មេធាវីការពារក្តីឲ្យប្រជាពលរដ្ឋក្នុងសំណុំរឿងក្រុមហ៊ុនពិភពដីមាសលោកស្រី តាំង ស៊ីនហុង ប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ RFI នៅថ្ងៃទី ១៧សីហានេះថា សាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ បានសម្រេចផ្តន្ទាទោស អតីតឧកញ៉ា ហ៊ី គិមហុង និងអ្នករួមគំនិតសំខាន់ ២នាក់ផ្សេងទៀត ឲ្យជាប់ពន្ធនាគារចំនួន ៥ឆ្នាំ។ តាមមេធាវីរូបនេះដដែល លោក ហ៊ី គិមហុង និងបក្ខពួក ក៏ត្រូវបានតុលាការបញ្ជាឲ្យសងប្រាក់ចំនួនជាង ៣៣លានដុល្លារ ទៅប្រជាពលរដ្ឋ។ ជាសំណងសម្រាប់ករណីមួយ ក្នុងចំណោម ៣ករណី ដែលមានប្រជាពលរដ្ឋរងគ្រោះជាង ១ពាន់គ្រួសារជាដើមបណ្តឹង។

អ៊ីរ៉ង់បានអះអាងនៅថ្ងៃសៅរ៍ទី ១៥​សីហា ថាកាតាបានចាប់ឃុំ​អ្នកបើកយន្តហោះចម្បាំង​​​អ៊ីរ៉ង់​៣នាក់ តាំងតែពីខែមីនា។ ការចោទដែលត្រូវបានអាជ្ញាធរកាតា បដិសេធទាំងស្រុង។ ទោះយ៉ាងណា ភាគីអ៊ីរ៉ង់​បានបន្ត​ចោទថាកាតាបានរារាំងការស៊ើបអង្កេត ក្នុងគោលបំណងបិទបាំងការពិត។

​អង្គការ​​សមាគម​ការពារ​ធម្មជាតិ ចំនួន​ជាង​១០ ​​បាន​បង្ហាញ​ក្តី​បារម្ភចំពោះ​វិធានការរឹតបន្តឹងកិច្ចការពារបរិស្ថាន​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប ដែល​​ហាក់​កំពុងតែ​ដើរថយក្រោយ គួរឲ្យព្រួយបារម្ភ។ ការ​ដើរថយក្រោយនេះ មាន​កត្តារារាំង​ជាច្រើន រាប់ទាំង​បញ្ហា​នយោបាយផ្ទៃក្នុង និង​ការជ្រៀតជ្រែកឥទ្ធិពល​ពី​ប្រទេស​ក្រៅ​។​​ 

​ក្នុង​ឱកាស​បុណ្យ​ឯករាជ្យជាតិ​ឥណ្ឌា កាល​ថ្ងៃទី​១៥ សីហា លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ​​ ណារិនដ្រា ម៉ូឌី ​​បាន​ស្នើឲ្យបើក​​បង្រៀន​ត្រៀម​ប្រលងសម្រាប់​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​នានា​​ ដោយ​ឥតគិត​ថ្លៃ​ ហើយ​​ត្រូវ​ប្រើប្រាស់​មធ្យោបាយ​សម្ភារៈ​និងគ្រូ​របស់​រដ្ឋ។ ការប្រកាស​នេះ ក៏​ដើម្បី​សម្រន់​កំហឹង​របស់​យុវជនឥណ្ឌាដែល​បាន​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ជាច្រើន​សប្តាហ៍​។​ បាតុកម្មយុវជន​បាន​សម្រេច​រហូត​រដ្ឋមន្ត្រី​អប់រំ ត្រូវ​បង្ខំចិត្ត​លាចុះពីតំណែង​​។  

អតីតជនរងគ្រោះនៃរបបខ្មែរក្រហម ឬជនរងគ្រោះក្នុងអតីតមន្ទីរឃុំឃាំង ស-២១​ (គុកទួលស្លែង) លោក​ ប៊ូ​ ម៉េង​ បានទទួលអនិច្ចកម្ម ក្នុងវ័យ ៨៥ឆ្នាំ​ នាល្ងាចថ្ងៃសុក្រទី១៤សីហា។ សម្រាប់តុលាការខ្មែរក្រហម ការស្លាប់របស់លោក ប៊ូ ម៉េង គឺជាការបាត់បង់សាក្សីរស់ដ៏សំខាន់នៃរបបយង់ខ្នងប្រល័យពូជសាសន៍កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ។ អតីតជនរងគ្រោះនៃរបបខ្មែរក្រហម ឬជនរងគ្រោះក្នុងអតីតមន្ទីរឃុំឃាំង ស-២១​ (គុកទួលស្លែង) លោក​ ប៊ូ​ ម៉េង​ បានទទួលអនិច្ចកម្ម ក្នុងវ័យ ៨៥ឆ្នាំ​ នាល្ងាចថ្ងៃសុក្រទី១៤សីហា។ សម្រាប់តុលាការខ្មែរក្រហម ការស្លាប់របស់លោក ប៊ូ ម៉េង គឺជាការបាត់បង់សាក្សីរស់ដ៏សំខាន់នៃរបបយង់ខ្នងប្រល័យពូជសាសន៍កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ។

លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន ម៉ាណែត កាលពីថ្ងៃទី១៣សីហា បានចុះជួបតំណាងសហគមន៍ ទេទឹកពុះ នៅឃុំត្រពាំងជោ ស្រុកឱរ៉ាល់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ដើម្បីជួយរៀបចំគម្រោងលម្ហែបៃតង «ទេទឹកពុះ» នៅពេលខាងមុខ។ សម្រាប់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ​គម្រោងនេះនឹងជួយកែលម្អ​​​​​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរមណីយដ្ឋាន «ទេទឹកពុះ» នាពេលនេះ ពិសេស​ជួយពង្រឹងភាពជាម្ចាស់របស់សហគមន៍ ដើម្បី​ទាញយកផលប្រយោជន៍ជាអតិបរមាពីការអភិវឌ្ឍន៍នៅហ្នឹងកន្លែង។ លោក​ ផល នឿន ជា​ប្រធានសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិកោដូនតី ដែលទទួលខុសត្រូវក្នុងរមណីយដ្ឋានទេទឹកពុះនេះ ​​​ប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ Rfi នៅ​ថ្ងៃទី​១៦សីហានេះថា ​​ពលរដ្ឋសហគមន៍ ដែលជា​ជនជាតិដើមភាគតិចសួយជួប​បញ្ហា​ប្រឈម​មួយចំនួ​នក្នុងការកសាងតំបន់​ទេសចរណ៍មួយនេះ។ ​សូមស្តាប់​​​លោក​ ផល នឿន ប្រធានសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិកោដូនតី៖ ​

គិតមកទល់ពេលនេះ រោងចក្រចំនួន ៣កន្លែងនៅក្រុងប៉ោយប៉ែត ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បានប្រកាសបិទទ្វារលែងដំណើរការដោយសារ​ការបញ្ជាទិញធ្លាក់ចុះ និងការដឹកជញ្ចូនឡើងថ្លៃ អំឡុងវិបត្តិនៃជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់ឱ្យដឹងពីអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការងារ លោក ស៊ុន មេសា នៅថ្ងៃទី១៦ ខែសីហា​ ឆ្នាំ២០២៦​ និងថា កម្មករ-កម្មការិនីប្រមាណ ៤ពាន់នាក់ រងផលប៉ះពាល់​ដោយសារការបិទរោងចក្រទាំង៣​។  តែយ៉ាងណាមន្ត្រីនាំពាក្យក្រសួងការងាររូបនេះមិនបារម្ភថា ​កម្មករ-កម្មការិនី​ទាំងនោះ​គ្មានឱកាសការងារថ្មីនោះទេ​ពីព្រោះរោងចក្រនៅជុំវិញខេត្តបន្ទាយមានជ័យទើប​បានទទួលយកពួកគេ​ឱ្យចូលបំពេញការងារ ខណៈក្រសួងក៏នៅសល់ឱកាសការងារប្រមាណជាង ៩ម៉ឺនកន្លែងផ្សេងទៀត។

គិតត្រឹមរសៀលថ្ងៃទី១៦ខែសីហានេះ​ អាជ្ញាធរមិនទាន់បានរកឃើញអ្នកបាត់ខ្លួននៅក្នុងហេតុការណ៍លិចទូកង ខ្នាតអន្តរជាតិ ដែលស្ថិតនៅចំណុចភូមិកោះប្រាក់ ឃុំភូមិធំ ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល នៅឡើយទេ។ ​នេះបើតាមលោកឧត្តមសេនីយ៍ទោ ឈឿន សុចិត្ត ស្នងការនគរបាលខេត្តកណ្តាល ប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ ​Rfi នៅរសៀលថ្ងៃទី​១៦សីហានេះ។

នៅថ្ងៃអាទិត្យទី១៦សីហានេះ លោក ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា បានចាយពេល៣ម៉ោង ដើម្បីជជែកជាមួយលោក កឹម សុខា មេដឹកនាំអតីតបក្សសង្រ្គោះជាតិ និងកូនស្រីច្បងរបស់លោក គឺកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា។ តាមបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក លោក ហ៊ុន សែន បានបញ្ចេញរូបថតចាប់ដៃយ៉ាងស្និទ្ធស្នាលជាមួយលោក កឹម សុខា និងកោតសរសើរកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា ថា ជាធនធានមនុស្សដ៏ល្អសម្រាប់ជាតិ។

នៅក្នុងសេចក្តីជូនដំណឹងមួយចុះថ្ងៃទី១៣សីហា​ ក្រសួងការពារជាតិបានស្នើឲ្យគ្រប់ស្ថាប័ន និងអង្គភាពចំណុះក្រសួង ចាប់ផ្តើមរៀបចំបើកគណនីធនាគារជូនយោធិនក្នុងសាមីអង្គភាពខ្លួន ឲ្យបានត្រឹមថ្ងៃទី៣០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​២០២៧។ នេះគឺជាយន្តការ​​​​  ​ដើម្បីបង្កើនតម្លាភាព គណនេយ្យភាព ប្រសិទ្ធភាព និងសុវត្ថិភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងបៀវត្ស​ក្នុងជួរកងទ័ព។​

មន្ត្រី​នគរបាលជាន់ខ្ពស់កម្ពុជា​អះអាងថា គ្រឿងញៀនជាង​ ១.៣តោនដែលច្រក​​ក្នុងបាវអង្ករខ្មែរ និង​​​​ត្រូវបាន​សមត្ថកិច្ចរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី​​ចាប់បាន​​​​​​កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ​​​​មិនមែននាំចេញពីប្រទេស​កម្ពុជានោះទេ។ ​តាមស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិនៅថ្ងៃទី​​១៦សីហានេះ ​មន្ត្រីនគរបាលជាន់ខ្ពស់កម្ពុជាដាក់ការសន្និដ្ឋានថា​​ ​​​​​ពួកឧក្រិដ្ឋជន​អាចទិញ​បាវអង្ករ​​​ពីព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ឬត្រូវបានបោះពុម្ព​នៅក្នុងប្រទេសថៃ​​​ រួច​យកទៅដាក់​​គ្រឿងញៀនដ៏ច្រើនសន្ធឹកនោះ​​​​​ ក្នុងគោលបំណង​​សម្អុយឈ្មោះប្រទេសកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ​។ ​អោ ស្រីពេជ្រ​៖

កងទ័ពអ៊ុយក្រែន បាន​វាយប្រហារ​ទៅ​លើ​រោងចក្រ​មួយរបស់រុស្ស៊ី ដែល​ផលិត​គ្រឿងផ្សំ​ឧស្សាហកម្ម​អវកាស ដូចជា​ផ្កាយរណប និងមីស៊ីលជាដើម​​។ នេះបើផ្អែកតាមការប្រកាស របស់​លោក​ហ្សេឡេនស្គី នៅរសៀលថ្ងៃសៅរ៍ទី​១៥សីហា​។ អភិបាលក្រុង Samara ទីតាំងរោងចក្រនេះ បាន​លើកឡើងថា​ពិតជាមាន​ការវាយប្រហារទ្រង់ទ្រាយធំ​។

នៅថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១៥សីហា លោក លី ចែម្យុង​ ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង បាន​ស្នើចរចាជាមួយប្រទេស​ផ្តាច់​ការ​កូរ៉េខាងជើង ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមជាអចិន្ត្រៃយ៍​។​ រាល់លើក ការ​ចរចាគ្នា​រវាង​បងប្អូន​គូសត្រូវ​កូរ៉េទាំង២ ​តែងតែ​មាន​ភ្ជាប់​លក្ខខណ្ឌថា​ត្រូវ​រំសាយ​អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។​ តែ​គ្រានេះ​ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងត្បូង ​ប្រកាសស្នើចរចា​ជា​ចំហ និង​ដោយ​គ្មាន​​​លក្ខខណ្ឌ ដូច​មុន​នោះឡើយ។ ​​ ​

ថ្ងៃទី​១៥សីហា ក្រុមតាលីបង់​ប្រារព្ធពិធីបុណ្យខួប​គម្រប់៥ឆ្នាំ ​នៃការវិលត្រលប់មកកាន់អំណាចវិញ ដែល​ក្រុមនេះហៅថាជា ការវិលត្រលប់មកវិញ ​នូវឯករាជ្យភាពរបស់អាហ្វហ្កានីស្ថាន​។ ៥ឆ្នាំមកនេះ របបតាលីបង់​ បាន​ដឹកនាំ​អាហ្វហ្កានីស្ថានក្នុងកណ្តាប់ដៃដែក ដោយ​យកច្បាប់អ៊ីស្លាម​ផ្តាច់ការ​ជាត្រីមុខ​។ បន្ថែមពីកត្តាសេដ្ឋកិច្ច ​ជីវភាព​ក្រីក្រលំបាក​ជាទីបំផុត សិទ្ធិសេរីភាព​របស់ប្រជាជនអាហ្វហ្កានីស្ថាន បានធ្លាក់ចុះដុនដាប​ជាខ្លាំង។ ស្ត្រីអាហ្វហ្កានីស្ថាន ត្រូវបានរបប​ផ្តាច់ការអ៊ីស្លាមជ្រុលនិយមនេះ ជាន់ពន្លិច​ឲ្យ​ក្លាយជាទាសករនៅបាតសង្គម ​សង្គម​​ដែល​មានតែមនុស្ស​ប្រុសនិងភាពហិង្សា​ជាកម្លាំងកៀបសង្កត់។

អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​បរិស្ថានបានអះអាងនៅថ្ងៃទី១៥ខែសីហានេះថា មន្ត្រីជំនាញបាន និងកំពុងចុះទៅ​ស្រាវជ្រាវ​ករណីរថយន្ត​ធំៗជាច្រើនគ្រឿង ដែលបានដឹកឈើឆ្លងកាត់ផ្លូវជាតិលេខ៧៦ ក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរីកាលពីពេលថ្មីៗនេះ។ ការអះអាងនេះ បន្ទាប់ពីមានការផ្សព្វផ្សាយ ​វីដេអូ បង្ហាញពីរថយន្តសណ្តោងធុនធំជាច្រើនគ្រឿងកំពុងសម្រុកដឹកជញ្ជូនឈើអារ ចេញ-ចូលទីតាំងក្រុមហ៊ុនចំនួន ២ នៅក្នុងស្រុកកោះញែក ខេត្តមណ្ឌលគិរី។

ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក ហ៊ុន​ ម៉ាណែត នៅថ្ងៃសុក្រទី១៤សីហា បានបង្ហោះរូបថតមួយសន្លឹកជាមួយកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា កូនស្រីច្បងរបស់លោក កឹម សុខា​​ ប្រធានអតីតគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ។ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានសរសេរថា ក្នុងនាមជាអ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មីដូចគ្នា គឺមានកិច្ចការមួយចំនួនដែលលោក និងកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា អាចរួមសហការគ្នាធ្វើ ដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍របស់ប្រទេសជាតិ។ អ្នកតាមដាននយោបាយស្រុកខ្មែរ បានបង្ហាញការចាប់អារម្មណ៍ចំពោះជំនួបដ៏កម្ររបស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងកូនស្រីច្បងរបស់លោក កឹម សុខា។ ពួកគេយល់ថា នេះជាសញ្ញានៃរបត់នយោបាយថ្មីរបស់អ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មីរវាងគណបក្សកាន់អំណាច និងគណបក្សប្រឆាំង។

នៅឥណ្ឌូណេស៊ី​ ​មនុស្ស​យ៉ាងហោច ៣៨ នាក់ ស្លាប់​ព្រោះតែ​គ្រោះរញ្ជួយដីដ៏កាច​សាហាវ កម្រិត​៧,៧ រ៉ិចទ័រ ដែល​កើត​ឡើង​នៅ​ព្រលឹម​​ថ្ងៃសៅរ៍ ទី​១៥សីហា​​នេះ ឯភាគ​ខាងកើត​ប្រទេស​។​ ប្រជាជនច្រើន​ពាន់​នាក់ត្រូវ​ជម្លៀស​រកកន្លែងសុវត្ថិភាព។​ អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​ និង​ក្រុម​ភ្នាក់ងារ​សង្គ្រោះ​ កំពុងតែ​ដុតដៃដុត​ជើង ក​កាយគំនរបាក់បែក ដើម្បី​​សង្គ្រោះមនុស្ស​​ដែល​ជាប់​គាំង​។​  

កាលពីពេលថ្មីៗនេះ មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ពន្ធដារបានអះអាងថា ការចុះធ្វើសវនកម្មពន្ធដារដល់ទីតាំងសហគ្រាស ឬអាជីវកម្មនានាមិនមែនជាការចុះទៅចាប់ទោសកំហុសរបស់អ្នកជាប់ពន្ធនោះទេ តែជាការ​ជួយអ្នកជាប់ពន្ធ តាមរយៈការផ្តល់សេវាអប់រំដល់កន្លែង ជួយ​ត្រួតពិនិត្យ និងកែតម្រូវកំហុសឆ្គងក្នុងកិច្ចការស្វ័យប្រកាសពន្ធនាពេលកន្លងមករបស់សហគ្រាសទាំងនោះ។ សម្រាប់​អ្នកតាមដានសេដ្ឋកិច្ច និង​សង្គម ការធ្វើសវនកម្ម​ពន្ធដារ​ជារឿងត្រឹមត្រូវ តែរឿងដែលត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ននោះ​គឺ ​​ដំណើរការ​ធ្វើសវនកម្ម​​ដែលមានស្តង់ដារពីរ។

អាជ្ញាធរថៃបានឃាត់ខ្លួនពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​​ចំនួន ១៧នាក់ ក្នុងនោះកុមារ ៧នាក់ ក្នុងប្រតិបត្តិការបង្ក្រាបការ​ដើរសុំទាន នៅតាមបណ្តោយឆ្នេរខ្សាច់ប៉ាតាយ៉ា។ នេះបើតាមកាសែតថៃ Khaosod English ​ចុះផ្សាយថ្ងៃទី១៤សីហា។ តាមរយៈវិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ Rfi នៅថ្ងៃទី​​១៥សីហានេះ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់នៅក្រសួងការបរទេសកម្ពុជាអះអាងថានឹង​ស្នើ​ឱ្យ​មន្ត្រីទូតនៅប្រទេសថៃ​​ស្រាវជ្រាវករណីនេះ។ ​

នៅថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា តុលាការ​ម​ជ្ឈ​ត្តិការ​អចិន្ត្រៃយ៍​បានប្រកាសជាផ្លូវការពីការតែងតាំងលោកស្រី Katrina Cooper  ធ្វើជាប្រធានគណៈកម្មការផ្សះផ្សាជម្លោះព្រំដែនសមុទ្ររវាងកម្ពុជា និងថៃ។ លោកស្រីប្រធានគណៈកម្មការផ្សះផ្សារូបនេះត្រូវបានជ្រើសតាំងកាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ដោយអ្នកផ្សះផ្សាចំនួន ៤រូប តំណាងឱ្យភាគីកម្ពុជា និងថៃ។ ភ្លាមៗ ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា និងថៃបានប្រកាស​ស្វាគមន៍ចំពោះការតែងតាំង​សមាសភាពលោកស្រី​ Katrina Cooper ដោយ​ចាត់ទុកថា នេះជាជំហានដ៏សំខាន់មួយក្នុងដំណើរការផ្សះផ្សាជម្លោះព្រំដែនសមុទ្ររបស់ភាគីទាំងពីរ។

នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦នេះ កម្មកររោងចក្រផលិតខោលីអូប្រមាណ ៧០០នាក់ ស្ថិតនៅឃុំវិហារសួគ៌ ស្រុកខ្សាច់កណ្តាល ខេត្តកណ្តាល បានបន្តធ្វើការតវ៉ា ឈានចូលដល់ថ្ងៃទី២ បន្ទាប់ពីភាគីក្រុមហ៊ុនបានបដិសេធចរចានៅក្នុងក្រុមហ៊ុន កាលពីថ្ងៃទី​១៤សីហា​ម្សិលមិ​ញ ជាមួយមន្ត្រីមន្ទីរការងារខេត្តកណ្តាល។ អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួងការងារបានអះអាងថា បច្ចុប្បន្ន មន្ត្រីជំនា​ញកំពុង​បន្ត​ប្រមូល​ព័ត៌មាន និង​ពិនិត្យ​លើសំណើ​របស់ភាគី​ពាក់​ព័ន្ធ មុន​នឹង​ចាត់វិធានការបន្តតាមនីតិវិធីច្បាប់។

អង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូបានរកឃើញថា ចំនួនអ្នកជាប់ឃុំដោយសារភាពសកម្មនិយម ឬការបញ្ចេញមតិរបស់អ្នកទាំងនោះកើនឡើងខ្លាំងក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុតមិនធ្លាប់មាននៅក្នុងរយៈពេល ​៥ឆ្នាំចុងក្រោយ​នេះ។ ​សម្រាប់លីកាដូ ​ការណ៍នេះបានធ្វើឲ្យភាពចង្អៀតណែនដ៏រ៉ាំរ៉ៃនៃពន្ធនាគារកាន់តែបន្តកើនឡើងយ៉ាងគំហុក។

នៅទីបំផុត ថ្ងៃទី​១៤សីហា​​​ សមាជិកសភាតៃវ៉ាន់ បានបោះឆ្នោត​អនុម័តលើគម្រោង​ថវិកា​ជាតិ សម្រាប់ឆ្នាំ​២០២៦ ដែល​រដ្ឋាភិបាលបានស្នើមក។​ ការបោះឆ្នោតសម្រេចដ៏យឺតយ៉ាវ ដល់ទៅជិត​៨ខែនេះ គឺដោយហេតុតែមាន​ការមិនចុះសម្រុងគ្នា​ ទាក់ទិននឹងកញ្ចប់ប្រាក់​​ចំណាយ​លើវិស័យការពារជាតិ។

យន្តហោះ​ចម្បាំងច្រើនគ្រឿងរបស់​សម្ព័ន្ធ​យោធាអូតង់​ បាន​បាញ់​កម្ទេច​ដ្រូន១​គ្រឿង​​ ដែល​ហោះ​ក្នុងដែន​អាកាស​ប្រទេស​ឡេតូនី។ ឡេតូនី​ ជា​រដ្ឋ​សមាជិក​អូតង់ និងជាប្រទេសតូច មាន​ព្រំដែន​ភាគខាង​លិចជាប់រុស្ស៊ី ដែលបញ្ឆេះ​សង្គ្រាម​ឈ្លានពាន​អ៊ុយក្រែន។​ ឡេតូនី​ ក៏​បានចោទប្រកាន់ ​រុស្ស៊ី ថា​កំពុងតែ​បង្កសង្គ្រាម​បច្ចេកវិទ្យា។​

ថ្មីៗនេះ វីដេអូចម្រៀងរបស់​តារាចម្រៀង​វៀតណាម​ម្នាក់​កំពុង​ផ្ទុះ ទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍​យ៉ាង​ខ្លាំង ទាំងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងវៀតណាម។ បទចម្រៀងនោះបាន​បង្ហាញ​ពីរូបភាព​ពិធីមង្គលការ និងរបាំជូនពរដែល​សុទ្ធសឹង​តែជា​វប្បធម៌ខ្មែរ។ នៅកម្ពុជា បទចម្រៀង​របស់​វៀតណាម​ដែលកំពុងល្បី ត្រូវបានអ្នកលេងបណ្តាញសង្គមបន្ត​នាំគ្នាចែកចាយយ៉ាងព្រោងព្រាត ដោយពលរដ្ឋខ្លះមើលឃើញថា វៀតណាមចង់ជួយផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌ខ្មែរឱ្យកាន់តែល្បីល្បាញ។ តែពលរដ្ឋខ្មែរខ្លះវិញ បារម្ភខ្លាចជាតិសាសន៍ផ្សេង​ភាន់ច្រឡំវប្បធម៌ខ្មែរ ទៅ​ជាវប្បធម៌​វៀតណាម និងបាន​ទាមទារ​ឱ្យក្រសួងវប្បធម៌មានចំណាត់ការលើករណីនេះ។  តើការបញ្ចូលវប្បធម៌ខ្មែរទៅក្នុងបទចម្រៀងរបស់បរទេស ជាចំណែកក្នុងការជួយផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌ឱ្យកាន់តែល្បី ឬធ្វើឱ្យអន្តរជាតិភាន់ច្រឡំវប្បធម៌រវាងជាតិសាសន៍?

ទៅតាម​ការកំណត់ ដោយ​យោងទៅ​លើ​នីតិវិធីរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ កម្ពុជា និងថៃត្រូវជ្រើសរើសបេក្ខភាពប្រធានក្រុមអ្នកផ្សះផ្សា នៅក្នុងយន្តការផ្សះផ្សាដោយបង្ខំនៃអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ នៅថ្ងៃទី១៤សីហានេះ។ មកដល់ពេលនេះ ភាគីកម្ពុជា និងថៃ នៅមិនទាន់បញ្ជាក់ជាផ្លូវការពីការសម្រេចជ្រើសតាំងប្រធានក្រុមអ្នកផ្សះផ្សានៅឡើយទេ។ ភាគីថៃបានដាក់ក្តីរំពឹងខ្ពស់ថា ប្រទេសទាំងពីរនឹងជ្រើសរើសប្រធានក្រុមអ្នកផ្សះផ្សា នៅថ្ងៃសុក្រនេះ ដោយគ្មានការពន្យារពេលទៀតឡើយ។

លោក Elbridge Colby អនុរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកគោលនយោបាយ​នៃ​ក្រសួងសង្គ្រាម​អាមេរិក បាន​ចូលជួប​ពិភាក្សា​ជាមួ​យ​លោក​ ហ៊ុន ម៉ា​ណែត នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រីកម្ពុជា។ ជំនួប​ពិភាក្សានៅថ្ងៃសុក្រ​ទី១៤ ខែ​​សីហា​ ឆ្នាំ២០២៦នេះ​ ​ផ្តោតលើ​ការពង្រឹង​កិច្ច​សហ​ប្រតិបត្តិការយោធា​ និង​ការ​ចាប់ផ្តើមសមយុទ្ធ «ឆ្មាំអង្គរ» ឡើងវិញ នៅ​ឆ្នាំ២០២៧​ខាង​មុខ។ 

ហេតុការណ៍បាញ់សម្លាប់មនុស្ស​ផ្ទួនៗ ពីរលើក​ក្នុងរយៈពេល​តែ​៣ថ្ងៃ បានពញ្ញាក់​ស្មារតី​រដ្ឋាភិបាល​ឲ្យ​ចាត់វិធានការ​រឹតបន្តឹង​សន្តិសុខ ក៏ដូចជា​ចរាចរណ៍អាវុធ​ក្នុងប្រទេស។ ចាប់តាំងពី​ហេតុការណ៍​យុវជន​អាយុ​១៤ឆ្នាំ ចូលបាញ់សម្លាប់​សិស្សសាលា និង​អតីតសមាជិកសភា បាញ់សម្លាប់​មន្រ្តីរដ្ឋបាលជាន់ខ្ពស់​ក្នុង​ខេត្ត​នន្ទបុរី (អានថា នន់ថៈបុរី) អាជ្ញាធរ​ថៃ​ជាពិសេស​នៅក្រុង​បាងកក​បាន​បង្កើន​ការរឹតបន្តឹង ឆែក​រកអាវុធ​នៅតាម​សាលារៀន ចំណែក​នាយករដ្ឋមន្រ្តីបញ្ជា​ឲ្យ​គេឈប់​ផ្តល់​សិទ្ធិកាន់កាប់ និង​ទិញអាវុធ។

ចាប់ពីពេលនេះរហូតដល់ចុងឆ្នាំ​២០២៦ រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌូណេស៊ី នឹងសម្រេចបិទ​សហគ្រាស​​រដ្ឋ ចំនួន​យ៉ាងតិច​៧៥០សហគ្រាស​។ នេះគឺជាសម្តីប្រកាស របស់​លោកប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូណេស៊ី នៅក្នុងឱកាសថ្លែងសុន្ទរកថាស្តីពីស្ថានភាពប្រទេសជាតិ​​ ព្រឹកថ្ងៃទី​១៤សីហា​។ លោក​ប្រាបូវ៉ូ បានលើកឡើងថា សហគ្រាសរដ្ឋទាំងនោះ សុទ្ធតែគ្មានប្រសិទ្ធិភាព រកស៊ីខាតបង់ប្រាក់របស់រដ្ឋដោយ​គ្មានទំនួលខុសត្រូវ​​។

កម្ពុជាបានស្នើសុំចិនឱ្យ​ជួយសហការកាត់ផ្តាច់ការផ្គត់ផ្គង់ឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យា និងលំហូរសាច់ប្រាក់របស់ក្រុមឧក្រិដ្ឋជនក្នុងបទល្មើសឆបោកអនឡាញ។ ការស្នើដូចនេះធ្វើឡើងនៅក្នុងជំនួបរវាង លោក ស ថេត អគ្គស្នងការនគរបាលជាតិកម្ពុជា និងលោក Jiang Guoli អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានស៊ើបអង្កេតបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌនៃក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈចិន នាថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី១៣សីហា។

ក្រុមហ៊ុនចិន​ AIAI និងរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល បានពិភាក្សាគ្នាអំពី​គម្រោង «អច្ឆរិយៈអង្គរ» នៅទីតាំងអាកាសយានដ្ឋានសៀមរាបចាស់ ក្នុងគោលបំណងបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម វប្បធម៌ និងទេសចរណ៍ ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវឱ្យស្នាក់នៅសៀមរាបបានយូរជាងមុន។ ក្នុងជំនួបនៅថ្ងៃទី១២សីហា ភាគីទាំងពីរក៏បានជជែកគ្នាពីការស្តារលំហូរអ្នកដំណើរនៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាបអង្គរ និងការពង្រីកជើងហោះហើរត្រង់ពីតំបន់​មាន​សក្តានុពល។ អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ស្វាគមន៍ចំពោះគម្រោងនេះ ដោយចាត់ទុកថា វាអាចបង្កើតសក្តានុពលទេសចរណ៍ថ្មី និងបន្ថែមសេវាកម្មទេសចរណ៍នៅសៀមរាប ខណៈការបង្កើនជើងហោះហើរត្រង់ក៏ជាកត្តាសំខាន់សម្រាប់ជំរុញវិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជាផងដែរ។

​ក្រសួងសង្គមកិច្ច​​​ អតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា បាន​ព្រមានចាត់វិធានការច្បាប់ចំពោះ​អ្នកបង្កើតមាតិកា​ ឬសាធារណៈជនដែលនៅតែបន្តយកកុមារ​ថតរូបភាព ឬវីដេអូទៅប្រើប្រាស់តាមបណ្តាញសង្គម និងដែល​ធ្វើឱ្យ​​ប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិ ច្បាប់ និងឧត្តមប្រយោជន៍របស់កុមារ។​ ក្នុងសេចក្តីណែនាំចុះ​នៅថ្ងៃទី​១៣សីហា ក្រសួង​​សង្គមកិច្ច​​ចាត់ទុក​​​ការយកកុមារទៅបង្កើតមាតិកាមិនសមរម្យ​លើបណ្តាញសង្គម ​ជាសកម្មភាពផ្ទុយពី​អនុសញ្ញា​អន្តរជាតិ ច្បាប់ គោលនយោបាយ និងលិខិតបទដ្ឋាន​គតិយុត្តពាក់ព័ន្ធ​​។ អោ ស្រីពេជ្រ​៖