននាក់បានធ្លាក់ក្នុងសំណាញ់ ឬបានចូលរួមប្រព្រឹត្តបទល្មើសឆបោកអនឡាញនេះ។

ដំណើរទស្សនកិច្ចជាផ្លូវរដ្ឋរបស់លោកដូណាល់ត្រាំនៅប្រទេសចិន បានបិទបញ្ចប់​នៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៥ ឧសភា។ នៅមុនពេលឡើងយន្តហោះត្រឡប់ទៅអាមេរិកវិញ លោកដូណាល់ ត្រាំបានប្រកាសពីការសម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំមហិមាជាមួយសមភាគីចិនលោកស៊ី ជីនពីង។ បើតាមលោក ត្រាំ លោកស៊ីបានសន្យាជួយសម្រុះសម្រួលឲ្យអ៊ីរ៉ង់បើកច្រកសមុទ្រអកមូហ្ស និងមិនផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងសព្វាវុធឲ្យអ៊ីរ៉ង់។ ចំណែកលោកស៊ីជីនពីងអះអាងថា នេះជាដំណើរទស្សនកិច្ចជាប្រវត្តិសាស្រ្ត និងបានសាទរចំពោះការស្តារទំនាក់ទំនងរវាងមហាអំណាចដែលធ្លាប់តែជាគូប្រជែងឥទ្ធិពលគ្នា តែឥឡូវបានក្លាយជាដៃគូយុទ្ធសាស្រ្ត ប្រកបដោយស្ថិរភាព និងស្ថាបនា។

បទឈប់បាញ់រយៈពេល​ ៣ ថ្ងៃ ទើបតែចប់ នៅយប់ថ្ងៃពុធ ឆ្លងចូលថ្ងៃ ព្រហស្បតិ៍ ទី ១៤ ខែ ឧសភា ម្សិលមិញនេះ កងទ័ពរុស្ស៊ីបានបើកប្រតិបត្តិការវាយសម្រុកទ្រង់ទ្រាយធំ ទៅលើទីក្រុង កៀវ ប្រទេសអ៊ុយក្រែន ។​ បើតាមតុល្យការចុងក្រោយ យ៉ាងហោចណាស់មានមនុស្ស ២៤ នាក់ បានបាត់បង់ជីវិត ដោយក្នុងនោះមាន ៣ នាក់ ជាកូនក្មេង ។

កងទ័ពភូមិន្ទថៃបាន​បញ្ជាឲ្យកងកម្លាំងខ្លួនត្រៀមជើងការប្រយុទ្ធ ក្រោមហេតុផលថា មានការបាញ់ប្រហារកាំភ្លើងធំប្រភេទ M79 ពីភាគីកម្ពុជាចូលទីតាំងយោធាថៃក្នុងតំបន់ហួយតាម៉ារីយ៉ា នៅភូមិសាស្រ្តទល់មុខតំបន់វាលឥន្ទ្រី ក្នុងខេត្តព្រះវិហាររបស់កម្ពុជា។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកថៃនៅថ្ងៃទី១៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦។ ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជាបានច្រានចោលទាំងស្រុង ​ដោយចាត់ទុកការចុះផ្សាយទាំង​​នេះ​ជាព័ត៌មានមិនពិត និងជាការមួលបង្កាច់ដែលអាចបង្កឲ្យស្ថានការណ៍ព្រំដែនកាន់តែតានតឹង។