នៅដើមសប្តាហ៍នេះ ធនាគារពិភពលោកបានផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានបន្ថែមប្រមាណជាង ១០លានដុល្លារដល់កម្ពុជាដើម្បីពង្រឹងប្រព័ន្ធអប់រំក្នុងវិស័យសុខាភិបាល។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ធនាគារពិភពលោកនៅថ្ងៃទី១៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ដោយលម្អិតបន្ថែមថា  ហិរញ្ញប្បទានបន្ថែមនេះនឹងជួយកម្ពុជាក្នុងការពង្រីកបន្ថែមនូវការបណ្តុះបណ្តាលចំណេះដឹងក្នុងវិស័យសុខាភិបាលថ្នាក់ជាតិ ពង្រឹងស្តង់ដារបរិក្ខារពេទ្យ និងការប្រលងដោយផ្អែកលើសមត្ថភាព។ 

តុលាការ Old Bailey នៅទីក្រុងឡុងដ៍ បានសម្រេចកាត់ទោសជនជាតិអង់គ្លេសដើមកំណើតចិន ពីរនាក់ ឲ្យជាប់ពន្ធនាគារ ចន្លោះពី ៨ឆ្នាំ ទៅ ១០ឆ្នាំ ពីបទធ្វើចារកម្ម នៅក្នុងទឹកដីអង់គ្លេស។ ការសម្រេចកាត់ទោសបុរសទាំងពីរ នៅថ្ងៃ ព្រហស្បតិ៍ ទី ១៨ មិថុនា ជាផ្នែកមួយនៃសំណុំរឿងសំខាន់ ទាក់ទងនឹងសន្តិសុខជាតិ និងការជ្រៀតជ្រែករបស់បរទេសក្នុងទឹកដីអង់គ្លេស។

នៅតែ​អាក់អន់ចិត្ត​នឹង​អឺរ៉ុប ដែល​បដិសេធ​មិនចូលរួម​ជាមួយ​អាមេរិក​នៅក្នុង​សង្រ្គាមវាយប្រហារ​ទៅលើ​អ៊ីរ៉ង់ អាមេរិក​តាមរយៈ​រដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិ លោក​Pete Hegseth បានគំរាម​នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី​១៨​មិថុនាថា អាមេរិក​នឹង​ពិនិត្យសើរើឡើងវិញ​ពីកម្លាំងទ័ពអាមេរិក ពង្រាយ​នៅ​ទឹកដី​អឺរ៉ុប។ ចំពោះប្រមុខការពារជាតិ​អាមេរិក ក្រៅតែ​មិន​ព្រម​ជួយ​អាមេរិក នៅក្នុងជម្លោះជាមួយអ៊ីរ៉ង់ សមាជិក​មួយចំនួន​របស់អូតង់​នៅតែយឺតយ៉ាវ មិនទាន់​ធ្វើ​តាមការចង់បាន​របស់អាមេរិក ដែល​ចង់​ឲ្យ​សមាជិក​អូតង់​បង្កើនវិភាគទាន​ក្នុង​កញ្ចប់ថវិកា​អូតង់ បានដល់​៥%​នៃផលិត​ផលក្នុងស្រុកសរុប​របស់ខ្លួន។ 

ប្រធានាធិបតីអាមេរិក និងប្រធានាធិបតីអ៊ីរ៉ង់ បាន​ចុះហត្ថលេខា​ជាផ្លូវការ​លើ​ឯកសារ​កិច្ចព្រមព្រៀងបឋម ដើម្បី​បិទបញ្ចប់​សង្រ្គាម​អ៊ីរ៉ង់។ មាន​វត្តមាន​ជាភ្ញៀវ​ពិសេស​របស់​ប្រធានាធិបតីបារាំង នៅ​រាជវាំង​ Versailles កាលពីយប់ថ្ងៃពុធទី ១៧​មិថុនា លោកដូណាល់ ត្រាំ​បាន​ចុះហត្ថលេខា​លើ​ក្រដាស​កិច្ចព្រមព្រៀង​បឋម​ ដែលមាន​១៤ចំណុច។ ឈាង បុប្ផា​ជូន​ព័ត៌មានលម្អិត

មេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់ចិន និងរដ្ឋាភិបាលបរទេសផ្សេងៗទៀតបានចេញសារថ្វាយព្រះពរដល់សម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនិនាថ សីហនុ នៅក្នុងឱកាសនៃព្រះរាជពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មរបស់ព្រះអង្គគម្រប់៩០ យាងចូល៩១ ព្រះវស្សា។  មេដឹកនាំខ្មែរនានា គណបក្សនយោបាយក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងពលរដ្ឋខ្មែរ ក៏បានបង្ហោះសារថ្វាយព្រះពរសម្តេចម៉ែ នៅតាមបណ្តាញសង្គមដែរ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។

សាលាដំបូងខេត្តស្វាយរៀងសម្រេចផ្តន្ទាទោសជនជាតិវៀតណាម៦នាក់ និងខ្មែរ២នាក់ឱ្យជាប់ពន្ធនាគារចន្លោះពី១៨ខែ ទៅដល់១៤ឆ្នាំ ពាក់ព័ន្ធករណីរំដោះអ្នកទោស ក្នុងបរិវេណសាលាដំបូងខេត្តស្វាយរៀងកាលអំឡុងខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥។ ក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនារបស់សាលាដំបូងខេត្តស្វាយរៀង ពិរុទ្ធជនទាំង៨នាក់នឹងត្រូវអនុវត្តទោសក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និង​ក្រោយអនុវត្តទោសចប់ជាស្ថាពរ ជនជាតិវៀតណាមចំនួន៧នាក់ នឹងត្រូវបណ្តេញចេញពីប្រទេសកម្ពុជា។

នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ លោក ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី បានបង្ហោះវីដេអូឃ្លីបមួយរបស់សកម្មជននយោបាយខ្មែរម្នាក់ស្តីពីចេតនាប្តឹងកម្ពុជារបស់ប្រទេសថៃរឿងការធ្វើពហិការទំនិញរបស់ខ្លួន។ តែ លោក ហ៊ុន សែនមិនបានធ្វើអត្ថាធិប្បាយ ឬបញ្ចេញយោបល់អ្វីនៅលើវីដេអូឃ្លីបនេះទេ។ តែគេអាចដឹងបានថា លោកចង់ឆ្លើយតបដោយប្រយោលទៅកាន់ភាគីថៃ។

ផ្អែកតាមការប្រកាសរបស់ អភិបាលក្រុងម៉ូស្គូ ការវាយប្រហារដោយដ្រូនអ៊ុយក្រែន ក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំមួយមកលើរដ្ឋធានីរុស្ស៊ី បានកើតឡើងនៅយប់ថ្ងៃពុធ ទី១៧ ឆ្លងចូលថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១៨ មិថុនា ដោយក្នុងនោះមានរោងចក្រចម្រាញ់ប្រេងមួយកន្លែង បានរងការខូចខាត ។ ការវាយប្រហារនេះ ធ្វើឡើងចំពេលដែលប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ្ល៉ាឌីមៀរ ពូទីន កំពុងទទួលស្វាគមន៍បណ្តាមេដឹកនាំមកពីតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ។ ចំណែកឯប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែនវិញ បានចាត់ទុកការវាយប្រហារនេះ ថាជាការសងសឹកដ៏សមហេតុផល ។

នៅថ្ងៃ ព្រហស្បតិ៍ ទី ១៨ ខែមិថុនា ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់លោក ឡៃ ឈីងទឿ បានបង្ហាញក្តីសង្ឃឹមថា សហរដ្ឋអាមេរិកនឹងអនុម័តកិច្ចព្រមព្រៀងលក់អាវុធ តម្លៃ ១៤ពាន់លានដុល្លារដល់តៃវ៉ាន់ឲ្យបានឆាប់ តាមដែលអាចធ្វើទៅបាន។ ការអំពាវនាវនេះធ្វើឡើង ស្របពេលតៃវ៉ាន់កំពុងបន្តពង្រឹងសមត្ថភាពការពារខ្លួន នៅចំពោមុខការដាក់សម្ពាធយោធាកាន់តែខ្លាំងពីចិន ដែលចាត់ទុកតៃវ៉ាន់ជាផ្នែកមួយនៃដែនដីរបស់ខ្លួន។ ចិនវិញបានព្រមានតៃវ៉ាន់ពីអវសាន្តជីវិត បើសិនចង់ប្រកាសឯករាជ្យ តាមរយៈជំនួយយោធាពីអាមេរិក។

ស្ថិតនៅជើងភ្នំដងរែក ស្រុកបន្ទាយអំពិល ខេត្តឧត្តរមានជ័យ វត្តតាមាន់សែនជ័យបានរងការខូចខាតស្ទើរតែទាំងស្រុង ដោយសារគ្រាប់កាំភ្លើងផ្លោងធុនធ្ងន់ គ្រាប់ទម្លាក់ពីលើយន្តហោះ F16 និងដ្រូនយោធាថៃ អំឡុងពេលផ្ទុះសង្គ្រាមតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ក្នុងឆ្នាំ២០២៥។ ព្រះចៅអធិការស្ដីទី វត្តតាមាន់សែនជ័យ ព្រះនាម ឡាយ លន មានសង្ឃដីកាថា គណៈកម្មការវត្ត នឹងសាងសង់សាលាឆាន់ថ្មីមួយទៀត ដើម្បីតម្កល់ពុទ្ធបដិមា។ ចំណែកឯ សាលាឆាន់រងការខូចខាត ត្រូវបានគណៈកម្មាការវត្ត រក្សាទុកជាសារមន្ទីរ ដោយគ្មានការជុសជុលឡើយ៕

ចាប់តាំងពីថៃ និងកម្ពុជាបានផ្ទុះអាវុធដាក់គ្នាតាមព្រំដែនមក ចរន្តធ្វើពហិការរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរលើទំនិញថៃបាន និងកំពុងបន្តយ៉ាងផុសផុល។ លោក ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទីបានសរសើរពីជោគជ័យនៃការធ្វើពហិការរបស់ពលរដ្ឋរហូតធ្វើឲ្យថៃខាតបង់សេដ្ឋកិច្ចគិតជាទឹកប្រាក់ ២ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។ ទន្ទឹមគ្នានេះ កម្ពុជាបានហាមការនាំចូលប្រភេទទំនិញមួយចំនួនពីថៃ។ ការណ៍នេះបានជំរុញឱ្យមន្ត្រីជំនាញថៃសិក្សាផ្លូវច្បាប់ដើម្បីប្តឹងកម្ពុជាទៅកាន់សមាគមអាស៊ាន (ASEAN) និងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ពីបទរើសអើងទំនិញថៃ។ នេះបើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់កាសែតថៃ។ គួរបញ្ជាក់ជូនថា ក្នុងករណីដូចគ្នានេះ ថៃធ្លាប់បានប្តឹងម៉ាឡេស៊ីពីបទរំលោភច្បាប់ (WTO) ដោយសារម៉ាឡេស៊ីហាមមិនឲ្យនាំចូលបង្គារ ៥ប្រភេទពីថៃ៕ តើការបិទមិនឲ្យទំនិញថៃចូលអាចជាការរំលោភច្បាប់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកដែរ ឬទេ?

អង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូបានឱ្យដឹងថា ពលរដ្ឋមា្នក់ទៀតដែលជាស្រី្តលក់គ្រឿងសង្ហារិមនៅរាជធានីភ្នំពេញត្រូវបានតុលាការផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគាររយៈពេល២ឆ្នាំ ពីបទញុះញង់ និងប្រមាថ ដោយសារការបញ្ចេញមតិជុំវិញបញ្ហាព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។ បើតាមអង្គការលីកាដូ គិតមកដល់ពេលនេះ អាជ្ញាធរកម្ពុជាបានចាប់ខ្លួន និងផ្តន្ទាទោសមនុស្សសរុប ១១៥នាក់ ពាក់ព័ន្ធការបញ្ចេញមតិរិះគិនថ្នាក់ដឹកនាំនៅលើបណ្តាញសង្គមក្នុងសំណុំរឿងព្រំដែន។

ក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់បានរកឃើញថា អតីតតំណាងគម្រោងបុរី ខេភី ម៉ន ដានី លោក សន ប៊ុនថេង បានក្លែងបន្លំឯកសារ និងកេញចំណេញផលប្រយោជន៍នៅពេលដែលគម្រោងបុរីខាងលើមានបញ្ហា។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានចុះថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រសួងដែនដីបានស្នើឱ្យអតិថិជនគម្រោងបុរី ម៉ន ដានីបន្តដោះស្រាយវិវាទជាមួយក្រសួងដើម្បីឈានទៅបិទបញ្ចប់ក្តីក្តាំពិតប្រាកដ។ 

នៅថ្ងៃទី១៨ ខែមិថុនា ម្ចាស់គណនីហ្វេសប៊ុកឈ្មោះ Sovina និងជាម្ចាស់ឃ្លាំងទំនិញ L192 បានចេញមុខស្នើឲ្យថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាជួយរកយុត្តិធម៌ឲ្យខ្លួន បន្ទាប់ពីអភិបាលខណ្ឌព្រែកព្នៅ និងសមត្ថកិច្ចបានចុះឆែកឆេររកបទល្មើសឆបោកអនឡាញ និងទំនិញថៃខុសច្បាប់ក្នុងឃ្លាំងរបស់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃ១១ មិថុនា។ នៅក្នុងឃ្លីបវីដេអូជាង ៧នាទី ម្ចាស់ឃ្លាំងទំនិញ L192 បានលើកឡើងថា ការចុះត្រួតពិនិត្យរបស់អាជ្ញាធរហាក់មានភាពមិនប្រក្រតី ដោយសារអាជ្ញាធរបានសម្លុត និងសួរនាំរកឯកសារគ្រប់បែបយ៉ាង រួមទាំងប្រើពេលពិនិត្យអូសបន្លាយរហូតដល់ម៉ោង១០យប់។ ករណីនេះត្រូវបានលោកស្រី ដោ សម្ផស្ស អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញប្រាប់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិRFI នាថ្ងៃទី១៨ មិថុនានេះថា ប្រសិនបើមានមន្ត្រីអនុវត្តល្មើសបទបញ្ជា និងខុសវិជ្ជាជីវៈ ពួកគេនឹងទទួលរងពិន័យ។ បើតាមលោកស្រី ដោ សម្ផស្ស មន្ត្រីដែលជាអ្នកអនុវត្តច្បាប់មិនត្រូវច្រងេងច្រងាងចំពោះពលរដ្ឋទេ៕ 

សហរដ្ឋអាមេរិក និង​​ប្រទេសអឺរ៉ុបសមាជិកG7 បានបញ្ជាក់​ថា​ នឹង​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មានការផ្តល់អាជ្ញាបណ្ណ ដើម្បីអាចផលិត​មីស៊ីលចម្ងាយ​នៅ​លើទឹកដី​អ៊ុយក្រែន​ ដោយ​ផ្ទាល់តែម្តង​។ ការ​ផលិតនេះ នឹងមក​បង្កើនចំនួនស្តុក​គ្រាប់មីស៊ីល សម្រាប់អ៊ុយក្រែន ដែលកំពុងតែខ្វះខ្លាំង ដើម្បីប្រយុទ្ធទប់ទល់នឹងការវាយប្រហាររបស់រុស្ស៊ី។

នៅស្រីលង្កា នគរបាលបានឃាត់ខ្លួនកូនប្រុសអតីតប្រធានធិបតីស្រីលង្កាលោក Yoshitha Rajapaksa នៅថ្ងៃពុធទី ១៧ ខែមិថុនា។ អាជ្ញាធរប្រឆាំងអំពើពុករលួយបានចោទប្រកាន់ថា លោក Yoshitha បានប្រើប្រាស់ថវិកាជាតិ ដើម្បីផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនក្នុងអំឡុងពេលដែលឳពុករបស់លោកដឹកនាំប្រទេស។

គណៈវិស្វករកម្ពុជាបានសម្រេចលុបឈ្មោះបុគ្គលម្នាក់ចេញពីបញ្ជី ក្រោយរកឃើញថា បុគ្គលម្នាក់នោះបានជួលគេឲ្យធ្វើសញ្ញាបត្រផ្នែកវិស្វករចេញពីវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា ដើម្បីរត់ការឯកសារចុះបញ្ជីឈ្មោះនៅគណៈវិស្វករកម្ពុជា។ បុគ្គលម្នាក់នោះបានចេញមកបកស្រាយតាមបណ្តាញសង្គមថា ខ្លួនដែលជាជាងម៉ៅការសំណង់បានជួលគេឲ្យធ្វើសញ្ញាបត្រផ្នែកវិស្វករតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ។ គួររម្លឹកជូនថា ករណីស្រដៀងគ្នានេះធ្លាប់កើតមាននៅកម្ពុជានាពេលកន្លងមក។ ជាក់ស្តែង ការប្រឡងជំនួស ឬការប្រើសញ្ញាបត្របាក់ឌុបក្លែងក្លាយដើម្បីប្រឡងចូលរៀនពេទ្យជាដើម។ តើក្រសួងអប់រំគួរមានវិធានការអ្វីខ្លះដើម្បីទប់ស្កាត់នឹងការក្លែងបន្លំសញ្ញាបត្រ?

អូស្ត្រាលីកំពុងបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធាជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក ខណៈទី​​ក្រុងកង់បេរ៉ាយល់ថា ការកើនឡើងនៃវត្តមានយោធាអាមេរិកនៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួនថាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់សន្តិសុខជាតិ និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។ ការលើកឡើងនេះធ្វើឡើងស្របពេលកងទ័ពអាមេរិកគ្រោងបង្កើតឃ្លាំងស្តុកអាវុធ និងសម្ភារៈយោធានៅអូស្ត្រាលីជាលើកដំបូង។ 

រដ្ឋាភិបាលកូរ៉េខាងត្បូង សម្រេចកាត់បន្ថយគម្លាតទំហំតំបន់សន្តិសុខនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនជាមួយកូរ៉េខាងជើង ឲ្យកាន់តែតូចជាងមុន។ វិធានការមួយនេះ ធ្វើឡើងក្នុងគោលដៅបន្ធូរបន្ធយភាពតានតឹង  ការរឹតត្បិតលើប្រជាពលរដ្ឋ និងជំរុញការអភិវឌ្ឍនៅតាមតំបន់ព្រំដែន។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាស របស់ក្រសួងការពារជាតិកូរ៉េខាងត្បូង នៅថ្ងៃពុធ ទី១៧ មិថុនា។

ជំនួបកំពូល​ក្រុមប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចនាំមុខG7 នៅទីក្រុងអេវីយ៉ង់ ប្រទេសបារាំង បានឈានចូលមកដល់ថ្ងៃទី៣ជាថ្ងៃចុងក្រោយ​។ បន្ទាប់ពីបាន​ផ្តោតអាទិភាពជជែកគ្នា លើសំណុំរឿងសង្គ្រាមនៅ​អ៊ុយក្រែន នៅថ្ងៃពុធនេះថ្នាក់ដឹកនាំ​G7 នឹងបន្តជជែកគ្នាស្តីអំពីបច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិត​។ តម្រូវការប្រើប្រាស់កាន់តែចាំបាច់នៃបច្ចេកវិទ្យានេះ កំពុងតែធ្វើ​ឲ្យ​ប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច​ពិភពលោក ត្រូវស្ថិតនៅ​ក្រោមឥទ្ធិពល​ដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ក្រុមហ៊ុន​បច្ចេកវិទ្យាធំៗ ដែលភាគច្រើនសុទ្ធតែជាក្រុមហ៊ុនអាមេរិក។

នៅថ្ងៃ១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ថៃបានជ្រើសតាំងអ្នកជំនាញផ្នែកច្បាប់ចំនួន ២រូបដើម្បីធ្វើជាគណៈកម្មការផ្សះផ្សាក្នុងជម្លោះដែនសមុទ្រត្រួតស៊ីគ្នាជាមួយកម្ពុជា។ ការតែងតាំង ថ្វើឡើង បន្ទាប់ពីកម្ពុជាបានប្រកាសប្រើយន្តការផ្សះផ្សាដោយបង្ខំ ក្រោមអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីនីតិសមុទ្រ (UNCLOS) លើបញ្ហាដែនទឹករ៉ាំរ៉ៃមួយនេះ។ 

កាលពីឆ្នាំ២០០២ ដល់ ២០០៤ លោក អូលីវីយេ ឡឺក្រង់ ធ្លាប់បានធ្វើដំណើរមកប្រទេសកម្ពុជាម្តងហើយ ក្នុងនាមជាប្រធានក្រុមបេសកកម្មយោធាបារាំងវ័យក្មេង ដែលដំណើរពេលនោះ ធ្វើឲ្យលោកជាប់ចិត្តខ្លាំងទៅនឹងប្រទេសតូចមួយនេះ។ ប៉ុន្តែនឹកស្មានមិនដល់ ២០ឆ្នាំក្រោយមក លោកអូលីវីយែ ឡឺក្រង់ កាន់តែមានមោទនភាពជាថ្មីម្តងទៀត ដែលបានក្លាយជាទីប្រឹក្សាយោធា និងជាប្រធានបេសកកម្មសហប្រតិបត្តិការផ្នែកការពារជាតិបារាំងប្រចាំនៅកម្ពុជា។ សម្រាប់លោកវរសេនីយ៍ទោ អូលីវីយេ ឡឺក្រង់ បេសកកម្មក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធាបារាំង-កម្ពុជា គឺជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាលក្ខណៈមិត្តភាពប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលមានអាយុកាល ៨០ឆ្នាំមកហើយ ពោលនៅមុនពេលដែលកម្ពុជាទទួលបានឯករាជ្យពីប្រទេសបារាំងទៅទៀត។ 

គិតចាប់តាំងពីប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរធ្វើពហិការមិនប្រើប្រាស់ទំនិញថៃ​ អាជ្ញាធរកម្ពុជាបានបន្តរកឃើញ និងរឹបអូសបានទំនិញថៃ ដែលត្រូវបានវេចខ្ចប់ឡើងវិញជាទំនិញផលិតនៅកម្ពុជា ឬប្រទេសជិតខាងកម្ពុជាផ្សេងទៀតជាហូរហែ។ ការពហិការរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរចំពោះទំនិញថៃបានកើតឡើងបន្ទាប់ពីកម្ពុជា និងថៃ មានជម្លោះព្រំដែននឹងគ្នាចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២៥មក។ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច និងអ្នកធុរកិច្ចមួយចំនួន បានជំរុញឲ្យអ្នកពាក់ព័ន្ធក្នុងវិស័យឯកជនបង្កើនការផលិត​ទំនិញប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក ដែលមានគុណភាព និងបានអំពាវនាវឲ្យឈ្មួញ​ឈប់នាំចូលទំនិញថៃ មកបន្លំលក់លើទីផ្សារ ដើម្បីគាំទ្រផលិតផលក្នុងស្រុក។ តើការពហិការរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរមិនប្រើទំនិញថៃបាន និងកំពុងជំរុញឲ្យមានការក្លែងបន្លំទំនិញនៅលើទីផ្សារកម្ពុជា ឬយ៉ាងណា?

ទេសាភិបាលធនាគារជាតិកម្ពុជា លោកស្រី ជា សិរី បានច្រានចោលការរិះគន់ដែលថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាមិនបានចាត់វិធានការគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការបង្ក្រាបមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែតជប៉ុន Nikkei Asia នៅថ្ងៃទី១៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ដោយស្រង់សម្តីលោកស្រី ជា សិរី បន្ថែមថា បញ្ហាឆបោកអនឡាញនេះមិនមែនជាបញ្ហារបស់កម្ពុជាតែម្នាក់ឯងទេ តែវាជាបញ្ហាអន្តរជាតិដែលត្រូវការកិច្ចសហការពីបណ្តាប្រទេសជាច្រើន។

បន្ទាប់ពីធ្វើដំណើរ​ទៅឥណ្ឌា ប្រទេស​មហាយក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ ប្រធានាធិបតីប្តូរឯកសណ្ឋាន​ពី​យោធា​មក​ស៊ីវិល លោក​មីន អ៊ុងឡាំង​ងាក​មក​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​នៅ ប្រទេស​មហាយក្ស​សេដ្ឋកិច្ច​ចិនវិញម្តង។ យោង​តាម​ការចុះផ្សាយ​របស់​កាសែតរដ្ឋ​ភូមា ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល​ស៊ីវិល​ភូមា​ធ្វើដំណើរទៅចិន​ដើម្បីពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​ពាណិជ្ជកម្ម​ជាមួយ​មហាអំណាច​ចិនដែលជា​ប្រទេស​ជិតខាងមានព្រំដែនរួមគ្នា​ជាង​២ពាន់គីឡូម៉ែត្រ។ ប៉ុន្តែ អ្នកជំនាញមើលឃើញថា អតីតមេដឹកនាំ​យោធាភូមា​ដែលជា​អ្នកដឹកនាំ​ការធ្វើរដ្ឋប្រហារ​ទម្លាក់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីវិលរបស់​លោកស្រី​អ៊ុងសាន ស៊ូជី​ ធ្វើដំណើរ​ទៅ​ប្រទេស​ចិន​លើកនេះ ដើម្បីស្វែងរក​ការគាំទ្រ និងបញ្ជាក់ពីភាពស្របច្បាប់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីវិល​ ដែលមាន​លោក​ជា​ប្រធានាធិបតី​កើត​ចេញមកពី​ការបោះឆ្នោត​​នៅឆ្នាំនេះ។ នៅថ្ងៃអង្គារ ទី​១៦មិថុនា ប្រធានាធិបតី​ចិន លោកស៊ី ជីនពីង​បាន​ប្រកាស​ចាប់ដៃ​សហការជាមួយ បុរសខ្លាំង​របស់​ភូមា មីន អ៊ុងឡាំង ដែលទើប​​ក្រឡាស់ខ្លួន ពី​មេដឹកនាំរបបសឹក មកជា​ប្រធានាធិបតី​ស៊ីវិល។ ចិនមិន​ចង់​របូត​ភូមា​ចេញពីដៃ ក៏ព្រោះតែ​មិនចង់​បាត់ប្រយោជន៍​។

អំឡុងពេលរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាចុះប្រតិបត្តិការបោសសម្អាតការឆបោកអនឡាញ បណ្តាញឧក្រិដ្ឋជនឆបោកអនឡាញបាន និងកំពុងបង្វែរទិសដៅទៅធ្វើសកម្មភាពនៅប្រទេសវៀតណាមវិញ។ វៀតណាមដែលឧក្រិដ្ឋជនទាំងនោះយល់ថាជាទីតាំងមានអំណោយផលល្អខាងផ្លូវច្បាប់។ នេះបើតាមសេចក្តីការណ៍របស់សារព័ត៌មាន The Diplomat។ ក្រៅពីវៀតណាម ប្រទេសជាច្រើនផ្សេងទៀតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីក៏បានរាយការណ៍ពីកំណើនឧក្រិដ្ឋជនឆបោកអនឡាញនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួន ដូចយ៉ាងឥណ្ឌូណេស៊ី និងស្រីលង្កា។

នៅឆ្នាំ២០២៧ខាងមុខ មានជនភៀសខ្លួនប្រមាណ ២លាន៤សែននាក់ ដែលនឹងត្រូវការទីកន្លែងស្នាក់នៅ​អចិន្ត្រៃយ៍​ នៅតាមប្រទេសដែលមានសុវត្ថិភាព។ នេះបើផ្អែកតាមតួលេខ របស់អង្គការ UNHCR។ អង្គការទទួលបន្ទុកជនភៀសខ្លួននេះ បានលើកឡើង ពីការធ្លាក់ចុះ នៃថវិកាចំណាយ ក៏ដូចជាគោលនយោបាយរបស់ប្រទេសនានា ដែលកាន់តែតឹងតែង​ ក្នុងការទទួល​យក​ជនភៀសខ្លួន ឲ្យស្នាក់នៅជាចិន្ត្រៃយ៍។

ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន​លោក​វ៉ូឡូឌីមៀរ ហ្សេឡេនស្គី ជា​ភ្ញៀវកិត្តិយស​លេចធ្លោជាងគេ នៅថ្ងៃទី​២​នៃ​កិច្ចប្រជុំ​ក្រុមប្រទេស​មហាអំណាច​ឧស្សាហកម្ម G 7 ដែលមាន​បារាំង​ជាម្ចាស់ផ្ទះ។ បន្ទាប់​ពី​បាំងបិទ ដោយ​សង្រ្គាម​នៅដើមបូព៌ា បញ្ឆេះដោយ​អាមេរិក និងអ៊ីរ៉ង់ ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន​ធ្វើដំណើរ​ជា​ពិសេស​ទៅចូលរួម​នៅក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​ប្រទេស​មហាឧស្សាហកម្ម G7​ដើម្បី​រំលឹក​កុំ​ឲ្យ​គេ ជាពិសេស​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក ភ្លេច​សង្រ្គាមអ៊ុយក្រែន។

នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ តំណាងសមាជិកកម្មករធ្វើការតាមផ្ទះបានដាក់ញ្ញតិនៅក្រសួងការងារដើម្បីជុំរុញឲ្យក្រសួងមួយនេះ ផ្តល់សច្ចាប័នលើអនុសញ្ញាលេខ១៨៩ របស់អង្គការផ្នែកការងារ(ILO)។ ការស្នើ​ផ្តល់សច្ចាប័នលើអនុសញ្ញានេះ ដោយសារតែអ្នកធ្វើការងារតាមផ្ទះមួយចំនួនរងការរំលោភសិទ្ធិមួយចំនួនទាក់ទងទៅនឹងម៉ោងការងារ ប្រាក់ឈ្នួលទាប និងការបៀតបៀនផ្សេងៗ។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការងារ បញ្ជាក់ថា ក្រសួងកំពុងបន្តសិក្សា និងវាយតម្លៃពីផលវិជ្ជមាន និងផលប៉ះពាល់ នៃអនុសញ្ញាលេខ១៨៩ ដើម្បីធានាផលប្រយោជន៍ល្អបំផុតសម្រាប់គ្រប់ភាគី។

ក្នុងបទសម្ភាសផ្តាច់មុខជាមួយ Nikkei Asia លោក ស៊ុន ចាន់ថុល អនុប្រធានទី១ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បានឲ្យដឹងថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាកំពុងជំរុញការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការផ្នែកការងារជាមួយប្រទេសជប៉ុន ដើម្បីបង្កើតឱកាសការងារថ្មីសម្រាប់ពលករចំណាកស្រុក ដែលបានត្រឡប់មកពីប្រទេសថៃ។ តាមលោក ស៊ុន ចាន់ថុល កម្ពុជាចង់បង្កើនការបញ្ជូនកម្លាំងពលកម្មទៅកាន់ក្រុមហ៊ុនជប៉ុន ជាពិសេសក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យា ដើម្បីលើកកម្ពស់ជំនាញកម្មករ និងជំរុញការផ្លាស់ប្តូរទៅកាន់ឧស្សាហកម្ម ដែលមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់ជាងមុន។ 

នៅក្នុងឱកាសតាំងពិពណ៌គ្រឿងសព្វាវុធការពារជាតិ Eurosatory នៅជាយទីក្រុងប៉ារីស ក្រុមហ៊ុន KNDS បានបង្ហាញជាផ្លូវការ​ នូវរថក្រោះថ្នាក់កណ្តាលប្រភេទថ្មី​  សម្រាប់កងទ័ពបារាំង។ រថក្រោះថ្នាក់កណ្តាលនេះនឹងមកជំនួស​រថក្រោះបារាំង Lecler នៅរវាងឆ្នាំ​២០៣០​ ស្របពេលដែល​គម្រោង​ផលិតរថក្រោះរួមគ្នារវាង​បារាំងនិងអាល្លឺម៉ង់ ហាក់កំពុងតែយឺតយ៉ាវ និងជួបបញ្ហាមិនចុះសម្រុងគ្នា។

ប្រជាជនស្វ៊ីស បានបោះឆ្នោតប្រជាមតិ បដិសេធក្នុងសំឡេងភាគច្រើន ទៅលើគម្រោងកំណត់ចំនួនប្រជាជនត្រឹមតែ ១០លាននាក់ ក្នុងឆ្នាំ ២០៥០។ យោងតាមសារព័ត៌មានស្វ៊ីសផ្សាយនៅថ្ងៃចន្ទ ទី ១៥ មិថុនា សំឡេងបដិសេធភាគច្រើនបានមកពីការបោះឆ្នោតរបស់មនុស្សវ័យចំណាស់។ លទ្ធផលបដិសេធគម្រោងនេះ បានធ្វើឲ្យរដ្ឋាភិបាលស្វ៊ីសធូរស្រាលចិត្ត ព្រោះពួកគេបារម្ភថា វិធានការនេះអាចប៉ះពាល់ដល់ទីផ្សារការងារ និង​ ទំនាក់ទំនងជាមួយសហភាពអឺរ៉ុប។

ប្រធានាធិបតីភូមា លោក មីន អ៊ុងឡាំង បានទៅដល់ទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសនៅថ្ងៃចន្ទ ទី ១៥ មិថុនាដើម្បីបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋរយៈពេល ៥ថ្ងៃ។ កម្មវត្ថុនៃដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ គឺដើម្បីពង្រឹងកិច្ចប្រតិបត្តិការជាយុទ្ធសាស្ត្ររវាងប្រទេសទាំងពីរ។