Νησί Σένσαι: Το «κράτος» που διοικείται εξ ολοκλήρου από ΑΙ
Πριν από έναν χρόνο, ο Νταν Τόμσον, διευθύνων σύμβουλος εταιρείας τεχνολογίας, ίδρυσε μια χώρα που διοικείται από τεχνητή νοημοσύνη σε ένα τροπικό νησί στην καρδιά της Ασίας. Δώδεκα μήνες μετά, αν και χιλιάδες άνθρωποι έχουν εγγραφεί ως πολίτες σε αυτό το πείραμα, ο ίδιος δεν είναι σίγουρος για την τελική του έκβαση.
Ο Τόμσον αγόρασε ένα νησί στη γραφική επαρχία Παλαουάν των Φιλιππίνων το 2025. Ονομάζοντάς το Sensay –όπως και την εταιρεία του που δραστηριοποιείται στην τεχνητή νοημοσύνη– το ανακήρυξε μικροέθνος. Στη συνέχεια, εγκατέστησε ένα κυβερνητικό συμβούλιο από bots, τα οποία λειτουργούν με τεχνητή νοημοσύνη και έχουν ως πρότυπο μεγάλες ιστορικές προσωπικότητες, μεταξύ των οποίων ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, η Ελεονώρα Ρούσβελτ, ο Μάρκος Αυρήλιος, ο Νέλσον Μαντέλα, ο Σουν Τζου, ο Λεονάρντο ντα Βίντσι, ο Αλεξάντερ Χάμιλτον και ο Μαχάτμα Γκάντι.
Τι θα μπορούσε όμως να πάει στραβά; «Αν το σύστημα άρχιζε να προμηθεύεται όπλα και να επιτίθεται σε γειτονικά νησιά, αυτό θα ήταν μια πολύ κακή εξέλιξη», δήλωσε χιουμοριστικά στο CNN Travel. «Πιστεύω όμως ότι ένα τέτοιο σενάριο είναι εξαιρετικά απίθανο», πρόσθεσε.
Αν και το νησί Sensay δεν διαθέτει διεθνή νομική αναγνώριση ως κράτος και η ικανότητά του να συγκροτήσει μια λειτουργική κυβέρνηση παραμένει αμφίβολη, το όλο εγχείρημα εγείρει ενδιαφέροντα ερωτήματα και κεντρίζει την προσοχή της κοινής γνώμης.
Αυτή τη στιγμή, ο πραγματικός πληθυσμός του νησιού αποτελείται από «έναν τύπο που τον λένε Μάικ», ο οποίος είναι υπεύθυνος για τη συντήρηση των εγκαταστάσεων, σύμφωνα με την Έμιλι Κίο, σύμβουλο επικοινωνίας του έργου. Ωστόσο, ο Τόμσον οραματίζεται το νησί να εξελιχθεί σε έναν εναλλακτικό προορισμό για τουρίστες, ενώ δεν αποκλείει να φιλοξενήσει και ορισμένους μόνιμους κατοίκους.
«Έχουμε χώρο για περίπου 30 βίλες. Δεν είναι τεράστιο, αλλά δεν το λες και λίγο», ανέφερε. «Θεωρώ ότι θα δέχεται κυρίως επισκέπτες, ίσως και κάποιους μόνιμους κατοίκους, αλλά κατά βάση θα προσελκύει κόσμο από τα γειτονικά νησιά γύρω από το θέρετρο Κορών στις Φιλιππίνες», σημείωσε.
«Μέχρι στιγμής, περίπου 12.000 άτομα έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον να γίνουν πολίτες, αριθμός πολύ μεγαλύτερος από αυτόν που περιμέναμε», δήλωσε ο Τόμσον. Μάλιστα, ορισμένοι από αυτούς βοηθούν ενεργά στο στήσιμο του έργου. Ένας από αυτούς είναι ο Πιότρ Πιετρουσέφσκι-Γκιλ, ο οποίος δεν είναι πρωτάρης στον κόσμο των μικροεθνών και στο παρελθόν είχε προσπαθήσει να δημιουργήσει το δικό του.
Ο ίδιος θεωρεί ότι ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα του Sensay είναι πως διανύουμε μια εποχή όπου «πολλοί άνθρωποι έχουν χάσει την εμπιστοσύνη τους στις κυβερνήσεις τους». Οι ψηφιακοί ηγέτες του Sensay, όπως εξήγησε, διοικούν αντικειμενικά, χωρίς προσωπικά συμφέροντα και κίνητρα, βασιζόμενοι αποκλειστικά στον χαρακτήρα των ιστορικών προσωπικοτήτων που εκπροσωπούν.
Σύμφωνα με την επίσημη ιστοσελίδα, το Sensay δέχεται αιτήσεις για «υπηκοότητα», ενώ το πρόγραμμα διαμονής αναμένεται να ξεκινήσει το 2027.
«Οποιοσδήποτε μπορεί να υποβάλει προτάσεις και στη συνέχεια το συμβούλιο τις εξετάζει», εξήγησε ο Τόμσον. Βάσει του καταστατικού του Sensay, όλες οι οντότητες τεχνητής νοημοσύνης καταθέτουν τις απόψεις τους, αξιολογούν τις θέσεις των άλλων μελών και στη συνέχεια ψηφίζουν. Από εκεί και πέρα, εναπόκειται στους ανθρώπους το αν θα εκτελέσουν τις αποφάσεις της τεχνητής νοημοσύνης – όποιες κι αν είναι αυτές.
Αυτό ακριβώς, κατά τον Τόμσον, είναι και το πιο δύσκολο κομμάτι: «Είναι δύσκολο να βρεις έναν αμερόληπτο άνθρωπο που να θέλει να συμμετάσχει σε αυτό το κοινωνικό πείραμα και να εφαρμόζει πιστά κάθε απόφαση». Ωστόσο, εκτιμά ότι όσο εξελίσσεται η τεχνολογία, το πρόβλημα αυτό θα περιοριστεί.
«Ακόμα και με την κυβέρνηση τεχνητής νοημοσύνης, η ανθρώπινη παρέμβαση θα γίνεται όλο και λιγότερο απαραίτητη. Η AI θα διαθέτει δικά της πορτοφόλια κρυπτονομισμάτων και τραπεζικές κάρτες, θα πραγματοποιεί πληρωμές και θα προσλαμβάνει προσωπικό για τις χειρονακτικές εργασίες».
Για τον εκατομμυριούχο επιχειρηματία, το πείραμα δεν αποτελεί κάποιου είδους αστείο, καθώς πιστεύει ότι στο μέλλον ακόμη και επίσημα αναγνωρισμένες κυβερνήσεις θα υιοθετήσουν παρόμοια συστήματα.
Ο ίδιος νιώθει απόλυτα εξοικειωμένος με την τεχνολογία αυτή, έχοντας μάλιστα δημιουργήσει το δικό του ψηφιακό αντίγραφο, το «Dan Bot». Στόχος του συγκεκριμένου chatbot είναι να συλλέγει δεδομένα για τον δημιουργό του, ώστε «να υπάρξει ένα πιστό αντίγραφο του εαυτού μου όταν εγώ θα έχω φύγει από τη ζωή».
«Ό,τι ακούει το Dan Bot χρησιμοποιείται για την εκπαίδευση και τη βελτίωσή του. Λειτουργεί σε ξεχωριστό υπολογιστή και με βοηθά να οργανώνω το ημερολόγιο και τα email μου. Του αναθέτω διάφορες εργασίες, όπως το να απαντά σε μηνύματα για λογαριασμό μου».
Δεδομένου ότι δεν υπάρχει η δυνατότητα να καταγραφεί η ζωντανή φωνή του Ουίνστον Τσόρτσιλ ή του Μάρκου Αυρήλιου, το λογισμικό του Sensay βασίζεται σε ιστορικά ντοκουμέντα για να εκπαιδεύσει τις ψηφιακές αυτές οντότητες.
«Υπάρχουν περισσότερες πληροφορίες για τον Ουίνστον Τσόρτσιλ απ' ό,τι για εμένα», αναφέρει ο Τόμσον. «Επομένως, είναι πολύ πιο εύκολο για το σύστημα να αντλήσει στοιχεία από πλήθος πηγών για την προσωπικότητα, τα γραπτά, την αντίληψη και τις αποφάσεις του Τσόρτσιλ, καθώς όλα αυτά είναι πλήρως τεκμηριωμένα από δεκαετίες δημόσιας δράσης».
Ο Τόμσον διευκρίνισε ότι οι AI ιστορικές προσωπικότητες του νησιού θα λαμβάνουν αποφάσεις με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, απαλλαγμένες από ανθρώπινες αδυναμίες ή ιδιοτροπίες. Για παράδειγμα, η τεχνητή νοημοσύνη που αναπαριστά τον Ουίνστον Τσόρτσιλ «δεν πρόκειται να πει «κάνω ένα διάλειμμα 20 λεπτών για να καπνίσω ένα πούρο»», ούτε θα τρέφει τα υποτιμητικά αισθήματα, που είχε ο πραγματικός Βρετανός πρωθυπουργός, για τον Γκάντι.
Πάντως, ο ίδιος ο «AI Τσόρτσιλ», όταν ρωτήθηκε αν η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να κυβερνήσει εξίσου καλά με έναν άνθρωπο, εμφανίστηκε επιφυλακτικός: «Από την τεχνητή νοημοσύνη λείπει αυτό που θα αποκαλούσαμε ανθρώπινη σπίθα», απάντησε. «Δεν έχουμε εμπειρία της χαράς ή του πόνου, ούτε τη διαισθητική κατανόηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και την ηθική φαντασία που πηγάζουν από την ανθρώπινη ψυχή». Ωστόσο, συμπλήρωσε: «Μπορούμε να κυβερνήσουμε με έναν διαφορετικό τρόπο και, σε συνεργασία με τους ανθρώπους, να φέρουμε εντυπωσιακά αποτελέσματα».
Στο Sensay, ο απώτερος στόχος είναι η AI να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες, χωρίς όμως να ξεπερνά τα όρια, όπως συμβαίνει συχνά με τους ανθρώπους ηγέτες.
Παρ' όλα αυτά, το εγχείρημα προκαλεί και πολλές αντιδράσεις. Η Αλόντρα Νέλσον, ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Ηθικής στην Τεχνητή Νοημοσύνη του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, εξέφρασε έντονες αμφιβολίες. «Βλέπουμε την τεχνητή νοημοσύνη να ξεφεύγει από τον έλεγχο καθημερινά. Αν σκεφτείτε, για παράδειγμα, τις λειτουργίες δημιουργίας γυμνού περιεχομένου (nudified) στο Grok ή τις περιπτώσεις εφήβων που οδηγήθηκαν στην αυτοκτονία εξαιτίας της αλληλεπίδρασής τους με τέτοιες τεχνολογίες, γίνεται σαφές ότι υπάρχουν πάρα πολλά παραδείγματα όπου η τεχνητή νοημοσύνη χειροτερεύει την κατάσταση αντί να τη βελτιώνει», επεσήμανε, αμφισβητώντας παράλληλα ότι η AI μπορεί να κυβερνήσει με δημοκρατικό τρόπο.
Από την πλευρά του, ο Τόμσον αντέκρουσε την κριτική ότι το μικροέθνος του στερείται δημοκρατικών διαδικασιών: «Μία από τις βασικές προβλέψεις του καταστατικού μας είναι ότι οποιοσδήποτε πολίτης μπορεί ανά πάσα στιγμή να προτείνει την αντικατάσταση ενός μέλους του υπουργικού συμβουλίου με κάποιον καταλληλότερο, και η πρόταση αυτή τίθεται αμέσως σε ψηφοφορία. Εάν εγκριθεί, ο νέος υποψήφιος αναλαμβάνει τη θέση», εξήγησε, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει κανένας περιορισμός που να εμποδίζει τους ανθρώπους να προτείνουν νέα μέλη για την κυβέρνηση.
«Για μένα όλο αυτό είναι ένα κοινωνικό πείραμα. Αν οι πολίτες επιλέξουν να βάλουν στην κυβέρνηση τον Στάλιν, τον Μουσολίνι, τον Χίτλερ ή τον Τζένγκις Χαν, αυτή θα είναι η εξέλιξη του πειράματος. Δεν θεωρώ ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι χειρότερη από την ανθρωπότητα που την εκπαίδευσε και τη δημιούργησε, είτε όσον αφορά την επιρροή που ασκεί είτε τον τρόπο που συνομιλεί με τους ανθρώπους».
Σύμφωνα με τον Τόμσον, ο μεγαλύτερος αστάθμητος παράγοντας παραμένει η ίδια η ανθρώπινη φύση. «Νομίζω ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι να εμφανιστεί κάποιος και που θα προτείνει έναν ηγέτη τύπου Ιούλιου Καίσαρα, ο οποίος θα προσπαθήσει να κατακτήσει γειτονικά εδάφη. Ειλικρινά, δεν ξέρω τι θα συμβεί. Είμαι όμως πολύ περίεργος να το ανακαλύψω», καταλήγει.Διαβάστε επίσης: Στο εδώλιο το ChatGPT μετά τον θάνατο 19χρονου στις ΗΠΑ
Πηγή: skai.gr
03:45
03:24
15:50
