Politico: Πώς θα μπορούσε ο Τραμπ να καταλάβει τη Γροιλανδία σε 4 βήματα
Νέα παγκόσμια αναταραχή έχει προκαλέσει η εκπεφρασμένη πρόθεση των ΗΠΑ να «αποκτήσουν τη Γροιλανδία με εκπρόσωπο του Λευκού Οίκου να δηλώνει την Τρίτη ότι «η χρήση του αμερικανικού στρατού είναι πάντα μία επιλογή που βρίσκεται στη διάθεση του αρχηγού των ενόπλων δυνάμεων».
Παρά, δε, τις προσπάθειες του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, να υποβαθμίσει την πιθανότητα αυτή διαβεβαιώνοντας ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν να αγοράσουν τη Γροιλανδία και ότι πρόσφατες δηλώσεις δεν πρέπει να ερμηνευτούν ως αναγγελία στρατιωτικής επέμβασης, η «φωτιά» δεν σβήνει με το Politico να προσπαθεί να περιγράψει πώς οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αποκτήσουν σε τέσσερα βήματα το νησί που αποτελεί αυτόνομη περιοχή της Δανίας.
Όπως γράφει, μάλιστα, το ευρωπαϊκό μέσο «το ανησυχητικό για τους Ευρωπαίους είναι ότι η στρατηγική Τραμπ μοιάζει πολύ με το επεκτατικό σχέδιο του Βλαντιμίρ Πούτιν».
Διαβάστε επίσης: Γροιλανδία: Γιατί το «παγωμένο κάστρο» φυλά τις ΗΠΑ απέναντι σε Κίνα-Ρωσία
Το POLITICO μίλησε με εννέα αξιωματούχους της ΕΕ, μέλη του ΝΑΤΟ, εμπειρογνώμονες σε θέματα άμυνας και διπλωμάτες για να εξετάσει πώς θα μπορούσε να εξελιχθεί η κατάληψη από τις ΗΠΑ του πλούσιου σε ορυκτά και στρατηγικά σημαντικού νησιού της Αρκτικής. «Θα μπορούσαν να είναι πέντε ελικόπτερα... δεν θα χρειαζόταν πολλές στρατιωτικές δυνάμεις», είπε χαρακτηριστικά ένας Δανός πολιτικός που ζήτησε να παραμείνει ανώνυμος για να μιλήσει ελεύθερα. «Δεν θα μπορούσαν να κάνουν τίποτα [οι Γροιλανδοί]».
Βήμα 1: Εκστρατεία για την ενίσχυση του κινήματος ανεξαρτησίας της Γροιλανδίας
Σχεδόν αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, η κυβέρνηση Τραμπ άρχισε να μιλάει για την ανεξαρτησία της Γροιλανδίας. Μια απελευθερωμένη Γροιλανδία θα μπορούσε να υπογράψει συμφωνίες με τις ΗΠΑ, ενώ υπό το status quo χρειάζεται την έγκριση της Κοπεγχάγης.
Για να αποκτήσουν την ανεξαρτησία τους, οι Γροιλανδοί θα πρέπει να ψηφίσουν σε δημοψήφισμα και στη συνέχεια να διαπραγματευτούν μια συμφωνία που θα πρέπει να εγκρίνουν τόσο η Νουκ (σ.σ. η πρωτεύουσα της Γροιλανδίας) όσο και η Κοπεγχάγη. Σε δημοσκόπηση του 2025, το 56% των Γροιλανδών δήλωσαν ότι θα ψήφιζαν υπέρ της ανεξαρτησίας, ενώ το 28% δήλωσαν ότι θα ψήφιζαν κατά.
Αμερικανοί με δεσμούς με τον Τραμπ έχουν πραγματοποιήσει μυστικές επιχειρήσεις επιρροής στη Γροιλανδία, σύμφωνα με δημοσιεύματα μέσων ενημέρωσης στη Δανία, με την υπηρεσία ασφάλειας και πληροφοριών της χώρας να προειδοποιεί ότι το έδαφος «είναι στόχος διαφόρων ειδών εκστρατειών επιρροής».
Ο Φέλιξ Κάρτε, εμπειρογνώμονας ψηφιακής πολιτικής που έχει συμβουλεύσει θεσμικά όργανα και κυβερνήσεις της ΕΕ, επεσήμανε τις τακτικές της Μόσχας για την επηρεασμό των πολιτικών αποτελεσμάτων σε χώρες όπως η Μολδαβία, η Ρουμανία και η Ουκρανία.
«Η Ρωσία συνδυάζει τακτικές εκτός διαδικτύου και στο διαδίκτυο», είπε. «Στο έδαφος, συνεργάζεται με συμμαχικούς παράγοντες, όπως εξτρεμιστικά κόμματα, δίκτυα της διασποράς ή φιλορώσους ολιγάρχες, και έχει αναφερθεί ότι πληρώνει άτομα για να συμμετέχουν σε διαδηλώσεις κατά της ΕΕ ή των ΗΠΑ.
Ταυτόχρονα, δημιουργεί μεγάλα δίκτυα ψεύτικων λογαριασμών και ψευδο-μέσων ενημέρωσης για να ενισχύσει αυτές τις δραστηριότητες στο διαδίκτυο και να προωθήσει επιλεγμένους υποψηφίους ή θέσεις. Ο στόχος συχνά δεν είναι να πείσει τους ψηφοφόρους ότι μια φιλορωσική επιλογή είναι καλύτερη, αλλά να την κάνει να φαίνεται μεγαλύτερη, πιο δυνατή και πιο δημοφιλής από ό,τι είναι στην πραγματικότητα, δημιουργώντας μια αίσθηση αναπόφευκτου».
Στην Γροιλανδία, οι ΗΠΑ φαίνεται να εφαρμόζουν τουλάχιστον μερικές από αυτές τις μεθόδους.
Ο Στίβεν Μίλερ, αναπληρωτής επικεφαλής του προσωπικού του Τραμπ, δήλωσε τη Δευτέρα στο CNN ότι «κανείς δεν θα πολεμήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ για το μέλλον της Γροιλανδίας».
Τον περασμένο μήνα, ο Τραμπ δημιούργησε τη θέση του ειδικού απεσταλμένου στη Γροιλανδία και διόρισε τον κυβερνήτη της Λουιζιάνα, Τζέφ Λάντρι, σε αυτό το ρόλο. Δήλωσε ότι στόχος του είναι «να κάνει τη Γροιλανδία μέρος των ΗΠΑ».
Εν τω μεταξύ, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, κατά την επίσκεψή του στη Γροιλανδία τον Μάρτιο, δήλωσε ότι «ο λαός της Γροιλανδίας θα έχει αυτοδιάθεση. Ελπίζουμε ότι θα επιλέξουν να συνεργαστούν με τις Ηνωμένες Πολιτείες, επειδή είμαστε η μόνη χώρα στον πλανήτη που θα σεβαστεί την κυριαρχία τους και θα σεβαστεί την ασφάλειά τους».
Βήμα 2: Προσφορά μιας ευνοϊκής συμφωνίας στη Γροιλανδία
Υποθέτοντας ότι οι προσπάθειές της να επιταχύνει το δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της Γροιλανδίας θα καρποφορήσουν και οι κάτοικοι του νησιού θα ψηφίσουν να αποχωρήσουν από τη Δανία, το επόμενο βήμα θα ήταν να το φέρει υπό την επιρροή των ΗΠΑ.
Μια προφανής μέθοδος θα ήταν να ενσωματώσει τη Γροιλανδία στις ΗΠΑ ως ένα ακόμη κράτος — μια ιδέα που έχουν επανειλημμένα εξετάσει οι στενοί συνεργάτες του προέδρου. Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντρικσεν αναγκάστηκε τη Δευτέρα να δηλώσει ότι «οι ΗΠΑ δεν έχουν δικαίωμα να προσαρτήσουν» τη Γροιλανδία, μετά την ανάρτηση της Κέιτι Μίλερ — συζύγου του Στίβεν Μίλερ — στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ενός χάρτη του εδάφους με την αμερικανική σημαία και τη λέξη «ΣΥΝΤΟΜΑ».
SOON pic.twitter.com/XU6VmZxph3
— Katie Miller (@KatieMiller) January 3, 2026
Μια άμεση ανταλλαγή της Δανίας με τις ΗΠΑ φαίνεται σε μεγάλο βαθμό απαράδεκτη για το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. Δημοσκόπηση έδειξε επίσης ότι το 85% των Γροιλανδών αντιτίθενται στο να γίνει το νησί μέρος των ΗΠΑ, και ακόμη και τα μέλη του κινήματος ανεξαρτησίας που είναι φιλικά προς τον Τραμπ δεν είναι ενθουσιασμένα με την ιδέα.
Υπάρχουν όμως και άλλες επιλογές.
Από τον περασμένο Μάιο κυκλοφορούν αναφορές ότι η κυβέρνηση Τραμπ θέλει η Γροιλανδία να υπογράψει μια Συμφωνία Ελεύθερης Σύνδεσης (COFA) — όπως αυτές που έχει ήδη υπογράψει με τη Μικρονησία, τις Νήσους Μάρσαλ και το Παλάου. Σύμφωνα με τις συμφωνίες αυτές, οι ΗΠΑ παρέχουν βασικές υπηρεσίες, προστασία και ελεύθερο εμπόριο σε αντάλλαγμα για την απεριόριστη στρατιωτική παρουσία τους στο έδαφος αυτών των χωρών.
Ο Κούνο Φένκερ, βουλευτής της αντιπολίτευσης της Γροιλανδίας που υποστηρίζει την ανεξαρτησία, ο οποίος παρευρέθηκε στην ορκωμοσία του Τραμπ και συναντήθηκε με τον Ρεπουμπλικανό βουλευτή Άντι Όγκλς πέρυσι, δήλωσε ότι προσπαθεί να «εξηγήσει [στους Αμερικανούς] ότι δεν θέλουμε να γίνουμε σαν το Πουέρτο Ρίκο ή οποιοδήποτε άλλο έδαφος των Ηνωμένων Πολιτειών. Αλλά μια Συμφωνία Ελεύθερης Σύνδεσης, διμερείς συμφωνίες ή ακόμα και ευκαιρίες και άλλα μέσα που ίσως δεν μπορώ να φανταστώ — ας έρθουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και οι Γροιλανδοί θα αποφασίσουν σε δημοψήφισμα».
Αναφερόμενος στον ισχυρισμό του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ «χρειάζονται» τη Γροιλανδία, ο Φένκερ πρόσθεσε: «Η Δανία δεν έχει πει ποτέ ότι «χρειάζεται» τη Γροιλανδία. Η Δανία έχει πει ότι η Γροιλανδία είναι ένα έξοδο και ότι θα μας εγκαταλείψει αν γίνουμε ανεξάρτητοι. Επομένως, νομίζω ότι είναι μια πολύ πιο θετική δήλωση από ό,τι έχουμε ακούσει ποτέ από τη Δανία».
Ωστόσο, ο Τόμας Κρόσμπι, αναπληρωτής καθηγητής στρατιωτικών επιχειρήσεων στο Βασιλικό Δανικό Κολλέγιο Άμυνας, το οποίο παρέχει εκπαίδευση και κατάρτιση στις δανικές αμυντικές δυνάμεις, προειδοποίησε ότι η Γροιλανδία είναι απίθανο να υπερισχύσει του Τραμπ σε μια διαπραγμάτευση.
«Η κύρια ταυτότητα του Τραμπ ως διαπραγματευτή είναι ότι επιβάλλει τη θέλησή του στους ανθρώπους με τους οποίους διαπραγματεύεται και έχει μακρά ιστορία προδοσίας των ανθρώπων με τους οποίους έχει διαπραγματευτεί συμφωνίες, μη τήρησης των δεσμεύσεών του, τόσο στην ιδιωτική όσο και στη δημόσια ζωή, και εκμετάλλευσης των ανθρώπων γύρω του... Πραγματικά δεν βλέπω κανένα όφελος για τον λαό της Γροιλανδίας, εκτός από μια πολύ προσωρινή ενίσχυση της αυτοεκτίμησής του. Θα ήταν τρελό να συμφωνήσεις σε κάτι με την ελπίδα ότι μπορεί να επιτευχθεί μια συμφωνία. Εννοώ, αν παραχωρήσεις το έδαφός σου με την ελπίδα ότι μπορεί να επιτευχθεί μια συμφωνία μετά, αυτό θα ήταν πραγματικά απερίσκεπτο».
Βήμα 3: Να κερδίσει την υποστήριξη της Ευρώπης
Η Ευρώπη, και ιδίως οι σύμμαχοι της Δανίας στην ΕΕ, θα αντιδρούσαν σε οποιαδήποτε προσπάθεια να αποσχιστεί η Γροιλανδία από την Κοπεγχάγη. Ωστόσο, η αμερικανική κυβέρνηση έχει ένα ατού να παίξει σε αυτό το μέτωπο: την Ουκρανία.
Καθώς οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις έχουν επιταχυνθεί, το Κίεβο έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τον Πούτιν πρέπει να υποστηρίζεται από σοβαρές, μακροπρόθεσμες εγγυήσεις ασφάλειας από τις ΗΠΑ.
Οι Αμερικανοί έχουν υπεκφύγει σε αυτό το μέτωπο και, σε κάθε περίπτωση, το Κίεβο είναι επιφυλακτικό όσον αφορά τις εγγυήσεις ασφάλειας, δεδομένου ότι αυτές που έχει λάβει τόσο από τη Ρωσία όσο και από τη Δύση στο παρελθόν δεν έχουν αποφέρει κανένα αποτέλεσμα.
Ένα πιθανό σενάριο που πρότεινε ένας διπλωμάτης της ΕΕ θα ήταν μια συνολική συμφωνία ασφάλειας-για-ασφάλεια, βάσει της οποίας η Ευρώπη θα λάβει πιο σταθερές διαβεβαιώσεις από την κυβέρνηση Τραμπ για την Ουκρανία σε αντάλλαγμα για έναν διευρυμένο ρόλο των ΗΠΑ στη Γροιλανδία.
Αν και αυτό φαίνεται σαν πικρό χάπι, θα μπορούσε να είναι πιο εύκολο να γίνει αποδεκτό από την εναλλακτική λύση, που είναι να ενοχληθεί ο Τραμπ, ο οποίος μπορεί να ανταποδώσει επιβάλλοντας κυρώσεις, αποσύροντας τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις — ή υποστηρίζοντας τον Πούτιν στις διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία.
Βήμα 4: Στρατιωτική εισβολή
Αλλά τι θα συμβεί αν η Γροιλανδία — ή η Δανία, της οποίας το «οκ» χρειάζεται το νησί αν αποφασίσει να αποσχιστεί — πει όχι στον Τραμπ;
Μια κατάληψη δια του στρατού από τις ΗΠΑ θα μπορούσε να επιτευχθεί χωρίς μεγάλη δυσκολία.
Ο Κρόσμπι είπε ότι οι στρατηγοί του Τραμπ πιθανότατα του παρουσιάζουν διάφορες επιλογές.
«Το πιο ανησυχητικό θα ήταν μια στρατηγική τύπου τετελεσμένου γεγονότος, την οποία βλέπουμε συχνά και σκεφτόμαστε πολύ στους στρατιωτικούς κύκλους, η οποία θα ήταν απλά η κατάληψη της γης με τον ίδιο τρόπο που ο Πούτιν προσπάθησε να καταλάβει, για να διεκδικήσει εδαφικά δικαιώματα, την Ουκρανία. Θα μπορούσε απλά να στείλει στρατεύματα στη χώρα και να πει ότι τώρα είναι αμερικανική... ο αμερικανικός στρατός είναι σε θέση να αποβιβάσει οποιονδήποτε αριθμό δυνάμεων στη Γροιλανδία, είτε αεροπορικώς είτε δια θαλάσσης, και στη συνέχεια να διεκδικήσει ότι είναι αμερικανικό έδαφος».
Σύμφωνα με τον Λιν Μόρτενσγκαρντ, ερευνητή στο Δανικό Ινστιτούτο Διεθνών Σπουδών και εμπειρογνώμονα σε θέματα ασφάλειας της Γροιλανδίας, η Ουάσιγκτον διαθέτει επίσης περίπου 500 αξιωματικούς, συμπεριλαμβανομένων τοπικών εργολάβων, στην βόρεια διαστημική βάση Πιτουφίκ και λίγο λιγότερους από 10 υπαλλήλους του προξενείου στο Νουούκ. Αυτοί συνοδεύονται από περίπου 100 στρατιώτες της Εθνικής Φρουράς από τη Νέα Υόρκη, οι οποίοι συνήθως αποστέλλονται εποχιακά το καλοκαίρι στην Αρκτική για να υποστηρίξουν ερευνητικές αποστολές.
Η Γροιλανδία, εν τω μεταξύ, έχει λίγες άμυνες. Ο πληθυσμός δεν έχει εδαφικό στρατό, είπε ο Δανός ερευνητής, ενώ η Κοινή Αρκτική Διοίκηση της Δανίας στην πρωτεύουσα διαθέτει ελάχιστα και ξεπερασμένα στρατιωτικά μέσα, που περιορίζονται σε μεγάλο βαθμό σε τέσσερα σκάφη επιθεώρησης και του ναυτικού, μια περίπολο με έλκηθρα που σέρνουν σκύλοι, αρκετά ελικόπτερα και ένα αεροσκάφος θαλάσσιας περιπολίας.
Ως αποτέλεσμα, αν ο Τραμπ κινητοποιήσει την αμερικανική παρουσία στο έδαφος — ή στείλει ειδικές δυνάμεις — οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να καταλάβουν τον έλεγχο του Νουούκ «σε μισή ώρα ή λιγότερο», είπε ο Μόρτενσγκαρντ.
«Ο κ. Τραμπ λέει πράγματα και μετά τα κάνει», είπε η Δανή ευρωβουλευτής Στίνε Μπόσε. «Αν ήσασταν ένας από τους 60.000 κατοίκους της Γροιλανδίας, θα ανησυχούσατε πολύ».
Οποιαδήποτε εισβολή δεν θα είχε «νομική βάση» σύμφωνα με το αμερικανικό και το διεθνές δίκαιο, δήλωσε ο Ρομένα Σουφάρ, επικεφαλής του Arctic Institute, ενός think tank με έδρα την Ουάσινγκτον, που ασχολείται με θέματα ασφάλειας. Οποιαδήποτε κατοχή πέραν των 60 ημερών θα απαιτούσε επίσης την έγκριση του Κογκρέσου των ΗΠΑ.
Εν τω μεταξύ, μια εισβολή θα «σήμαινε το τέλος του ΝΑΤΟ», είπε, και οι «ΗΠΑ θα έκαναν... αυτογκόλ και θα αποχαιρετούσαν μια συμμαχία που βοήθησαν να δημιουργηθεί». Πέρα από αυτό, η «απώλεια εμπιστοσύνης από βασικούς συμμάχους... θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση της προθυμίας τους να μοιράζονται πληροφορίες με τις ΗΠΑ ή σε μείωση της πρόσβασης σε βάσεις σε όλη την Ευρώπη», δήλωσε ο Μπεν Χότζες, πρώην διοικητής των αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη. «Και τα δύο αυτά θα έβλαπταν σοβαρά την ασφάλεια της Αμερικής». Το ΝΑΤΟ δεν θα ήταν σε θέση να ανταποκριθεί, δεδομένου ότι η στρατιωτική δράση πρέπει να εγκριθεί ομόφωνα και οι ΗΠΑ είναι το βασικό μέλος της συμμαχίας, αλλά οι ευρωπαίοι σύμμαχοι θα μπορούσαν να αναπτύξουν στρατεύματα στη Γροιλανδία μέσω άλλων ομάδων, όπως η Κοινή Εκστρατευτική Δύναμη Ηνωμένου Βασιλείου-Σκανδιναβίας ή η πενταμελής Βορειοευρωπαϊκή Αμυντική Συνεργασία, δήλωσε ο Έντ Άρνολντ ανώτερος ερευνητής στο Royal United Services Institute.
Ωστόσο, προς το παρόν, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ παραμένουν ψύχραιμοι όσον αφορά μια επίθεση. «Είμαστε ακόμα μακριά από αυτό το σενάριο», δήλωσε ένας ανώτερος διπλωμάτης της συμμαχίας. «Μπορεί να υπάρξουν δύσκολες διαπραγματεύσεις, αλλά δεν νομίζω ότι είμαστε κοντά σε οποιαδήποτε εχθρική εξαγορά».
Πηγή: Πρώτο Θέμα
