Στροφή στα «μέντιουμ» από Ρώσους στρατιώτες-Άνοδος μυστικισμού εν μέσω πολέμου
Σημαντική αύξηση καταγράφεται στη Ρωσία στο ενδιαφέρον για μυστικιστικές πρακτικές, καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία και η οικονομική αβεβαιότητα εντείνουν το αίσθημα ανασφάλειας στην κοινωνία. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters, ολοένα και περισσότεροι πολίτες –ακόμη και στρατιώτες στο μέτωπο– αναζητούν «υπερφυσικές» λύσεις.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Natalia Malinovskaya, η οποία αυτοπροσδιορίζεται ως «μάγισσα» και δηλώνει ότι απέκτησε τις ικανότητές της από τη γιαγιά της. Από το διαμέρισμά της στη Μόσχα, προσφέρει υπηρεσίες που κυμαίνονται από ερωτικά ξόρκια έως «προστασία από το κακό», ενώ, όπως αναφέρει, δέχεται συχνά αιτήματα από στρατιώτες που ανησυχούν για τις προσωπικές τους σχέσεις.
Όπως εξηγεί, οι τελετές μπορούν να πραγματοποιηθούν μόνο όταν οι ενδιαφερόμενοι βρίσκονται εκτός μετώπου, καθώς «είναι αδύνατο να γίνουν στο πεδίο των μαχών».
Η στροφή προς τον μυστικισμό δεν αποτελεί νέο φαινόμενο στη Ρωσία. Η Ορθόδοξη πίστη, οι λαϊκές δοξασίες και οι υπερφυσικές αντιλήψεις συνυπήρχαν διαχρονικά, από την τσαρική περίοδο έως και τη Σοβιετική Ένωση. Ωστόσο, σύμφωνα με κρατική δημοσκόπηση του VTsIOM, η τάση παρουσιάζει εκ νέου άνοδο, με το 85% των Ρώσων να δηλώνουν ότι έχουν δοκιμάσει κάποια μορφή «μαγικής πρακτικής».
Η ίδια έρευνα καταγράφει αύξηση και στην πεποίθηση ότι κάποιοι άνθρωποι διαθέτουν υπερφυσικές ικανότητες, ποσοστό που πλησιάζει πλέον το 50%, έναντι λιγότερο από το ένα τρίτο το 2019.
Στοιχεία της αγοράς επιβεβαιώνουν την τάση, με τη ζήτηση για κρυστάλλινες σφαίρες και φυλαχτά να έχει υπερδιπλασιαστεί τον τελευταίο χρόνο, ενώ οι πωλήσεις αντικειμένων όπως πασσάλων από λεύκα –που θεωρούνται προστασία από κακά πνεύματα– έχουν τετραπλασιαστεί.
Καταστήματα που εμπορεύονται σχετικά είδη στη Μόσχα κάνουν λόγο για αυξημένη πελατεία, με προϊόντα όπως οι σφαίρες από οψιδιανό να βρίσκονται σε υψηλή ζήτηση λόγω της αντίληψης ότι προσφέρουν «προστασία».
Την ίδια ώρα, το φαινόμενο προκαλεί αντιδράσεις. Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία έχει εκφράσει έντονη αντίθεση, με τον Πατριάρχη Κύριλλο να χαρακτηρίζει τη μαντεία «δαιμονική δύναμη» και να προειδοποιεί για τη χειραγώγηση των πολιτών. Παράλληλα, ομάδα βουλευτών έχει προτείνει την απαγόρευση διαφημίσεων για υπηρεσίες όπως η αστρολογία και η «ενεργειακή θεραπεία», επικαλούμενη τον κίνδυνο οικονομικής εκμετάλλευσης ευάλωτων πολιτών.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές, σε περιόδους έντονης γεωπολιτικής και οικονομικής πίεσης, η πίστη , θρησκευτική ή μη, λειτουργεί συχνά ως μηχανισμός ψυχολογικής άμυνας, εξηγώντας τη νέα άνοδο του μυστικισμού στη ρωσική κοινωνία