បារាំង​ អាល្លឺម៉ង់ និងអេស្ប៉ាញ បានរួម​គ្នា​លើកគម្រោងរួមគ្នា​ផលិត​ប្រព័ន្ធប្រយុទ្ធផ្លូវអាកាសដ៏ទំនើបមួយ ហៅកាត់ថា SCAF។ ក៏ប៉ុន្តែ​ ជិត១០ឆ្នាំមកនេះ គម្រោងនេះ​បានជាប់គាំងមិនទៅមុខ ដោយមូលហេតុ​មិនចុះសម្រុងគ្នាជាច្រើន​។ នៅទីបំផុត ថ្នាក់ដឹកនាំបារាំងនិងអាល្លឺម៉ង់ បានប្រកាសកាលពីដើមសប្តាហ៍​នេះ សម្រេច​បោះបង់ចោលគម្រោងនេះ​។ ​ក្រុមហ៊ុនឧស្សាហកម្ម​សព្វាវុធអឺរ៉ុប បានថ្លែងការព្រួយបារម្ភថាអឺរ៉ុប កំពុងតែបាត់បង់ពេលវេលា​ឈានទៅរកស្វ័យភាព​ការពារខ្លួន​ នៅក្នុងបរិបទភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ​ដែល​កាន់តែគំរាមសន្តិសុខអឺរ៉ុប​។

រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុអាមេរិកលោក Scott Bessent បានព្រមានថា នឹងយកប្រាក់របស់អ៊ីរ៉ង់ដែលអាមេរិកបង្កក មកបង់ថ្លៃការខូចខាតរបស់ប្រទេសសម័្ពន្ធមិត្តអាមេរិក ក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រពែក្ស។ ការព្រមាននៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះ ធ្វើឡើងស្របពេលអាមេរិកកំពុងបង្កើនសម្ពាធលើអ៊ីរ៉ង់នៅក្នុងការចរចា និងគំរាមចាត់វិធានការថ្មីបន្ថែមទៀត ប្រសិនអ៊ីរ៉ង់នៅតែបន្តវាយប្រហារ។

ភាពតានតឹងកាន់តែកើនឡើងខ្លាំងមួយកម្រិតទៀត នៅតំបន់​មជ្ឈិមបូព៌ា បន្ទាប់ពី​កងទ័ពអាមេរិកនិងអ៊ីរ៉ង់ បានបន្តបាញ់​ប្លោងគ្រាប់វាយប្រហារគ្នា។ ក្រោយ​ការ​វាយប្រហាររបស់អាមេរិក នៅព្រឹកថ្ងៃព្រហស្បតិ៍​នេះអ៊ីរ៉ង់​បាន​បាញ់មីស៊ីលច្រើនគ្រាប់ ទៅលើ​មូលដ្ឋានទ័ពអាមេរិក នៅកូវ៉ែត បារ៉ែន និងហ្សកដានី​។ អ៊ីរ៉ង់អះអាងទៀតថា បទឈប់បាញ់ លែងមានន័យអ្វីទៀតហើយ​។ តែទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ប្រភពពីមន្ត្រីទូតបានអះអាងថា ភាគីទាំង​២នៅតែបន្តចរចាគ្នាដដែល។

ការប្រកួតបាល់ទាត់ពិភពលោក(Coupe du Monde ឬ FIFA World Cup 2026) នឹងចាប់ផ្តើមនៅវេលាម៉ោង ២រំលងអាធ្រាត្រ ឈានចូលថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ដោយមានប្រទេសចំនួន៣ ធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរួមគ្នា គឺសហរដ្ឋអាមេរិក កាណាដា និងម៉ិចស៊ិក។ នៅកម្ពុជា ទូរទស្សន៍ហង្សមាសទទួលបានសិទ្ធិផ្តាច់មុខក្នុងការផ្សាយបន្តផ្ទាល់ពីព្រឹត្តិការណ៍កីឡាពិភពលោកដ៏មានប្រជាប្រិយនេះ រយៈពេលជាង១ខែ ដែលរួមមានជាង ១០០ប្រកួត។

រដ្ឋា​ភិ​បាល​នៃ​ប្រទេសចំនួន​ ២​ គឺ​ជប៉ុន និង​សហ​រដ្ឋ​អាមេរិក​បន្ត​​ផ្តល់​ជំនួយ​ជា​សាច់​ប្រាក់សរុប​ជាង​ ១​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​​ដល់ប្រទេស​កម្ពុជា​ ដើម្បី​អនុវត្ត​គម្រោង​អភិរក្ស និង​ជួស​ជុ​ល​ប្រាសាទបុរាណ​ខ្មែរ​។​ ក្នុង​សេចក្តីប្រកាស​របស់​អាជ្ញាធរ​ជាតិ​អប្សរា​ដែលចុះ​ថ្ងៃទី​១​០​ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦​ ជប៉ុន​បាន​ផ្តល់​ថវិកា ៩០​ម៉ឺន​ដុល្លារ ក្នុងគម្រោង​ជួស​ជុល​​ប្រាសាទបាយ័ន ខណៈអាមេរិក​ប្រកាស​ឱ្យថវិកា​បន្ថែម​ ២៥​ម៉ឺន​ដុល្លារ​ ដើម្បី​​អភិ​រក្សប្រាសាទភ្នំបាខែង​។ 

ក្នុងនាមជារដ្ឋមានអធិបតេយ្យភាព កម្ពុជាមានសិទ្ធិគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការពង្រឹងវិស័យការពារជាតិរបស់ខ្លួន ដោយពុំចាំបាច់ជូនដំណឹងប្រាប់ប្រទេសណាមួយ។ នេះគឺជាការលើកឡើងរបស់ក្រុមអ្នកតាមដានកិច្ចការអន្តរជាតិដើម្បី​ឆ្លើយតបចំពោះការព្រួយបារម្ភរបស់ភាគីថៃ បន្ទាប់ពីកម្ពុជាទទួលរថក្រោះពី​ចិន។ តើកម្ពុជាត្រូវចាំបាច់ជូនដំណឹងប្រាប់ប្រទេសដទៃអំពីការពង្រឹងការការពារជាតិរបស់ខ្លួន ឬយ៉ាងណា?

តុលាការថៃបានសម្រេចកាត់ទោសប្រហារជីវិត បុរសជនជាតិចិនអ៊ុយហ្គួរ ២នាក់ នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី ១១ មិថុនា ពីបទប្រព្រឹត្តអំពើភេរវកម្មបំផ្ទុះគ្រាប់បែកនៅទីក្រុងបាងកក កាលពីឆ្នាំ២០១៥។ ហេតុការណ៍នេះបានឆក់យកជីវិតមនុស្សចំនួន ២០នាក់ និងរបួសជាង១០០នាក់។ អំពើភេរវកម្មនេះ ត្រូវបានគេវាយតម្លៃថា ជាការសងសឹកនឹងរដ្ឋាភិបាលថៃ ដែលបានចាប់បញ្ជូន ជនជាតិចិនអ៊ុយហ្គួរជាច្រើននាក់ ទៅឲ្យអាជ្ញាធរចិន។

នៅថ្ងៃទី១០ ខែមិថុនា កម្លាំងសមត្ថកិច្ច និងជំនាញចម្រុះបានរកឃើញទីតាំងស្តុកទំនិញ និងសាច់បង្កកខុសច្បាប់ចំនួន ៣ទីតាំង ស្ថិតក្នុងខណ្ឌសែនសុខ ខណ្ឌព្រែកព្នៅ និងខណ្ឌឫស្សីកែវ។ ក្នុងចំណោមទីតាំងទាំង៣នេះ មាន ២ទីតាំងដែល​កម្លាំងចម្រុះរកឃើញទំនិញមានស្លាកសញ្ញាជាអក្សរថៃ គិតសរុបជាង ២៤១តោន។ លោក មាស សុខសីហា អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានកិច្ចការពារអ្នកប្រើប្រាស់ និងការប្រកួតប្រជែងបានប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នៅព្រឹកថ្ងៃទី១១ ខែមិថុនានេះថា មន្ត្រីជំនាញបានបញ្ចូនសំណាកទៅវិភាគរកមេរោគ និងសារធាតុគីមីហាមឃាត់ ខណៈទំនិញ និងសាច់បង្កកដែលរកឃើញត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យលក់ចែកចាយ។

គណបក្ស Likud ដែលជាបក្សកាន់អំណាចនៅអ៊ីស្រាអែល បានប្រកាសនៅថ្ងៃពុធ ទី ១០ មិថុនាថា លោក បេនចាមិន នេតាន់យ៉ាហ៊ូ នឹងបន្តឈរឈ្មោះក្នុងការបោះឆ្នោតសភានៅអាអាណត្តិថ្មី។ សេចក្តីប្រកាសនេះ បានធ្វើឲ្យមានការវែកញែកមួយចំនួនជុំវិញអនាគតនយោបាយរបស់អ៊ីស្រាអែល។ ក្រោមការដឹកនាំបច្ចុប្បន្នរបស់លោក នេតាន់យ៉ាហ៊ូ អ៊ីស្រាអែលកំពុងតែវក់វីធ្វើសង្គ្រាមបង្កអស្ថិរភាពនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា។

មហាអំណាចនុយក្លេអ៊ែរទាំង​៩ រួមមាន សហរដ្ឋអាមេរិក រុស្ស៊ី ចិន អង់គ្លេស បារាំង ឥណ្ឌា ប៉ាគីស្ថាន អ៊ីស្រាអែល និងកូរ៉េខាងជើង បានបង្កើនការចំណាយ លើកម្មវិធីអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួនយ៉ាងខ្លាំងក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។ នេះបើផ្អែកតាម របាយការណ៍របស់យុទ្ធនាការអន្តរជាតិដើម្បី​​ការលុបបំបាត់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ (ICAN) ដែល​បានចេញផ្សាយ​កាលពីថ្ងៃទី​៨មិថុនា​។ ពិភពលោកយើង​កំពុងតែឈានជើងចូល​ក្នុងកាលៈទេសៈ​ប្រកួតប្រជែងគ្នា​ ដែល​ប្រការនេះ វានឹង​បង្កើនកម្រិត​នៃហានិភ័យ​ដែល​អាចធ្វើ​ឲ្យ​​ផ្ទុះសង្គ្រាម​នុយក្លែអ៊ែរ​។

សហអនុប្រធានទីភ្នាក់ងារស៊ើបអង្កេតសហព័ន្ធ ​(FBI) របស់អាមេរិក លោក Andrew Bailey បានកត់សម្គាល់ឃើញជោគជ័យនៃការបង្រ្កាបទីតាំង ឬមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកអនឡាញរបស់អាជ្ញាធរកម្ពុជា។ តែទន្ទឹមនេះ ​លោក Andrew Bailey បានអំពាវនាវឲ្យអាជ្ញាធរកម្ពុជាបង្កើនការខិតខំបន្ថែមទៀតដើម្បីទប់ស្កាត់ និងបំផ្លាញចោលទាំងស្រុង​​ទីតាំងដែលមានប្រតិបត្តិការឆបោកអនឡាញ និងខ្សែបណ្តាញរបស់ពួកឧក្រិដ្ឋជន។

លោក រ៉ុង ឈុន ទីប្រឹក្សាគណបក្សកម្លាំងជាតិ និងសហការី បានចំណាយពេលពីរថ្ងៃ គឺថ្ងៃទី៩ និងទី១០មិថុនានេះ ដើម្បីជួបជាមួយតំណាងស្ថានទូតចំនួន៣ ប្រចាំនៅកម្ពុជា គឺតំណាងស្ថានទូតបារាំង អាមេរិក និងតំណាងស្ថានទូតអឺរ៉ុប។ ថ្លែងប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នៅថ្ងៃទី១០មិថុនានេះ លោក រ៉ុង ឈុន បញ្ជាក់ថាជំនួបរវាងលោក និងអ្នកការទូតលោកខាងលិចទាំងអស់នោះ បានផ្តោតទៅលើលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិមនុស្ស និងជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងសំណុំរឿងរបស់លោក ដែលនឹងត្រូវលើកទៅជំនុំជម្រះនៅតុលាការកំពូលនាសប្តាហ៍ក្រោយ។ សូមរម្លឹកថាតុលាការកំពូលនឹងបើកសវនាការនៅថ្ងៃទី១៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីជំនុំជម្រះលើសំណុំរឿងលោក រ៉ុង ឈុន ពីបទញុះញង់បង្កឲ្យមានភាពវឹកវរធ្ងន់ធ្ងរដល់សន្តិសុខសង្គម(ការមិនរាងចាលក្នុងបទមជ្ឈិមបន្ទាប់ពីការផ្តន្ទាទោសបទមជ្ឈិម) ប្រព្រឹត្តនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ២០២៤។ ជាបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌ ដែលមានចែងឲ្យផ្តន្ទាទោសតាមបញ្ញត្តិ មាត្រា៨៨ មាត្រា៤៩៤ និងមាត្រា៤៩៥ នៃក្រមព្រហ្មទណ្ឌ៕

នៅថ្ងៃពុធ ទី ១០ ខែមិថុនា តុលាការយោធាឥណ្ឌូណេស៊ី បានសម្រេចផ្តន្ទាទោសទាហានចំនួន៤នាក់ ឲ្យជាប់ពន្ធនាគារពី ១៨ខែ ទៅ ៣ឆ្នាំ នៅក្នុងសំណុំរឿងការវាយប្រហារដោយទឹកអាស៊ីត ទៅលើសកម្មជនសិទ្ធិមនុស្សម្នាក់កាលពីខែមីនាកន្លងទៅ។ ចៅក្រមឥណ្ឌូណេស៊ី បានចាត់ទុកទង្វើរបស់ទាហានទាំងនេះថាជា “អំពើកោងកាច” មិនសមមានឈ្មោះជាអ្នកបម្រើការងាររដ្ឋ។

តំបន់មជ្ឈិមបូព៌ានៅតែស្ថិតនៅ​លើចំណុចគ្រោះថ្នាក់។ ការវាយប្រហារសងសិកគ្នា បាន​ផ្ទុះឡើងសាជាថ្មី រវាង​អាមេរិក​និងអ៊ីរ៉ង់។ ថ្ងៃអង្គារម្សិលមិញ អ៊ីរ៉ង់​បាន​បាញ់កម្ទេចឧទ្ថម្ភាគចក្រមួយ​គ្រឿងរបស់​អាមេរិក ហើយ​តម្រូវឲ្យ​អាមេរិក​វាយបកវិញ ទៅលើទីតាំងមាត់ច្រកសមុទ្រអកមូហ្ស​របស់អ៊ីរ៉ង់​។ អ៊ីរ៉ង់​បានឆ្លើយតបវិញនៅព្រឹកថ្ងៃ​ពុធនេះ ដោយ​បានបាញ់មីស៊ីល​ច្រើនគ្រាប់ ទៅលើ​មូលដ្ឋានទ័ពអាមេរិក​នៅបារ៉ែន នៅហ្សកដានី និងនៅកូវ៉ែត​។

អង្គការលីកាបានឲ្យដឹងថា ពីថ្ងៃទី៨ ដល់ទី១០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ មានការចាប់ខ្លួន និងការផ្តន្ទាទោសមនុស្សចំនួន ៤នាក់ ដែលមានសមាសភាពផ្សេងៗគ្នាពាក់ព័ន្ធនឹងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។ ក្នុងចំណោមមនុស្ស ៤នាក់ដែលត្រូវបានចាប់ខ្លួន និងផ្តន្ទាទោស មាន ២នាក់ជាពលរដ្ឋសាមញ្ញ ១នាក់ជាអាជីវករ និង១នាក់ទៀតជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់របស់គណបក្សប្រឆាំងនៅក្នុងប្រទេស។

ក្នុង​រយៈ​ពេល​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ចុងក្រោយ​មក​នេះ គេ​លើក​សរសើរ​ច្រើន​អំពី​គុណប្រយោជន៍​នៃខ្លាញ់​​អូមេហ្កា-​៣​ចំពោះ​សុខភាព។ ទីផ្សារ​ថ្នាំ​អាហារបំប៉ន​​ អូមេហ្កា-​៣ ក៏​កំពុង​ពេញនិយម​ខ្លាំង​ណាស់​ដែរ។ តើ​ថ្នាំបំប៉ន​ ​អូមេហ្កា​៣​ ពិត​ជា​ថ្នាំ​ចាំបាច់​​ឬ? អូមេហ្កា​៣​ជា​អ្វី​ មាន​គុណប្រយោជន៍​យ៉ាងណា​ខ្លះ​សម្រាប់​សុខភាព?​

ក្នុងរយៈពេល ២០ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ កម្ពុជាបានចូលរួមនៅក្នុងកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ(អ.ស.ប.) ដោយបានបញ្ជូនកងកម្លាំងទាហានមួកខៀវរបស់ខ្លួនសរុបជាង ១ម៉ឺននាក់ ក្នុងនោះមានស្ត្រីជាង៨០០នាក់ទៅបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពរបស់ អ.ស.ប. នៅក្នុងប្រទេសដែលប្រឈមនឹងហានិភ័យចំនួន១០ប្រទេស។ តែនារយៈពេលជិតមួយទសវត្សរ៍កន្លងទៅនេះ កងកម្លាំងមួកខៀវកម្ពុជាចំនួន ១៤រូប បានពលីជីវិត និង ១៩រូបផ្សេងទៀតបានរងរបួសនៅក្នុងបុព្វហេតុការពារសន្តិភាពពិភពលោក។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី កម្ពុជានៅតែប្តេជ្ញាចិត្តក្នុងការចូលរួមរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆ័ត្រ អ.ស.ប. ដដែលដោយថ្មីៗនេះបានបន្តបញ្ជូនកងទ័ពមួកខៀវសរុប ៤៧១នាក់ទៅបន្តបេសកកម្មនៅក្រៅប្រទេស។ 

ការពង្រឹងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី និងការជំរុញឲ្យមានការបោះទុនវិនិយោគដើម្បីទ្រទ្រង់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាជារបៀបវារៈនៃទស្សនកិច្ចរបស់លោក Matt Western MP ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ លោក Matt Western MP ជាប្រេសិតរបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តីប្រទេសអង់គ្លេសប្រចាំកម្ពុជា វៀតណាម ថៃ និងឡាវទទួលបន្ទុកពាណិជ្ជកម្ម។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ស្ថានទូតអង់គ្លេសនៅទីក្រុងភ្នំពេញដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃពុធ ទី១០ មិថុនានេះ។

អនុព័ន្ធយោធាចិន បានគូសបញ្ជាក់ប្រាប់មន្ត្រីការពារជាតិថៃ ថា រថគ្រោះដែលខ្លួនប្រគល់មកឲ្យកម្ពុជា ជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិយោធាយូរអង្វែងរវាងចិននិងកម្ពុជា។ នេះបើតាមការសែតថៃ Khoasod នៅថ្ងៃអង្គារទី៩ឧសភា។ បន្ថែមពីនេះ អនុព័ន្ធយោធាចិន បានទាត់ចោលការចោទប្រកាន់របស់ថៃ ដែលថា ការប្រគល់រថគ្រោះជូនកម្ពុជា ធ្វើឡើងនៅអំឡុងពេលដែលកម្ពុជានិងថៃកំពុងមានជម្លោះព្រំដែនដ៏តានតឹង។

បារាំងបានសម្រេចហាមមិនឲ្យលោក Bezalel Smotrich រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុអ៊ីស្រាអែល ចូលទឹកដីរបស់ខ្លួន។ ការសម្រេចនេះត្រូវបានប្រកាសដោយរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសបារាំង លោក Jean-Noël Barrot នៅថ្ងៃអង្គារ ទី៩ ខែមិថុនា ដោយលោកបានបញ្ជាក់ថា វាជាវិធានការ ប្រឆាំងនឹងអ្នកដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការពង្រីកដែនដីអនានិគមដោយខុសច្បាប់ នៅតំបន់ស៊ីហ្សកដានី។

អាជ្ញាធរហ្វីលីពីនបានប្រកាស នៅថ្ងៃអង្គារ ទី៩ មិថុនា ថាបានដាក់លិខិតតវ៉ាផ្លូវការទៅភាគីចិន បន្ទាប់ពីប្រទះឃើញសំណង់បណ្តែតទឹកខុសច្បាប់ ក្បែរតំបន់ជម្លោះ ថ្មប៉ប្រះទឹក​ស្កាប៉ូរ៉ូត នៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ ចំណែក ក្រសួងការបរទេសចិនបានច្រានចោលការចោទប្រកាន់របស់ហ្វីលីពីន និងបានរំឭកប្រវត្តិសាស្រ្តប្រាប់ភាគីហ្វីលិពីន ថាតំបន់ថ្មប៉ប្រះទឹក និង​ផ្ទៃ​ទឹក​ព័ទ្ធ​ជុំ​វិញកោះ​ ជា​ដែន​បូរណភាព​របស់​ចិន​យ៉ាង​ពេញ​លេញ​ ដោយ​គ្មាន​អ្វី​ប្រកែក​បាន​ឡើយ។

នៅក្នុងវេទិកាអនាគតអាស៊ានលើកទី៣ នាទីក្រុងហាណូយប្រទេសវៀតណាមក្នុងសប្តាហ៍នេះ មេដឹកនាំវៀតណាមដែលជាម្ចាស់ផ្ទះហាក់មិនបានលើកឡើងពីជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា និងថៃទេ។ តែមេដឹកនាំកម្ពុជា និងថៃបានជួបគ្នាដាច់ដោយឡែកពីគ្នាជាមួយមេដឹកនាំវៀតណាម។ មួយវិញទៀត ខ្លឹមសារនៃជំនួបក៏មិនត្រូវបានគេរំលេចឲ្យដឹងទេ ពិសេសទាក់ទងនឹងជម្លោះព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ។ អ្នកជំនាញផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងអ្នកតាមដានសង្គមកម្ពុជាមើលឃើញថា វៀតណាមនិយាយស្តីតិចតួចពីជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ និងព្យាយាមរក្សាជំហរកណ្តាលដោយមិនចង់កាន់ជើងខាងណា។ ការណ៍នេះត្រូវបានអ្នកជំនាញផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងអ្នកតាមដានសង្គមកម្ពុជាយល់ថា ដោយសារតែវៀតណាមក៏ធ្លាប់ចិញ្ចឹមចិត្តចង់បានទឹកដីកម្ពុជាដែរនៅក្នុងអតីតកាល។ អ្វីទៅជាជំហរពិតរបស់វៀតណាមនៅក្នុងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ?

នៅថ្ងៃអង្គារ ទី ៩ មិថុនា អគ្គមេបញ្ជាការកងទ័ពប៉ាគីស្ថាន លោក Asim Munir និង អគ្គមេបញ្ជាការកងទ័ពលីបង់ លោក Rodolphe Haykal បានជួបពិភាក្សាគ្នានៅប្រទេសប៉ាគីស្ថាន។ ភាគីទាំងពីរ បានសន្យាពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធា និងការការពារជាតិរវាងប៉ាគីស្ថាន និងលីបង់។ ជំនួបរវាងអគ្គមេបញ្ជាការកងទ័ពទាំងពីរ ធ្វើឡើងក្នុងបរិបទសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ដែលទាំងលីបង់ និងប៉ាគីស្ថានសុទ្ធតែមានចំណែកពាក់ព័ន្ធ។  

ក្រសួងសង្រ្គាមអាមេរិកបានចេញសេចក្តីប្រកាស ដាក់បញ្ចូលក្រុមហ៊ុនយក្សរបស់ចិនចំនួន៣ រួមមាន ក្រុមហ៊ុន Alibaba, Baidu និងក្រុមហ៊ុន BYD ក្នុងបញ្ជីខ្មៅ ដោយចោទថាបានសហការបម្រើឲ្យកងទ័ពចិន។ ចំណែក អ្នកតំណាងរបស់ក្រុមហ៊ុនចិនទាំង៣ បានច្រានចោលការចោទប្រកាន់របស់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ថាគ្មានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់។ រីឯ ក្រុងប៉េកាំងបានបញ្ចេញប្រតិកម្ម ប្រឆាំងយ៉ាងដាច់អហង្ការ ចំពោះការចោទប្រកាន់របស់រដ្ឋបាលលោក ដូណាល់ ត្រាំ និងទាមទារឲ្យក្រុងវ៉ាស៊ីន កែតម្រូវសេចក្តីសម្រេចរបស់ខ្លួន ជាបន្ទាន់។

នៅថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលចំនួនជាង៥០ បានអំពាវនាវឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា សមាគមនិយោជក ម៉ាកយីហោអន្តរជាតិធំៗ និងអ្នកបញ្ជាទិញធ្វើសកម្មភាពជាបន្ទាន់ដើម្បីការពារសុវត្ថិភាពកម្មករវិស័យកាត់ដេរនៅកម្ពុជា។ ការអំពាវនាវរបស់ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលដូចនេះធ្វើឡើង បន្ទាប់ពីមានកម្មករជិត ១០០នាក់បានស្លាប់ និងរបួសនៅក្នុងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ផ្ទួនៗកាលពីខែឧសភាកន្លងទៅ អំឡុងពេលពួកគេធ្វើដំណើរទៅកាន់កន្លែងធ្វើការ។

នៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនានេះ លោក ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទីបានចុះជួបជនភៀសសឹកខ្មែរស្ថិតក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ក្បែរព្រំដែនថៃ។ នៅចំពោះមុខជនភៀសសឹកប្រមាណ ៣ពាន់គ្រួសារ អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជារូបនេះបានប្រកាសសុំទោសជាសាធារណៈចំពោះពលរដ្ឋខ្មែរដែលកាលពីលោកមានអំណាចពេញដៃ តែបែរជាមិនបានត្រៀមខ្លួនទុកមុនក្នុងការប្រយុទ្ធជាមួយថៃ។ លោក ហ៊ុន សែន បានទទួលស្គាល់ថា សង្គ្រាមដែលថៃបើកការឈ្លានពានលើកម្ពុជាកាលពីឆ្នាំ២០២៥ គឺដោយសារតែលោកមានការទុកចិត្តខ្លាំងពេកលើភាគីថៃ។ 

នៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជាលោក ទៀ សីហា បានបញ្ជាក់នៅលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុករបស់លោកថា កម្ពុជាមិនបានបង្កើនកម្លាំងទ័ពដើម្បីបង្កើតសង្គ្រាមជាថ្មីជាមួយថៃទេ។ ការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិកម្ពុជាដូចនេះ គឺជាការឆ្លើយតបទៅនឹងការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃដែលថា លោកបដិសេធការប្រើយន្តការទ្វេភាគី និងកំពុងបង្កើនទ័ព ព្រមទាំងសព្វាវុធ ដើម្បីតតាំងជាមួយថៃនាពេលខាងមុខ។

ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងវៀតណាមបានប្តេជ្ញាចិត្តបន្តជំរុញទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីឲ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅ និងឈានទៅដល់កម្រិតខ្ពស់ថ្មីមួយទៀតក្នុងស្មារតីជាអ្នកជិតខាងល្អដើម្បីបន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងមានស្ថិរភាពយូរអង្វែង។ នេះជាការគូសបញ្ជាក់របស់នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជាលោក ហ៊ុន ម៉ាណែតនៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់លោកក្នុងថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦។ ការបញ្ជាក់ដូចនេះធ្វើឡើងនាឱកាសដែលលោកកំពុងបំពេញទស្សនកិច្ចនៅវៀតណាមដើម្បីចូលរួមនៅក្នុងវេទិកាអនាគតអាស៊ាន លើកទី៣ ក្នុងទីក្រុងហាណូយ។

លោក​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន បានជួបប្រជុំ​នៅទីក្រុងឡុងដ៍ ថ្ងៃចន្ទទី៨មិថុនា​ ជាមួយ​ប្រមុខដឹកនាំបារាំង អង់គ្លេស និងអាល្លឺម៉ង់​។ ថ្នាក់ដឹកនាំមហាអំណាចអឺរ៉ុបទាំង៣ បានយល់ស្របគ្នា គាំទ្រចំពោះ​គំនិតរបស់​លោកហ្សេឡេនស្គី ដែល​​ចង់​ជំរុញ “យន្តការ​សន្ទនា​ ចរចាគ្នាដោយផ្ទាល់” រវាងអ៊ុយក្រែននិងរុស្ស៊ី​។ ការចរចាដោយ​ផ្ទាល់ ដែល​មានន័យថាអ៊ុយ​ក្រែនមានសិទ្ធិស្មើមុខ​ជាមួយរុស្ស៊ី ហើយមួយវិញទៀត គឺមិនចាំ​បាច់​ឲ្យ​មានសហរដ្ឋអាមេរិក​ ធ្វើជាអ្នកសម្របសម្រួលទៀតឡើយ​។

ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជីនពីងបានធ្វើដំណើរទៅដល់ទីក្រុងព្យុងយ៉ាង នៅថ្ងៃចន្ទ ទី៨ មិថុនា។ កម្មវត្ថុនៃដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋ រយៈពេល២ថ្ងៃ នៅកូរ៉េខាងជើង គឺដើម្បីរឹតចំណងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី ចិននិងកូរ៉េខាងជើង ឲ្យកាន់តែស្អិតល្មួត។ នៅអំឡុងទស្សនកិច្ចនៅកូរ៉េខាងជើង លោកស៊ី ជីនពីងបានបង្ហាញពីការគាំទ្រ យ៉ាងពេញទំហឹង ចំពោះរបបកម្មុយនិស្តកូរ៉េខាងជើង និងបានចាត់ទុក ទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី ចិននិងកូរ៉េខាងជើង ថាជាមិត្តភាពដែលមិនអាចបំបែកបាន។

គណបក្សកម្លាំងជាតិ ដែលជាគណបក្សប្រឆាំងមួយនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបានប្រមូលស្នាមមេដៃពីអ្នកគាំទ្រ និងពលរដ្ឋខ្មែរចំនួនជាង ៥ពាន់នាក់ដើម្បីដាក់ឯកសារប្តឹងមេដឹកនាំថៃទៅតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (ICC)។ បណ្តឹងរបស់គណបក្សកម្លាំងជាតិសំដៅលើការទទួលខុសត្រូវរបស់មេដឹកនាំថៃដែលបានឈ្លានពានបូរណភាពទឹកដីកម្ពុជា និងទាមទារសំណងដែលយោធាថៃបានបំផ្លិចបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងអាយុជីវិតពលរដ្ឋខ្មែរ។ នេះបើតាមការប្រកាសរបស់មេដឹកនាំគណបក្សកម្លាំងជាតិនៅក្នុងសន្និសីទកាសែតមួយនាថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦។

នៅថ្ងៃចន្ទ ទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ នេះ អង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូបានអំពាវនាវឲ្យកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍អង្គការសហប្រជាជាតិ UNDP ប្រចាំនៅកម្ពុជាកែសម្រួលឡើងវិញនូវថ្នាលវិនិយោគិន SDG (SDG Investor Platform) និងគេហទំព័រផែនទីសម្រាប់វិនិយោគិនពាក់ព័ន្ធនឹងគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព (SDG Investor Map) ដោយដកចេញនូវក្រុមហ៊ុនដែលមានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស។ ទន្ទឹមគ្នានេះ លីកាដូក៏បានស្នើឲ្យស្ថាប័នទទួលពាក្យបណ្តឹងផ្ទៃក្នុងរបស់ UNDP ពន្លឿនដំណើរការនៃបណ្ដឹងរបស់ពលរដ្ឋដែលប្តឹងពីបញ្ហារំលោភសិទ្ធិផ្សេងៗដែលនៅមិនទាន់មានដំណោះស្រាយជាក់លាក់នៅឡើយ។

នៅក្នុងរបាយការណ៍របស់ខ្លួនចេញផ្សាយថ្ងៃទី៧ មិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦ អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិ Amnesty International បានអះអាងថា ការបង្ក្រាបបទល្មើសឆបោកអនឡាញនៅកម្ពុជាបានបរាជ័យ និងខ្វះតម្លាភាពនៃនិតីវិធីចុះបង្ក្រាប។ ហេតុផលត្រូវបានរបាយការណ៍លើកឡើងថា គឺដោយសារទីតាំងដែលអាជ្ញាធរកម្ពុជាចុះបង្ក្រាបមានចំនួនតិចតួច បើធៀបនឹងទីតាំងធ្វើប្រតិបត្តិការជាក់ស្តែង និងថា អាជ្ញាធរក៏មិនបានខ្វល់ខ្វាយពីកិច្ចការពារជនរងគ្រោះ និងការជួញដូរមនុស្សឡើយ។