នៅអាហ្វហ្កានីស្ថាន ​៥ឆ្នាំក្រោយការវិលត្រឡប់មកគ្រប់គ្រងអំណាចវិញ របស់ក្រុមអ៊ីស្លាមផ្តាច់ការតាលីបង់ សិទ្ធិសេរីភាព​របស់ស្ត្រីនិងកុមារី​​អាហ្វាហ្កានីស្ថាន បានធ្លាក់ចុះដុនដាប​​យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរបំផុត​។ របបតាលីបង់ អនុញ្ញាត​ឲ្យ​​ក្មេងស្រី​​​ ​រៀន​ត្រឹមតែ​​ថ្នាក់​បឋមសិក្សាប៉ុណ្ណោះ​​​។ ផ្អែកតាមអង្គការយូណេស្កូ មានក្មេងស្រី​អាហ្វហ្កានីស្ថានប្រមាណ ២លាន​៤សែននាក់ ដែល​ត្រូវ​របប​​​អ៊ីស្លាម​ជ្រុលនិយមនេះ ហាមឃាត់​មិន​ឲ្យរៀនបន្តដល់ថ្នាក់មធ្យមសិក្សា​។ ទៅថ្ងៃអនាគត ស្ត្រីអាហ្វហ្កានីស្ថាននឹងត្រូ​វ​​ផាត់ចេញទាំងស្រុង​ ពី​ប្រព័ន្ធអប់រំ​​ ព្រមទាំងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គម។

លោក ស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃដាក់ឱសានវាទឲ្យអភិបាលរាជធានី-ខេត្តដោះស្រាយបញ្ហាការកំណត់​ព្រំប្រទល់​ដែន​រដ្ឋបាល​ រាជធានី ខេត្ត ស្រុក ខណ្ឌ ឃុំ និង​សង្កាត់​ឲ្យចប់​សព្វគ្រប់ ​នៅត្រឹម​ថ្ងៃទី៣០​ខែ​វិច្ឆិកា ​ឆ្នាំ២០២៦។ អ្នកឃ្លាំមើលយល់ថា ប្រសិនបើការកំណត់​ដែន​រដ្ឋបាលនេះមិនបានចប់​តាមកាលកំណត់ទេ នោះវា​នឹងប៉ះពាល់ដល់​ការ​បោះឆ្នោត​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ សង្កាត់ នៅឆ្នាំ២០២៧ខាងមុខ។

ក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុរកចំណូលបានសរុបជាង ៤៣លានដុល្លារអាមេរិក ពោលគឺកើនឡើងជិត ៥២% បើប្រៀបធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២៥។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។ អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម និងដឹកជញ្ចូនយល់ថា ការកើនឡើងនៃប្រាក់ចំណូលរបស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ មួយផ្នែកដោយសារតែការបិទព្រំដែនគោករវាងកម្ពុជា និងថៃ។ តែទន្ទឹមនេះ​ពួកគេ​យល់ថា កម្ពុជា​​អាចរកចំណូលបានកាន់តែច្រើនបន្ថែមទៀត ប្រសិនកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុកែសម្រួលនីតិវិធីស្មុគស្មាញមួយចំនួនចេញ ពិសេសកាត់បន្ថយថ្លៃសេវានានា។

នៅថ្ងៃអង្គារទី១១សីហា សារព័ត៌មាន Mongabay បានចុះផ្សាយអត្ថបទស្រាវជ្រាវដែលបង្ហាញថា អាជីវកម្មបូមខ្សាច់សមុទ្រ នៅប្រទេសកម្ពុជាលក់ទៅឱ្យ​ប្រទេសសិង្ហបុរី ហាក់ចាប់ដំណើរការឡើងវិញ ក្រោយពីផ្អាកអស់ជាច្រើនឆ្នាំ។ សារព័ត៌មាន Mongabay បានសម្ភាសប្រធានមន្ទីររ៉ែ និងថាមពលខេត្តកោះកុង ដោយបញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានទទួលគោលការណ៍ពីថ្នាក់ជាតិ ដើម្បីអនុញ្ញាតឲ្យមានដំណើរការអាជីវកម្មបូមខ្សាច់សមុទ្រលក់នាំចេញទៅប្រទេសសិង្ហបុរី។

នៅឥណ្ឌូណេស៊ី មហន្តរាយ​​ភ្លើងឆេះព្រៃកំពុងរាលដាល​នៅក្នុងខេត្តចំនួន​៦ ដូចជានៅ​ខេត្ត​​ភាគខាងលិចកោះកាលីម៉ាន់តាន់ និងតំបន់​​ខាងកើតកោះជ្វា​។ គ្រោះរាំងស្ងួត និង​សីតុណ្ហភាពក្តៅខ្លាំង កើត​ឡើងដោយ​បាតុភូតអាកាសធាតុ អ៊ែល​នីញ៉ូ បានបង្ក​​ឲ្យ​គ្រោះមហន្តរាយភ្លើងឆេះ​ព្រៃ​​ កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរនៅឥណ្ឌូណេស៊ី​។ អាជ្ញាធរកោះកាលីម៉ាន់តាន់ បានប្រកាសបិទសាលារៀន​២ថ្ងៃមកហើយ ដោយហេតុតែខ្យល់ដកដង្ហើម ​ពុលដោយ​ផ្សែងភ្លើងដ៏ក្រាស់ឃ្មឹក​។​ ​

ការបាញ់បង្ហោះរ៉ុកកែត Long March 7A ដឹកផ្កាយរណបទូរគមនាគមន៍ទៅកាន់ទីអវកាសរបស់ចិន នៅថ្ងៃចន្ទ ទី ១០ ខែសីហា ត្រូវបានបរាជ័យ។ នៅតែជាង​១នាទី ក្រោយការបាញ់បង្ហោះ រ៉ុកកែតស្រាប់តែ​​ផ្ទុះឆេះ បញ្ចេញអណ្តាតភ្លើង​ពេញមេឃ។ អាជ្ញាធរចិនបានបញ្ជាក់ថា មានភាពមិនប្រក្រតីកើតឡើង ប៉ុន្តែ មិន​លម្អិតច្រើន ដោយអះអាងបន្តស៊ើបអង្កេតជុំវិញភាពមិនប្រក្រតីដែលបណ្តាលឲ្យកើតមានបរាជ័យលើកនេះ។

រុស្ស៊ី​បានប្រើប្រាស់​មីស៊ីលបាលីស្ទីក​​របស់កូរ៉េខាងជើង បាញ់​មកលើអ៊ុយក្រែន បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់ជនស៊ីវីល​យ៉ាងតិច​៦​នាក់។ នេះបើផ្អែកតាម​ការអះអាង​របស់​លោក​ប្រធានាធិបតី ហ្សេឡេនស្គី នៅព្រឹកថ្ងៃទី​១១សីហា​។ លោកហ្សេឡេនស្គី​បញ្ជាក់ទៀតថា បន្ថែមពីមីស៊ីល រុស្ស៊ី​កំពុងតែត្រៀមពង្រាយ​កម្លាំងទ័ពបានមកពីកូរ៉េខាងជើង ច្រើនម៉ឺននាក់ទៀត ដើម្បីបន្តសង្គ្រាមឈ្លានពានអ៊ុយក្រែន​។

អតីតសមាជិកសភាលោក ឆាឡង រីវរ៉ាង ត្រូវបានចោទប្រកាន់ពីបទឃាតកម្មគិតទុកជាមុន ចំពោះការបាញ់ប្រហារដែលបណ្តាលឲ្យស្លាប់ប្រធានរដ្ឋបាលខេត្តនន្ទបុរី លោក ថុងឆៃ យ៉េនប្រាសឿត។ នេះបើតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយថៃ Thai Enquirer នៅថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦។

នៅរសៀលថ្ងៃទី ១០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ លោក កឹម សុខា អតីតប្រធានគណបក្សប្រឆាំងនៅកម្ពុជា បានទទួលជួបលោក Derek Yip ឯកអគ្គរាជទូតអូស្ត្រាលីប្រចាំកម្ពុជា ដោយលើកឡើងពីវប្បធម៌សន្ទនានយោបាយ និងបញ្ហាប្រឈមរបស់ជនស៊ីវិលខ្មែរដែលត្រូវបានបម្លាស់ទីដោយសារជម្លោះព្រំដែនជាមួយថៃ។ នេះជាការទទួលជួបសវនាការលើកដំបូងរបស់លោក កឹម សុខា ជាមួយមន្ត្រីការទូតជាន់ខ្ពស់នៃប្រទេសនិយមប្រជាធិបតេយ្យ ក្រោយពីអតីតប្រមុខបក្សប្រឆាំងរូបនេះទទួលបានការលើកលែងទោស។ 

ប៉ុន្មានថ្ងៃក្រោយពីមានប្រតិកម្មរបស់ភាគីថៃថា ខ្លួនមិនបានទម្លាក់គ្រាប់បែកលើកម្ពុជាអំឡុងសង្គ្រាម កាលពីឆ្នាំមុន នាយកមជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា (ស៊ីម៉ាក) លោក ហេង រតនា បានបរិហាររិះគន់តបទៅភាគីថៃវិញថា កម្ពុជាមានភស្តុតាងបញ្ជាក់គ្រប់គ្រាន់អំពីសំណល់យុទ្ធភណ្ឌសង្គ្រាម ដែលកើតចេញពីការឈ្លានពានរបស់ថៃមកលើកម្ពុជា។

ក្រុមអ្នកសង្គោ្រះ និងអ្នកស្ម័គ្រចិត្តនៅកូឡុំប៊ីកំពុងប្រណាំងនឹងពេលវេលា ដើម្បី​ស្វែងរកអ្នកនៅរស់រានមានជីវិត ក្រោមគំនរបាក់បែក ដោយសារការរញ្ជួយដីដ៏ខ្លាំងមួយ នៅភាគខាងលិចប្រទេសកូឡុំប៊ី កាលពីថ្ងៃចន្ទទី​១០​សីហា។ ក្រុមជួយសង្គ្រោះ​កូឡុំប៊ី​បាន​ប្រើដៃ ធុង និងឧបករណ៍សាមញ្ញៗ ដើម្បី​រើកកាយឥដ្ឋ និងបេតុងចេញពីគំនរបាក់បែក។ គិតត្រឹមថ្ងៃអង្គារ ទី ១១ សីហា អាជ្ញាធរ​កូឡុំប៊ីអះអាងថា ចំនួនមនុស្សស្លាប់មានយ៉ាងហោចចំនួន ​១៣០​នាក់ និងរបួស​យ៉ាងតិចចំនួន ៥៧០នាក់។

នៅថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ​២០២៦ កម្ពុជាបានប្រកាសតវ៉ាយ៉ាងខ្លាំងចំពោះ​សកម្មភាព​របស់ភាគីថៃ​ដែលនៅតែបន្តរំលោភបំពានទឹកដីកម្ពុជា​នៅតាមបណ្តាយព្រំដែន ចាប់តាំងពីក្រោយ​មានបទ​ឈប់​បាញ់​កាលពីចុងឆ្នាំ​២០២៥។ ការតវ៉ាជាថ្មីទៀត​របស់​កម្ពុជានេះ ​ធ្វើ​ឡើងដោយសារតែ​យោធាថៃបានសាងសង់​លេណដ្ឋានថ្មី​របស់​ខ្លួន​រំលោភចូលទឹកដីកម្ពុជានៅច្រក​ទ្វារអន្តរជាតិ​ថ្មដា ក្នុង​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែសីហា និងការប្រកាសភ្ជាប់អគ្គិសនីរបស់ថៃទៅកាន់​ប្រាសាទតាក្របី ​និងភ្នំ៣៣៣ កាលពីថ្ងៃទី៧​ខែ សីហា។

នៅ​ច្រកថ្មដា ស្ថិតក្នុងឃុំថ្មដា ស្រុកវាលវែង ខេត្តពោធិ៍សាត់ កងទ័ពថៃ​បាន​ដាក់ទូកុងតឺន័រ ព័ទ្ធចូលទឹកដីកម្ពុជា ចាប់តាំងពីមានបទឈប់បាញ់ កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥។ ទោះបីជា នៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ គ្មានការវាយប្រយុទ្ធគ្នាអស់រយៈពេលប្រាំបីខែក៏ដោយ ក៏រដ្ឋាភិបាលខ្មែរនៅតែបន្តតវ៉ា និងទាមទារឱ្យកងទ័ពថៃដកទូកុងតឺន័រពីដែនអធិបតេយ្យរបស់កម្ពុជាជាដាច់ខាត។ ទន្ទឹមគ្នានេះ អាជីវករនៅច្រកថ្មដា​បានអំពាវនាវដល់សហគមន៍អន្តរជាតិ ក៏ដូចជាប្រទេសមហាអំណាចឱ្យជួយពន្លឿនការស្វែងរកដំណោះស្រាយឲ្យ​ជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដើម្បីស្តារស្ថានភាព​តាមព្រំដែន​ឲ្យ​វិលត្រឡប់​ទៅរកប្រក្រតីភាពឡើងវិញ៕

នៅសម័យ​បច្ចេកវិទ្យា​AI ចិន​សើរើ​យ៉ាងស៊ីជម្រៅ​មុខវិជ្ជា​បង្រៀន​នៅ​ថ្នាក់​ឧត្តម​សិក្សា។ ក្នុងរយៈពេល​៥ឆ្នាំមកនេះ សកលវិទ្យាល័យ​នៅទូទាំងប្រទេស​បាន​លុបចោល ឬ​ព្យួរ​មុខវិជ្ជាជាង​១២ ០០០ ដូចជា​មុខវិជ្ជាសង្គម អក្សរសាស្រ្ត ប៉ុន្តែ​ជំនួស​មកវិញ ដោយ​កម្មវិធីសិក្សា​ផ្នែកវិទ្យាសាស្រ្ត។ គោលដៅគឺ​ដើម្បីសម្របខ្លួន​នឹង​វឌ្ឍនភាព​នៃ​បច្ចេកវិទ្យា សេដ្ឋកិច្ច និង​ដោះស្រាយ​បញ្ហារបស់និស្សិត​ចិន ដែល​គ្មាន​ការងារធ្វើ នៅក្រោយ​បញ្ចប់​បរិញ្ញាបត្រ​នៅសកលវិទ្យាល័យ។

នៅប្រទេស​ថៃ ប៉ូលិស​បាន​ចាប់ខ្លួន​អតីត​សមាជិក​សភា​ម្នាក់ ដែល​បាន​បាញ់ប្រហារ និង​បង្ក​របួសស្នាម​លើ​មន្ត្រីមូលដ្ឋាន នៅថ្ងៃចន្ទទី ១០​សីហានេះ។ ហេតុការណ៍បាញ់ប្រហារ នេះបានកើតឡើងតែប៉ុន្មានថ្ងៃ ក្រោយពីមាន​ការបាញ់ប្រហារនៅសាលារៀនមួយ​កន្លែង នៅក្នុងតំបន់តែមួយ គឺនន្ទបុរី ដែលស្ថិតនៅប៉ែកខាងជើងទីក្រុងបាងកក។

នៅ​​កូឡុំប៊ី ក្រុម​ឧក្រិដ្ឋជនគ្រឿង​ញៀន​ បានស្វាគមន៍​ប្រធានាធិបតីថ្មី ដោយ​ការ​​វាយប្រហារ និង​បំផ្ទុះ​​គ្រាប់បែក​ នៅ​​កន្លែង​២ផ្សេងគ្នា ហើយ​ធ្វើឲ្យ​​នគរបាល​រដ្ឋ​ម្នាក់ស្លាប់​ និង​របួស​ច្រើន​នាក់​។ ជាការសងសឹក កងកម្លាំង​​រដ្ឋាភិបាល​​កូឡុំប៊ី បា​នបើកយុទ្ធនាការ​បង្ក្រាបក្រុម​ឧក្រិដ្ឋជន​ប្រដាប់អា​វុធ បណ្តាល​ឲ្យស្លាប់​ ៦ នាក់ និង​ចាប់ខ្លួន​ពួក​ជនសង្គមងងឹត​​ជាច្រើន​នាក់។​ ​

 មន្ទីរបញ្ចកោណ​កំពុងព្រួយបារម្ភពីការធ្លាក់ចុះនៃចំនួនគ្រាប់មីស៊ីល និងគ្រាប់រំសេវក្នុងឃ្លាំងស្តុករបស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក​ធ្វើសង្គ្រាមវាយប្រហារទៅលើ​អ៊ីរ៉ង់ អស់រយៈពេល​៥ខែ។ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៃ​ក្រសួងការពារជាតិ​អាមេរិក​បាន​ស្នើឲ្យក្រុមហ៊ុនផលិតអាវុធបង្កើន​ល្បឿនផលិតឲ្យលឿនជាងមុន ខណៈ​សង្គ្រាមដែលអូសបន្លាយនៅអ៊ីរ៉ង់ បានធ្វើឲ្យអាមេរិក​ប្រើប្រាស់​មីស៊ីល និងគ្រាប់រំសេវក្នុងបរិមាណដ៏ច្រើន។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មានអាមេរិក The Washington Post ចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ទី ០៩ សីហា។

ប្រធានសមាគមយុវជនស្រលាញ់ធម្មជាតិ លោក តាន់ គីម​សួរ បានស្នើសុំ​ឱ្យ​លោក ជាម ច័ន្ទសោភ័ណ អភិបាលខេត្តកំពង់ស្ពឺ បើកការស៊ើបអង្កេតនិងចាត់វិធានការលើបទល្មើសធនធានធម្មជាតិ ដែលគេ​សង្ស័យថា បានកើតឡើង​នៅឃុំត្រពាំងជោរ ស្រុកឱរ៉ាល់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។ លិខិត​របស់លោកតាន់ គីមសួរ ចុះថ្ងៃទី៣ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ បង្ហាញដែរថា បទល្មើសនោះអាចមានជាប់ពាក់ព័ន្ធ​នឹងមន្ត្រីមួយចំនួន។

នៅថ្ងៃទី១០​ ខែសីហា​ ឆ្នាំ២០២៦ លោក នេត្រ ភក្ត្រា រដ្ឋ​មន្រ្តីក្រសួង​ព័ត៌មានបាន​អះអាង​ថា នៅ​តាម​ព្រំដែន​ខណ្ឌចែក​ទឹកដី កម្ពុជា-វៀត​ណាម​ មិន​ដែល​មាន​បញ្ហារកាំរកូស​ឡើយ។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងព័ត៌មាន​ចេញមក​អះអាងយ៉ាងដូច្នេះ បន្ទាប់ពី​លោក ​អ៊ំ សំអាន អ្នកនយោបាយប្រឆាំង នៅក្រៅប្រទេស​បានបង្ហោះ​សំណេរ​មួយ​នៅ​លើ​បណ្តាញសង្គម​ហ្វេស​ប៊ុក​របស់​លោក ដោយ​ចោទប្រកាន់​ថា វៀតណាម​បាន​បញ្ជូន​មនុស្ស​ឱ្យ​ចូលមកចុច​ប្រព័ន្ធ GPS ដើម្បីកំណត់​ព្រំដែន ក្នុងភូមិសាស្ត្រ​ខេត្តរតនគិរី​របស់​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃទី​៩សីហា​ម្សិលមិញ។

ព្រឹកថ្ងៃចន្ទ ទី១០សីហា ក្រសួង​ការពារជាតិ​រុស្ស៊ី​ ប្រកាស​ថា ពលរដ្ឋ​រុស្ស៊ី​ស្លាប់​យ៉ាងតិច​ ១៣ នាក់ ក្រោម​ការ​វាយប្រហារ​របស់​អ៊ុយក្រែន​ និងថា ​ប្រព័ន្ធការពារ​ដែន​អាកាសរុស្ស៊ី បាន​បាញ់​ស្ទាក់​កម្ទេច​ដ្រូន​អ៊ុយក្រែន ជាង ​៤៥០ គ្រឿង នៅ​យប់​ថ្ងៃអាទិត្យ។ ចំណែក នៅភាគី​អ៊ុយក្រែនឯណោះវិញ មនុស្ស​ស្លាប់​យ៉ាងតិច ៥ នាក់​ គ្រាន់តែគិត​​នៅក្នុង​តំបន់​ខារកៀវ ភាគខាងឦសាន្ត​ប្រទេស នៅក្នុងការវាយប្រហារ​របស់រុស្ស៊ី។ 

ព្យុះទីហ្វុង ដុលហ្វីន (Dolphin) ដែល​រត់ក្នុង​ល្បឿនជាង ១៥០ គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង បានបក់វិល​រំកិល​ចូល​ភាគខាងកើត​ប្រទេសចិន ចាប់ពី​រសៀលថ្ងៃ​អាទិត្យ ទី ០៩ សីហា ដោយនាំមកជាមួយនូវ​ទឹកភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង។ មនុស្សជាងមួយលាននាក់ត្រូវបានអាជ្ញាធរ​ចិន​ជម្លៀស​ចេញពីតំបន់ដែលអាចប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់។ រដ្ឋអំណាច​ចិនត្រៀមទប់ទល់នឹងទឹកជំនន់ និងការរលំបាក់ដី នៅតំបន់ភាគខាងកើតប្រទេស។

នៅប្រទេស​ថៃ ប៉ូលិស​បាន​ចាប់ខ្លួន​អតីត​សមាជិក​សភា​ម្នាក់ ដែល​បាន​បាញ់ប្រហារ និង​បង្ក​របួសស្នាម​លើ​មន្ត្រីមូលដ្ឋាន នៅថ្ងៃចន្ទទី ១០​សីហានេះ។ ហេតុការណ៍បាញ់ប្រហារ នេះបានកើតឡើងតែប៉ុន្មានថ្ងៃ បន្ទាប់ពីមាន​ការបាញ់ប្រហារនៅសាលារៀនមួយ​កន្លែង នៅក្នុងតំបន់តែមួយ គឺនុនថៈបុរី ដែលស្ថិតនៅប៉ែកខាងជើងទីក្រុងបាងកក។

គណៈកម្មការ​ប្រឡងចំនួន៣រូប នៅខេត្តសៀមរាប ដែលពាក់នាឡិកាឆ្លាតវៃ (Smart Watch) ក្នុងពេលកំពុងដំណើរការប្រឡងបាក់ឌុបនឹងត្រូវបញ្ជូនទៅកាន់ក្រុមប្រឹក្សាវិន័យ និងក្រសួងអប់រំ មុនការប្រកាសលទ្ធផលប្រឡង ដើម្បីកំណត់ទោស។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងអប់រំ​ យុវជន និងកីឡា លោកស្រី ឃួន វិច្ឆិកា នៅថ្ងៃទី១០ ខែសីហានេះ។ គួរជម្រាបជូនថា ក្រសួងអប់រំ បានហាមឃាត់មិនឲ្យមានការពាក់នាឡិកាឆ្លាតវៃក្នុងអំឡុងពេលប្រឡងនោះឡើយ។ សូមស្តាប់ការបញ្ជាក់របស់លោកស្រី ឃួន វិច្ឆិកា។

នៅឆ្នាំ២០២៦នេះមានបេក្ខជនប្រឡងបាក់ឌុបជាង១៥ម៉ឺន១ពាន់នាក់ ពោលគឺកើនឡើងជាងឆ្នាំ២០២៥ដែលមានបេក្ខជន ជាង១៤ម៉ឺន៦ពាន់នាក់។ នៅឆ្នាំ២០២៦នេះ មានបេក្ខជនថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រ ប្រមាណតែ២៨ភាគរយប៉ុណ្ណោះ ខណៈបេក្ខជនថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រសង្គម មានរហូតដល់ទៅ៧២ភាគរយ។ ទោះបីជាជាប់ ឬធ្លាក់បាក់ឌុប តើយុវជនខ្មែរគួរជ្រើសរើសមុខជំនាញអ្វី ដើម្បីកសាងអនាគតខ្លួនឯង និងក្លាយជាខឿនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសជាតិ?

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ការប្រឡងសញ្ញាបត្រសិក្សាទុតិយភូមិ ឬបាក់ឌុប ឆ្នាំ២០២៦ បានចាប់ផ្តើមជាផ្លូវការ។ នៅមណ្ឌលប្រឡងវិទ្យាល័យព្រះស៊ីសុវត្ថិ ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ សិស្សានុសិស្សដែលវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI បានជួបសម្ភាសបានប្រាប់ថា ពួកគេបានត្រៀមខ្លួនរួចរាល់សម្រាប់ការប្រឡង និងមិនមានការភ័យព្រួយខ្លាំងនោះទេ។ មុនចូលបន្ទប់ប្រឡង សិស្សខ្លះបានបង្ហាញភាពជឿជាក់ ខណៈអ្នកខ្លះទៀតបានឆ្លៀតពេលចុងក្រោយពិនិត្យមេរៀន ដើម្បីត្រៀមខ្លួនសម្រាប់វិញ្ញាសាដំបូង។ នៅព្រឹកថ្ងៃដំបូងនេះ បេក្ខជនត្រូវប្រឡងមុខវិជ្ជាប្រវត្តិវិទ្យា និងជីវវិទ្យា សម្រាប់ថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រ ខណៈថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រសង្គម ត្រូវប្រឡងមុខវិជ្ជាផែនដី និងបរិស្ថានវិទ្យា និងប្រវត្តិវិទ្យា។

យន្តការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ ឬបាក់ឌុប គឺកាន់តែមានភាពប្រសើរឡើងពីមួយឆ្នាំទៅឆ្នាំ។ នេះគឺជាការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំលោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានអំឡុងពេលចូលរួមកាត់ក្បាលវិញ្ញាសារប្រឡងនៅមណ្ឌលប្រឡងវិទ្យាល័យព្រះស៊ីសុវត្ថិ នៅព្រឹកថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦។ បើតាមរដ្ឋមន្រ្តីដដែលរូបនេះ នៅរាល់ការប្រឡងបញ្ចប់ទៅ ក្រសួងអប់រំតែងតែងពិនិត្យរាល់ចំណុចខ្វះខាត ដោយមានការចូលរួមពីអង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ ដើម្បីកែលម្អបន្ថែមនៅពេលប្រឡងឆ្នាំក្រោយៗទៀត។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ក៏មិនភ្លេចបញ្ជាក់ជាថ្មីពីដំណាក់កាលសំណេរ កំណែ និងបញ្ចូលពិន្ទុ ដែលត្រូវបានត្រួតពិនិត្យយ៉ាងហ្មត់ចត់ ដើម្បីធានានូវសុក្រឹតភាពសម្រាប់ដំណើរការប្រឡង៕ សូមស្តាប់ការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំលោក ហង់ជួន ណារ៉ុន៖ 

នៅអ៊ីស្រាអែល​ ចរន្តចំណាកស្រុក​នៃក្រុមអ្នកមាន​ទ្រព្យ​ និង ​បញ្ញវ័ន្ត កាន់តែ​ឃើញ​ច្បាស់ឡើង​ៗ​។ អាជ្ញាធរ​ពន្ធដារ​អ៊ីស្រាអែល​ ប្រកាស​ខាតបង់ប្រាក់​ចំណូល​ច្រើន​ពាន់​លាន​ដុល្លារ ព្រោះតែបាត់បង់ក្រុម​​ធនធានមនុស្ស​ដ៏​សំខាន់​នេះ​។​ ​បញ្ហា​នយោបាយ​ក្នុងស្រុក ​ចម្បាំង​ផ្ទួន​ៗគ្នា​ ហើយ​ភ្លើងសង្គ្រាម​នៅតែ​បន្តឆេះមិនព្រម​រលត់​​​ សុទ្ធសឹងជា​មូលហេតុ​ដែល​ជំរុញ​ឲ្យ​មាន​លំហូរ​ចាកចោលប្រទេស។​ 

នៅប្រទេស​កាណាដា ក្នុង​រយៈ​ពេល​តែ​២៤​ម៉ោង ​ ភ្លើង​បាន​ត្របាក់​ព្រៃ​អស់​ជាង​មួយ​ម៉ឺន​ហិចតា។ ប្រជាពលរដ្ឋ​រាប់​ម៉ឺន​នាក់​ត្រូវ​ជម្លៀស​ចេញ។ អាច​មាន​ករណី​ស្លាប់ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​​ភ្លើង​ព្រៃដែរ ប៉ុន្តែ​អាជ្ញាធរ​ពុំ​ទាន់​មាន​តុល្យការច្បាស់​លាស់ទេ។​ ថ្វីបើ​កាណាដា​តែង​រងគ្រោះ​ភ្លើង​ឆេះ​ព្រៃ ជា​ញឹកញាប់​មែន ប៉ុន្តែ​ ប្រកាស​ដាក់​តំបន់​​ខេត្តខាង​លិច​ប្រទេស​ ​​​ក្នុង​ភាព​អាសន្ន ព្រោះ​ភ្លើង​ឆេះព្រៃ ជា​វិធានការ​ដ៏​កម្រខ្លាំង​ ដែល​ស​​ឱ្យ​ឃើញ​អំពី​ភាព​​កំណាចឃោរឃៅ​​នៃ​ភ្លើង​ព្រៃ។

នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី៩ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច និងសង្គមស៊ីវិលមួយចំនួននៅកម្ពុជា អំពាវនាវឲ្យធនាគារពិភពលោក ទទួលយករបាយការណ៍ស៊ើបអង្កេតរបស់ស្ថាប័នទទួលពាក្យបណ្តឹងឯករាជ្យ «ស៊ីអេអូ» និងដោះស្រាយវិបត្តិមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា។ ការអំពាវនាវនេះ​ធ្វើឡើងនាឱកាសទិវាអន្តរជាតិជនជាតិដើមភាគតិចពិភពលោកថ្ងៃទី៩ សីហានេះ។

នៅមួយថ្ងៃមុនការប្រឡងចូលមកដល់ សិស្សប្រឡងបាក់ឌុប និងអាណាព្យាបាលរបស់ពួកគេនាំគ្នាទៅកាន់មណ្ឌលប្រឡងដើម្បីមើលឈ្មោះ លេខតុ និងលេខបន្ទប់។ នៅមណ្ឌលប្រឡងវិទ្យាល័យបាក់ទូក បេក្ខជនប្រឡងបាក់ឌុបក៏បាននាំយកមកជាមួយទៀនធូ​ប ផ្កាឈូក និងដង្វាយមួយចំនួនសម្រាប់បន់ស្រន់សុំសេចក្តីសុខ និងសុំឲ្យប្រឡងជាប់បាននិទ្ទេសល្អ។ គួរបញ្ជាក់ថា ការប្រឡងមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ ឬបាក់ឌុបប្រព្រឹត្តឡើងរយៈពេល ២ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ដល់ថ្ងៃទី១១ ខែសីហា ២០២៦ ខាងមុខ។ បើតាមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន បេក្ខជនប្រឡងបាក់ឌុបនៅឆ្នាំ ២០២៦នេះ មានចំនួនប្រមាណ ១៥ម៉ឺននាក់ ខណៈមណ្ឌលប្រឡងចំនួន ២៤៤ កន្លែងនៅទូទាំងប្រទេស។

ក្នុងមួយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ អ្នកប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមមួយចំនួនបានយក​កុមារទៅ​បង្កើតមាតិកាតាម​បណ្តាញសង្គមដើម្បីទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ ​កម្សាន្ត​ ឬរកប្រាក់ចំណូលជាដើម​។ អ្នកតាមដានសង្គម និងអ្នកជំនាញពាក់ព័ន្ធនានា​​​​បានមើលឃើញ​​ថា និន្នាការនេះកាន់តែផុសផុលឡើង​​​​​ដែលកម្ពុជា​មិនគួរមើលរំលង។ ​ពួកគេ​​​លើកឡើង​ថា ​ការយកកុមារមកធ្វើជាមាតិកាលើប្រព័ន្ធឌីជីថលទាមទារការគោរពសិទ្ធិ ការពារឯកជនភាព និងសុវត្ថិភាពរបស់កុមារ​តឹងរ៉ឹង។ បើមិនដូច្នោះទេ កុមារនឹងបាត់បង់ឯកជនភាព មានសម្ពាធផ្លូវចិត្ត និង​រងការរំលោភបំពានតាមអនឡាញផងដែរ។ តើកម្ពុជាត្រូវធ្វើបែបណាដើម្បីការពារកុមារពីការកេងប្រវ័ញ្ចលើបណ្តាញសង្គម?

ជប៉ុនប្រារព្វខួប​​​ទី​៨១​ឆ្នាំ​នៃ​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​បរមាណូ​លើ​ក្រុង​ណាហ្កាសាគី នៅ​ថ្ងៃអាទិត្យទី​៩​សីហា​​នេះ​ និង​ នៅហ៊ីរ៉ូស្ហ៊ីម៉ា​ កាលពី​បី​ថ្ងៃ​មុន។ ឆ្នាំ​នេះ​ ពិធី​រំឭក​ខួបនិង​វិញ្ញាណក្ខន្ធ​ជន​រងគ្រោះ ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ក្នុង​បរិបទ​ដ៏​តាន​តឹង​ ព្រោះ​សម្ព័ន្ធ​រដ្ឋាភិបាល​ចម្រុះ​ជប៉ុនចង់​ផ្តល់​សន្ទុះ​​ឱ្យ​មាន​កិច្ច​ពិភាក្សា​​អំពី​​​អាវុធ​កំញើញនុយក្លេអ៊ែរ ដោយ​គ្មាន​ការ​ទើស​ទ័ល ពោល​គឺ​ចង់​សើរើ​ទ្រឹស្តី​សន្តិនិយម​របស់​ប្រទេស ដែល​ហាម​មិន​ឱ្យ​មាន មិន​ឱ្យ​ផលិត និង​មិន​ឱ្យ​នាំចូល​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ នៅក្នុង​ទឹក​ដី​ជប៉ុន។