ΠτΔ: Μόνος στόχος των απειλών οι Βάσεις - Ενόχληση με στάση Βρετανών (VID)
Σε συνέντευξη στον Αλέξη Παπαχελά, στον ΣΚΑΪ, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης επιχείρησε να αποτυπώσει «την πραγματική διάσταση» των εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο, στέλνοντας ταυτόχρονα μήνυμα ψυχραιμίας αλλά και ετοιμότητας. Όπως ανέφερε, μέχρι στιγμής οι επιθέσεις που καταγράφονται στην περιοχή «αφορούν αποκλειστικά τις Βρετανικές βάσεις» στην Κύπρο, με βασική προέλευση, σύμφωνα με τον ίδιο, «από την γειτονική χώρα, από τον Λίβανο».
Ο Πρόεδρος τόνισε ότι βρίσκεται σε διαρκή επικοινωνία με τη λιβανική ηγεσία, λέγοντας πως είναι «σε συνέχεια επαφή με τον Πρόεδρο του Λιβάνου» και ότι υπήρξε και πρόσφατη τηλεφωνική επικοινωνία. Στο ίδιο πλαίσιο ξεκαθάρισε ότι, παρά το γεγονός πως «δεν μπορούμε να αποκλείσουμε το οτιδήποτε», η μέχρι τώρα εικόνα δεν δείχνει άμεση στοχοποίηση της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά των κυρίαρχων βρετανικών εγκαταστάσεων.
Ανησυχία για διελεύσεις στην Ανατολική Μεσόγειο
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης περιέγραψε μια κατάσταση αυξημένου συναγερμού, καθώς –όπως είπε– σε αρκετές περιπτώσεις υπάρχει «ανησυχία» η οποία τελικά αποδεικνύεται ψευδής, ενώ ειδική αναφορά έκανε στη διέλευση μέσων από την περιοχή: «Από το Ιράν σε πολλές των περιπτώσεων στόχος είναι το Ισραήλ, άρα περνούν από την περιοχή, περνούν από την ευρύτερη ανατολική Μεσόγειο». Σύμφωνα με τον ίδιο, η εξέλιξη αυτή «παρακολουθείται πολύ προσεκτικά».
Στο ερώτημα του Αλέξη Παπαχελά για το ποιος και πώς προστατεύει σήμερα την Κύπρο από μια πιθανή επίθεση, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία διαθέτει «τα δικά μας συστήματα» τα οποία «έχουν αναβαθμιστεί σημαντικά το τελευταίο διάστημα», ενώ παράλληλα υπάρχει η προστασία των Βρετανών και ένα πλέγμα συνεργασιών «κυρίως με ευρωπαϊκά κράτη».
«Πρώτη φορά βλέπω τέτοια ανταπόκριση από την Ε.Ε.»
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε ο Πρόεδρος στην ευρωπαϊκή διάσταση, σημειώνοντας πως είναι «η πρώτη φορά» που βλέπει «τέτοιου είδους ανταπόκριση και συνεργασία από πλευράς της Ευρωπαϊκής Ένωσης», τόσο σε επίπεδο θεσμών όσο και σε επίπεδο κρατών-μελών. Παρέπεμψε μάλιστα και στο άρθρο 42.7 της Ε.Ε., το οποίο περιέγραψε ως «κάτι αντίστοιχο του άρθρου 5 του ΝΑΤΟ», υπογραμμίζοντας ότι ενεργοποιείται σε περίπτωση επίθεσης εναντίον κράτους-μέλους.
Παράλληλα, αποκάλυψε σειρά επαφών με Ευρωπαίους ηγέτες, εκφράζοντας ικανοποίηση για τη στάση τους. Έκανε ειδική μνεία στην Ελλάδα, λέγοντας πως θέλει «να ευχαριστήσω τον Πρωθυπουργό», ενώ ανέφερε ότι επικοινώνησε με ηγέτες και κυβερνήσεις σε Γαλλία, Ιταλία και Ισπανία, και βρίσκεται σε επαφή με Γερμανία, Ολλανδία και άλλα κράτη-μέλη για ενίσχυση «σε συγκεκριμένους τομείς» ώστε να αυξηθούν οι «αποτρεπτικές δυνατότητες».
«Μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις στην ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας» η ελληνική συνδρομή
Ο Πρόεδρος χαρακτήρισε την αποστολή ελληνικών μέσων –όπως αναφέρθηκε στη συζήτηση– ως εξέλιξη ιστορικής σημασίας, λέγοντας ότι πρόκειται για «μια από τις σημαντικότερες εξελίξεις στην ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας». Μετέφερε, όπως είπε, «τα αισθήματα του Κυπριακού λαού» για την απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης, επισημαίνοντας ότι η ανταπόκριση ήρθε άμεσα μετά από αίτημα ενίσχυσης «σε συγκεκριμένους τομείς».
Όπως περιέγραψε, βρισκόταν σε συνεχή επικοινωνία με τον Έλληνα πρωθυπουργό, ενημερώθηκε για τις αποφάσεις και στη συνέχεια «ξεκίνησε αυτή η αποστολή», ενώ ακολούθησαν –κατά τον ίδιο– και άλλες ανταποκρίσεις από ευρωπαϊκές χώρες.
Περιορισμένες αντιδράσεις από Τουρκία
Σε ό,τι αφορά την τουρκική στάση, ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι έχουν καταγραφεί «κάποιες μεμονωμένες αντιδράσεις από πλευράς Τούρκων», ωστόσο «δεν έχουμε δει τουλάχιστον μέχρι στιγμής σε επίπεδο τουρκικής κυβέρνησης την οποιαδήποτε αντίδραση». Υπογράμμισε όμως πως η παρουσία ελληνικών και ευρωπαϊκών δυνάμεων στην περιοχή «στέλνει και ευρύτερα ένα μήνυμα» για το ενδιαφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Μέση Ανατολή, συνδέοντας το θέμα και με το ευρωπαϊκό αφήγημα περί άμυνας και ασφάλειας.
ΝΑΤΟ: «Όχι τώρα, αλλά προετοιμαζόμαστε»
Σε μια από τις πιο πολιτικά φορτισμένες ερωτήσεις της συνέντευξης, ο Αλέξης Παπαχελάς έθεσε το ενδεχόμενο αίτησης ένταξης της Κύπρου στο ΝΑΤΟ. Ο Πρόεδρος απάντησε ότι «δεν μπορεί να γίνει αυτή τη στιγμή γιατί οι πολιτικές συνθήκες δεν είναι εκεί», παραπέμποντας στη «γνωστή θέση της Τουρκίας». Πρόσθεσε όμως ότι η Λευκωσία κάνει «όλη τη σχετική προετοιμασία» σε στρατιωτικό, επιχειρησιακό και διοικητικό επίπεδο, ώστε «να είμαστε έτοιμοι όταν οι πολιτικές συνθήκες το επιτρέψουν» να υποβληθεί αίτηση ένταξης.
ΗΠΑ: «Οι σχέσεις είναι αναβαθμισμένες όσο ποτέ»
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης αναφέρθηκε εκτενώς και στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποστηρίζοντας ότι είναι «αναβαθμισμένες όσο ποτέ προηγουμένως». Επισήμανε ότι η Κύπρος συγκαταλέγεται στις λίγες χώρες εκτός ΝΑΤΟ που διατηρούν «στρατιωτικό διάλογο» με τις ΗΠΑ, ενώ υπογράμμισε πως η συνεργασία έχει ξεπεράσει άμυνα και ασφάλεια, με «σημαντικότατες αμερικανικές επενδύσεις» και την Κύπρο να αξιοποιείται ως «είσοδος» στην περιοχή.
Στο ίδιο πλαίσιο, σημείωσε τον διαχρονικό ρόλο της Κυπριακής Δημοκρατίας ως «ανθρωπιστικού διαδρόμου», ιδιαίτερα σε ζητήματα ενδεχόμενων εκκενώσεων ξένων υπηκόων από την περιοχή, προσθέτοντας ότι σχετικές συζητήσεις γίνονται και με άλλα κράτη, όπως «με την Κίνα, την Ιαπωνία» αλλά και με ευρωπαϊκούς εταίρους.
Ενόχληση προς Λονδίνο: «Δεν θέλω να το κρύψω»
Σημαντικό τμήμα της συνέντευξης αφορούσε τη στάση του Ηνωμένου Βασιλείου και τον ρόλο των Βρετανικών βάσεων. Ο Πρόεδρος παραδέχθηκε ξεκάθαρα ότι υπήρξε ενόχληση: «Ναι, υπήρξε ενόχληση, δεν θέλω να το κρύψω». Όπως εξήγησε, η ενόχληση συνδέθηκε με δήλωση του Βρετανού Υπουργού Άμυνας που «δεν ανταποκρινόταν στην πραγματικότητα» και δημιούργησε ανησυχίες, καθώς και με το ότι χρειάστηκε «δεύτερη διευκρινιστική δήλωση» από τον Βρετανό Πρωθυπουργό για να ξεκαθαριστεί ότι οι βάσεις «δεν χρησιμοποιούνται για… επιθετικές δραστηριότητες» σε σχέση με τον πόλεμο.
Παρά τις ιστορικές και πολιτικές διαφωνίες, ο Πρόεδρος σημείωσε πως υπάρχουν συνομιλίες με τον Βρετανό Πρωθυπουργό «πάντα στο πλαίσιο της ειλικρίνειας», ενώ τόνισε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία παρακολουθεί στενά τι γίνεται στις βάσεις και για έναν ακόμη λόγο: «Έχουμε δέκα χιλιάδες περίπου Κύπριους υπηκόους οι οποίοι διαμένουν εντός των Βρετανικών βάσεων».
«Θα πράξουμε ό,τι είναι δυνατό» – Κάλεσμα για ομοψυχία
Κλείνοντας, ο Νίκος Χριστοδουλίδης στάθηκε στο βάρος της ευθύνης που έχει, λέγοντας ότι το ζητούμενο είναι «η ασφάλεια των πολιτών της χώρας μας» και ότι «θα πράξουμε ό,τι είναι δυνατό». Υπογράμμισε επίσης την ανάγκη εσωτερικής ενότητας και περιέγραψε πως, μετά την πρώτη επίθεση που σημειώθηκε στις Βρετανικές βάσεις, κάλεσε άμεσα το Εθνικό Συμβούλιο και τους αρχηγούς των κομμάτων, τονίζοντας ότι πρόκειται για υπόθεση που «δεν έχει ιδεολογικό, κομματικό χρώμα».
Όπως σημείωσε, το μήνυμα προς την κοινωνία είναι ότι «από κοινού θα αντιμετωπίσουμε και αυτή τη δύσκολη στιγμή»
Διαβάστε επίσης: ΠτΔ: Θα συναντηθεί με την επικεφαλής της ΜΙ6 -«Διαβουλεύσεις για την ασφάλεια»